{"id":1126,"date":"2021-07-09T14:51:05","date_gmt":"2021-07-09T14:51:05","guid":{"rendered":"http:\/\/nazimmustafa.info\/?p=1126"},"modified":"2021-07-18T19:41:40","modified_gmt":"2021-07-18T19:41:40","slug":"2020-nin-z%c9%99f%c9%99rini-220-il-gozl%c9%99dik","status":"publish","type":"post","link":"http:\/\/nazimmustafa.info\/?p=1126","title":{"rendered":"2020-nin z\u0259f\u0259rini 220 il g\u00f6zl\u0259dik"},"content":{"rendered":"<p><strong><em>H\u0259r bir xalq tarixi ke\u00e7mi\u015finin a\u011fr\u0131l\u0131-ac\u0131l\u0131 v\u0259 eyni zamanda, sevincli-f\u0259r\u0259hli ill\u0259rinin hesabat\u0131n\u0131 apar\u0131r. Bu hesabat tarixd\u0259n d\u0259rs almaq v\u0259 ke\u00e7mi\u015fd\u0259 burax\u0131lan s\u0259hvl\u0259rd\u0259n n\u0259tic\u0259 \u00e7\u0131xarmaq \u00fc\u00e7\u00fcn laz\u0131md\u0131r. Bu g\u00fcn Az\u0259rbaycan da tarixin hesabat\u0131n\u0131 verir. Zaman\u0131n sevincli, q\u00fcrurlu g\u00fcnl\u0259rini ya\u015fay\u0131r\u0131q. Ancaq son 220 ilin a\u011fr\u0131l\u0131-ac\u0131l\u0131 ill\u0259rini unutsaq tariximiz t\u0259krarlanacaq. Q\u0131saca olsa da, son 220 ilin xronikas\u0131na n\u0259z\u0259r yetirs\u0259k indiy\u0259d\u0259k n\u0259l\u0259ri itirdiyimizi xat\u0131rlayar, n\u0259l\u0259ri qaytarma\u011f\u0131n vacibliyini d\u0259rk ed\u0259rik. Son 200 illik a\u011fr\u0131l\u0131-ac\u0131l\u0131 tariximizi 7 m\u0259rh\u0259l\u0259y\u0259 b\u00f6lm\u0259k olar. 2020-ci il is\u0259 yeni tariximizin yeni m\u0259rh\u0259l\u0259sidir: &#8211; Qalib m\u0259rh\u0259l\u0259si!<\/em><\/strong><\/p>\n<p><strong>I m\u0259rh\u0259l\u0259.\u00a0<\/strong>Bu m\u0259rh\u0259l\u0259ni erm\u0259nil\u0259r \u00fc\u00e7\u00fcn \u201cyeni v\u0259t\u0259n\u201d yarad\u0131lmas\u0131 m\u0259rh\u0259l\u0259si adland\u0131rmaq olar. Q\u0259rbi Az\u0259rbaycandan \u2013 indiki Erm\u0259nistan \u0259razisind\u0259n Az\u0259rbaycan t\u00fcrkl\u0259rinin ilkin qa\u00e7q\u0131nl\u0131q d\u00f6vr\u00fc 1801-ci ild\u0259 Rusiyan\u0131n \u015e\u0259rqi G\u00fcrc\u00fcstan\u0131 ilhaq etm\u0259si v\u0259 bunun n\u0259tic\u0259sind\u0259 \u015e\u0259m\u015f\u0259dil v\u0259 Loru-P\u0259mb\u0259k b\u00f6lg\u0259l\u0259rinin ruslar\u0131n \u0259lin\u0259 ke\u00e7m\u0259sind\u0259n ba\u015flam\u0131\u015fd\u0131r. 1805-ci il oktyabr\u0131n 20-d\u0259 \u015e\u00f6r\u0259yel sultan\u0131 Budaqla knyaz Sisianov G\u0259nc\u0259d\u0259 \u015e\u00f6r\u0259yelin \u0259b\u0259di olaraq Rusiyan\u0131n tabeliyin\u0259 ke\u00e7m\u0259si haqq\u0131nda s\u0259n\u0259d imzalam\u0131\u015flar. M\u0259hz bundan sonra h\u0259min \u0259razid\u0259 ya\u015fayan t\u00fcrkl\u0259rin qa\u00e7q\u0131nl\u0131q d\u00f6vr\u00fc ba\u015flanm\u0131\u015fd\u0131r.<\/p>\n<p>1813-c\u00fc il oktyabr\u0131n 12-d\u0259 Rusiya il\u0259 \u0130ran aras\u0131nda imzalanan G\u00fcl\u00fcstan m\u00fcqavil\u0259sin\u0259 \u0259sas\u0259n, Nax\u00e7\u0131van v\u0259 \u0130r\u0259van xanl\u0131qlar\u0131 istisna olmaqla, b\u00fct\u00fcn \u015eimali Az\u0259rbaycan xanl\u0131qlar\u0131 Rusiyan\u0131n t\u0259rkibin\u0259 qat\u0131lm\u0131\u015fd\u0131r.<\/p>\n<p>1827-ci il iyunun 26-da rus qo\u015funlar\u0131 Nax\u00e7\u0131van \u015f\u0259h\u0259rini, sentyabr\u0131n 20-d\u0259 S\u0259rdarabad qalas\u0131n\u0131, oktyabr\u0131n 1-d\u0259 is\u0259 \u0130r\u0259van qalas\u0131n\u0131 \u0259l\u0259 ke\u00e7irdil\u0259r. 1828-ci il fevral\u0131n 10-da imzalanan T\u00fcrkm\u0259n\u00e7ay m\u00fcqavil\u0259sin\u0259 \u0259sas\u0259n sonuncu \u015eimali Az\u0259rbaycan xanl\u0131qlar\u0131 \u0130r\u0259van v\u0259 Nax\u00e7\u0131van xanl\u0131qlar\u0131 Rusiyan\u0131n t\u0259rkibin\u0259 qat\u0131ld\u0131. Mart\u0131n 20-d\u0259 I Nikolay \u201cErm\u0259ni vilay\u0259ti\u201dnin yarad\u0131lmas\u0131 haqq\u0131nda f\u0259rman imzalad\u0131. 1829-1832-ci ill\u0259rd\u0259 \u201cErm\u0259ni vilay\u0259ti\u201dnd\u0259 ke\u00e7iril\u0259n kameral siyah\u0131yaalman\u0131n n\u0259tic\u0259l\u0259rin\u0259 g\u00f6r\u0259, \u0130r\u0259van v\u0259 Nax\u00e7\u0131van xanl\u0131qlar\u0131n\u0131n \u0259razisin\u0259 \u0130ran v\u0259 T\u00fcrkiy\u0259d\u0259n 57266 n\u0259f\u0259r erm\u0259ni (10631 ail\u0259) k\u00f6\u00e7\u00fcr\u00fclm\u00fc\u015fd\u00fcr. Rusiya-\u0130ran (1826-1828), Rusiya-T\u00fcrkiy\u0259 (1828-1829) m\u00fcharib\u0259l\u0259ri n\u0259tic\u0259sind\u0259 359 m\u00fcs\u0259lman k\u0259ndi da\u011f\u0131d\u0131lm\u0131\u015f, \u0259halisinin xeyli hiss\u0259si q\u0131r\u0131lm\u0131\u015f, qalanlar\u0131 is\u0259 qa\u00e7q\u0131n d\u00fc\u015fm\u00fc\u015fd\u00fcl\u0259r. H\u0259min d\u00f6vrd\u0259 \u201cErm\u0259ni vilay\u0259ti\u201dnd\u0259 m\u00f6vcud olan 1111 ya\u015fay\u0131\u015f m\u0259nt\u0259q\u0259sind\u0259n c\u0259mi 62 k\u0259ndd\u0259 (erm\u0259ni kils\u0259l\u0259rinin \u0259traf\u0131nda) erm\u0259nil\u0259r ya\u015fad\u0131lar. \u0130randan k\u00f6\u00e7\u00fcr\u00fcl\u0259n erm\u0259nil\u0259r \u0130r\u0259van xanl\u0131\u011f\u0131n\u0131n 119 k\u0259ndind\u0259, Nax\u00e7\u0131van xanl\u0131\u011f\u0131n\u0131n 72 k\u0259ndind\u0259, T\u00fcrkiy\u0259d\u0259n k\u00f6\u00e7\u00fcr\u00fcl\u0259n erm\u0259nil\u0259r \u0130r\u0259van xanl\u0131\u011f\u0131n\u0131n 128 k\u0259ndind\u0259, Nax\u00e7\u0131van xanl\u0131\u011f\u0131n\u0131n 4 k\u0259ndind\u0259 yerl\u0259\u015fdirilmi\u015fdil\u0259r. Erm\u0259nil\u0259r, \u0130ran \u0259razisind\u0259n erm\u0259nil\u0259rin k\u00f6\u00e7\u00fcr\u00fcl\u00fcb g\u0259tirilm\u0259sin\u0259 r\u0259hb\u0259rlik ed\u0259n rus ordusunun erm\u0259ni \u0259silli polkovniki Lararevin yazd\u0131\u011f\u0131 kimi, \u00f6zl\u0259rin\u0259 Az\u0259rbaycan torpaqlar\u0131nda\u00a0<strong>\u201cyeni v\u0259t\u0259n\u201d\u00a0<\/strong>\u0259ld\u0259 edirdil\u0259r. N\u0259tic\u0259d\u0259 1828-ci ild\u0259n 1830-cu il\u0259d\u0259k C\u0259nubi Qafqaza 40 min \u0130ran v\u0259 84 min T\u00fcrkiy\u0259 erm\u0259nisi k\u00f6\u00e7\u00fcr\u00fcl\u00fcb yerl\u0259\u015fdirilmi\u015fdi.<\/p>\n<p><strong>II m\u0259rh\u0259l\u0259.\u00a0<\/strong>Bunu \u201cs\u0259ssiz soyq\u0131r\u0131m\u0131\u201d m\u0259rh\u0259l\u0259si d\u0259 adland\u0131rmaq olar. XIX \u0259srin 90-c\u0131 ill\u0259rind\u0259 T\u00fcrkiy\u0259d\u0259 ba\u015f ver\u0259n erm\u0259ni \u00fcsyanlar\u0131 n\u0259tic\u0259sind\u0259 300 min\u0259 yax\u0131n erm\u0259ni Qafqaza k\u00f6\u00e7\u00fcb g\u0259lmi\u015f, region qan \u00e7ana\u011f\u0131na d\u00f6nm\u00fc\u015fd\u00fc. \u201cDa\u015fnaks\u00fctyun\u201d v\u0259 \u201cHn\u00e7ak\u201d partiyalar\u0131 XX \u0259srin ilk ill\u0259rind\u0259 \u00f6z proqramlar\u0131nda d\u0259yi\u015fiklik ed\u0259r\u0259k, f\u0259aliyy\u0259tl\u0259rinin a\u011f\u0131rl\u0131q m\u0259rk\u0259zini T\u00fcrkiy\u0259 \u0259razisind\u0259n C\u0259nubi Qafqaza ke\u00e7irmi\u015fdil\u0259r.<\/p>\n<p>\u00c7ar Rusiyas\u0131n\u0131n hakim dair\u0259l\u0259rinin erm\u0259nip\u0259r\u0259st m\u00f6vqeyind\u0259n istifad\u0259 ed\u0259n erm\u0259nil\u0259r C\u0259nubi Qafqazda yeni erm\u0259ni d\u00f6vl\u0259tinin \u0259sas\u0131n\u0131 qoymaq \u00fc\u00e7\u00fcn 1905-1906-c\u0131 ill\u0259rd\u0259 az\u0259rbaycanl\u0131lar\u0131n ya\u015fad\u0131qlar\u0131 \u0259razil\u0259rd\u0259 silah g\u00fcc\u00fcn\u0259 etnik t\u0259mizl\u0259m\u0259 siyas\u0259ti h\u0259yata ke\u00e7irm\u0259y\u0259 ba\u015flad\u0131lar. \u00dcmumiyy\u0259tl\u0259, erm\u0259nil\u0259r 1905-1906-c\u0131 ill\u0259rd\u0259 C\u0259nubi Qafqaz\u0131n 14 q\u0259zas\u0131nda (\u0130r\u0259van, Nax\u00e7\u0131van, \u015e\u0259rur-D\u0259r\u0259l\u0259y\u0259z, E\u00e7mi\u0259dzin, Aleksandropol, S\u00fcrm\u0259li, \u015eu\u015fa, Cavan\u015fir, C\u0259bray\u0131l, Z\u0259ng\u0259zur, G\u0259nc\u0259, Qazax, \u018fr\u0259\u015f, Bor\u00e7al\u0131) v\u0259 8 \u015f\u0259h\u0259rind\u0259 (Bak\u0131, \u0130r\u0259van, Nax\u00e7\u0131van, G\u00fcmr\u00fc, \u015eu\u015fa, G\u0259nc\u0259, Qazax, Tiflis) k\u00fctl\u0259vi q\u0131r\u011f\u0131nlar t\u00f6r\u0259tmi\u015fl\u0259r. 1905-1906-c\u0131 ill\u0259r q\u0131r\u011f\u0131nlar\u0131 zaman\u0131 C\u0259nubi Qafqazda 286 k\u0259nd viran edilmi\u015f v\u0259 8 \u015f\u0259h\u0259r da\u011f\u0131nt\u0131lara m\u0259ruz qalm\u0131\u015fd\u0131r. Hesablamalar\u0131m\u0131za g\u00f6r\u0259, da\u011f\u0131d\u0131lan k\u0259nd v\u0259 \u015f\u0259h\u0259rl\u0259rin t\u0259qrib\u0259n 200-\u00fc az\u0259rbaycanl\u0131 ya\u015fay\u0131\u015f m\u0259nt\u0259q\u0259l\u0259rinin pay\u0131na d\u00fc\u015f\u00fcr. H\u0259min ill\u0259rd\u0259 erm\u0259nil\u0259rin yeni \u0259razil\u0259r \u0259ld\u0259 etm\u0259k niyy\u0259tl\u0259rini silahl\u0131 m\u00fcdaxil\u0259 yolu il\u0259 h\u0259yata ke\u00e7irm\u0259l\u0259ri n\u0259tic\u0259sind\u0259 C\u0259nubi Qafqaz\u0131n 14 q\u0259zas\u0131nda 1,3 milyon n\u0259f\u0259r bir-birin\u0259 d\u00fc\u015fm\u0259n k\u0259sil\u0259r\u0259k iki c\u0259bh\u0259y\u0259 b\u00f6l\u00fcnm\u00fc\u015fd\u00fc. 15 mind\u0259n art\u0131q ail\u0259 (t\u0259qrib\u0259n 100 min n\u0259f\u0259r) ev-e\u015fiyind\u0259n did\u0259rgin d\u00fc\u015fm\u00fc\u015fd\u00fcr. \u0130nsan t\u0259l\u0259fat\u0131 10 min n\u0259f\u0259rd\u0259n art\u0131q olmu\u015fdur. Da\u011f\u0131nt\u0131lara m\u0259ruz qoyulan az\u0259rbaycanl\u0131 ya\u015fay\u0131\u015f m\u0259nt\u0259q\u0259l\u0259rinin bir qismi h\u0259min vaxtdan etibar\u0259n xarabal\u0131\u011fa \u00e7evrilmi\u015fdir. S\u0131rf erm\u0259nil\u0259rd\u0259n ibar\u0259t anklavlar m\u0259hz o zaman yaranm\u0131\u015fd\u0131.<\/p>\n<p>1905-1906-c\u0131 ill\u0259rd\u0259 erm\u0259nil\u0259rin t\u00f6r\u0259tdikl\u0259ri q\u0131r\u011f\u0131nlar XIX-XX \u0259srl\u0259rd\u0259 az\u0259rbaycanl\u0131lar\u0131n m\u0259ruz qoyulduqlar\u0131 soyq\u0131r\u0131m\u0131 v\u0259 deportasiyalar silsil\u0259sinin bir m\u0259rh\u0259l\u0259sidir. Bu q\u0131r\u011f\u0131nlar erm\u0259nil\u0259rin C\u0259nubi Qafqazda \u00f6zl\u0259rin\u0259 d\u00f6vl\u0259t qurmaq \u00fc\u00e7\u00fcn yeni torpaqlar \u0259ld\u0259 etm\u0259k m\u0259qs\u0259dil\u0259 h\u0259yata ke\u00e7irdikl\u0259ri etnik t\u0259mizl\u0259m\u0259 siyas\u0259tinin t\u0259rkib hiss\u0259si v\u0259 ilk m\u0259rh\u0259l\u0259si hesab edilir.<\/p>\n<p><strong>III m\u0259rh\u0259l\u0259.\u00a0<\/strong>1918-1920-ci ill\u0259rd\u0259 erm\u0259nil\u0259rin az\u0259rbaycanl\u0131lara qar\u015f\u0131 t\u00f6r\u0259tdikl\u0259ri v\u0259 o d\u00f6vrd\u0259 \u201cmilli q\u0131r\u011f\u0131nlar\u201d kimi tarix\u0259 d\u00fc\u015f\u0259n cinay\u0259tl\u0259ri\u00a0<strong>soyq\u0131r\u0131m\u0131\u00a0<\/strong>kimi xarakteriz\u0259 edilir. \u00c7\u00fcnki h\u0259min q\u0131r\u011f\u0131nlar m\u00fcst\u0259qil Erm\u0259nistan d\u00f6vl\u0259tinin yeritdiyi i\u015f\u011fal\u00e7\u0131l\u0131q v\u0259 etnik t\u0259mizl\u0259m\u0259 siyas\u0259tinin n\u0259tic\u0259si idi.<\/p>\n<p>Rusiyada 1917-ci il noyabr \u00e7evrili\u015find\u0259n sonra rus qo\u015funlar\u0131n\u0131n t\u0259rkibind\u0259 Qafqaz c\u0259bh\u0259sind\u0259 T\u00fcrkiy\u0259y\u0259 qar\u015f\u0131 vuru\u015fan erm\u0259ni \u0259sg\u0259r v\u0259 zabitl\u0259ri \u0259ll\u0259rind\u0259 silah C\u0259nubi Qafqaza qay\u0131d\u0131rd\u0131lar. \u00dcst\u0259lik, erm\u0259nil\u0259rin \u201cQ\u0259rbi Erm\u0259nistan\u201d adland\u0131rd\u0131qlar\u0131 \u015e\u0259rqi Anadolu \u0259razil\u0259rind\u0259n h\u0259min d\u00f6vrd\u0259 260 min\u0259 yax\u0131n erm\u0259ni qa\u00e7q\u0131n\u0131 da C\u0259nubi Qafqaza g\u0259lmi\u015f, \u0259sas\u0259n \u0130r\u0259van quberniyas\u0131nda \u00f6zl\u0259rin\u0259 s\u0131\u011f\u0131nacaq tapm\u0131\u015fd\u0131. 1918-ci ilin mart ay\u0131nad\u0259k erm\u0259ni silahl\u0131 d\u0259st\u0259l\u0259ri t\u0259kc\u0259 \u0130r\u0259van quberniyas\u0131n\u0131n \u0130r\u0259van q\u0259zas\u0131nda 32, E\u00e7mi\u0259dzin q\u0259zas\u0131nda 84, Novo-B\u0259yazid q\u0259zas\u0131nda 7 v\u0259 S\u00fcrm\u0259li q\u0259zas\u0131nda 75 k\u0259ndi \u2013 \u00fcst-\u00fcst\u0259 198 k\u0259ndi darmada\u011f\u0131n etmi\u015f, h\u0259min q\u0259zalarda t\u0259qrib\u0259n 135 min n\u0259f\u0259r soyda\u015f\u0131m\u0131z soyq\u0131r\u0131m\u0131na m\u0259ruz qoymu\u015fdu. Az\u0259rbaycanl\u0131lara qar\u015f\u0131 etnik t\u0259mizl\u0259m\u0259 siyas\u0259ti h\u0259yata ke\u00e7ir\u0259n erm\u0259nil\u0259rin m\u0259qs\u0259di \u0130r\u0259van quberniyas\u0131 \u0259razisind\u0259 \u201ct\u00fcrks\u00fcz Erm\u0259nistan\u201d d\u00f6vl\u0259ti yaratmaqdan ibar\u0259t idi.<\/p>\n<p>1918-ci ilin mart ay\u0131ndan etibar\u0259n Bak\u0131 Kommunas\u0131n\u0131n da\u015fnak-bol\u015fevik silahl\u0131 q\u00fcvv\u0259l\u0259ri t\u0259r\u0259find\u0259n \u0259ksinqilab\u00e7\u0131larla m\u00fcbariz\u0259 p\u0259rd\u0259si alt\u0131nda Bak\u0131 quberniyas\u0131n\u0131n az\u0259rbaycanl\u0131lardan t\u0259mizl\u0259nm\u0259si plan\u0131 ger\u00e7\u0259kl\u0259\u015fdirilmi\u015fdi. Mart-aprel-may aylar\u0131nda Bak\u0131da \u015eamax\u0131da, Qubada, Xa\u00e7mazda, A\u011fsuda, K\u00fcrd\u0259mird\u0259, Salyanda, L\u0259nk\u0259randa k\u00fctl\u0259vi q\u0131r\u011f\u0131nlar t\u00f6r\u0259tmi\u015f, 50 mind\u0259n art\u0131q soyda\u015f\u0131m\u0131z \u0259n v\u0259h\u015fi \u00fcsullarla q\u0259tl\u0259 yetirilmi\u015f, ya\u015fay\u0131\u015f m\u0259nt\u0259q\u0259l\u0259ri da\u011f\u0131d\u0131lm\u0131\u015f, m\u0259d\u0259niyy\u0259t abid\u0259l\u0259ri, m\u0259scid v\u0259 q\u0259biristanl\u0131qlar yerl\u0259-yeksan edilmi\u015fdi.<\/p>\n<p>1918-ci il may\u0131n 28-d\u0259 Az\u0259rbaycan\u0131n v\u0259 Erm\u0259nistan\u0131n m\u00fcst\u0259qilliyi elan edilmi\u015fdir. May\u0131n 29-da M\u00fcs\u0259lman Milli \u015euras\u0131n\u0131n iclas\u0131nda \u0130r\u0259van\u0131n siyasi m\u0259rk\u0259z kimi Erm\u0259nistana g\u00fcz\u0259\u015ft edilm\u0259si haqq\u0131nda q\u0259rar q\u0259bul edilmi\u015fdir.<\/p>\n<p>1918-ci il iyunun 4-d\u0259 Osmanl\u0131 d\u00f6vl\u0259ti il\u0259 Erm\u0259nistan aras\u0131nda Batumda s\u00fclh v\u0259 dostluq haqq\u0131nda imzalanan m\u00fcqavil\u0259y\u0259 \u0259sas\u0259n, Erm\u0259nistan Respublikas\u0131n\u0131n \u0259razisi t\u0259qrib\u0259n 9 min kvadratmetr, \u0259halisi is\u0259 321 min n\u0259f\u0259r (o c\u00fcml\u0259d\u0259n 230 min erm\u0259ni, 80 min m\u00fcs\u0259lman, 5 min yezidi k\u00fcrd\u00fc, 6 min dig\u0259r mill\u0259tl\u0259r) t\u0259\u015fkil edirdi. Bu respublikan\u0131n \u0259razisin\u0259, Basarke\u00e7\u0259r b\u00f6lg\u0259si istisna olmaqla Novo-B\u0259yazid q\u0259zas\u0131, \u0130r\u0259van q\u0259zas\u0131n\u0131n be\u015fd\u0259 \u00fc\u00e7\u00fc, E\u00e7mi\u0259dzin q\u0259zas\u0131n\u0131n d\u00f6rdd\u0259 biri, Aleksandropol q\u0259zas\u0131n\u0131n d\u00f6rdd\u0259 biri daxil idi. Batum m\u00fcqavil\u0259sinin imzalanmas\u0131ndan sonra \u0130r\u0259van quberniyas\u0131 \u0259razisind\u0259 ev-e\u015fiyind\u0259n did\u0259rgin d\u00fc\u015f\u0259n m\u00fcs\u0259lman qa\u00e7q\u0131nlar t\u0259dric\u0259n \u00f6z yer-yurdlar\u0131na qay\u0131tma\u011fa ba\u015flam\u0131\u015fd\u0131lar.<\/p>\n<p>1918-ci il oktyabr\u0131n 30-da imzalanan Mudros sazi\u015fin\u0259 \u0259sas\u0259n, t\u00fcrk qo\u015funlarinin C\u0259nubi Qafqazdan geri \u00e7\u0259kilm\u0259sind\u0259n sonra erm\u0259nil\u0259rin \u0130r\u0259van quberniyas\u0131 \u0259razisind\u0259 az\u0259rbaycanl\u0131lara qar\u015f\u0131 k\u00fctl\u0259vi qar\u0259t-q\u0131r\u011f\u0131nlar\u0131n\u0131n ikinci m\u0259rh\u0259l\u0259si ba\u015flanm\u0131\u015fd\u0131r.<\/p>\n<p>Erm\u0259nistan h\u00f6kum\u0259ti Z\u0259ng\u0259zuru az\u0259rbaycanl\u0131lardan tamamil\u0259 t\u0259mizl\u0259m\u0259kl\u0259, Paris S\u00fclh Konfrans\u0131n\u0131 fakt qar\u015f\u0131s\u0131nda qoymaq, daha sonra da Qaraba\u011f\u0131 v\u0259 Nax\u00e7\u0131van\u0131 \u0259l\u0259 ke\u00e7irm\u0259kl\u0259 da\u015fnak parlamentinin 28 may 1919-cu il tarixli \u201cBirl\u0259\u015fmi\u015f Erm\u0259nistan\u201d yarad\u0131lmas\u0131 haqq\u0131nda q\u0259rar\u0131n\u0131 realla\u015fd\u0131rmaq niyy\u0259tind\u0259 idi. 1918-1920-cu ill\u0259rd\u0259 Qaraba\u011f\u0131n da\u011fl\u0131q hiss\u0259sind\u0259 150-d\u0259n art\u0131q, Z\u0259ng\u0259zur q\u0259zas\u0131nda 217 k\u0259nd b\u00fct\u00f6vl\u00fckl\u0259 da\u011f\u0131d\u0131lm\u0131\u015f, \u0259halisinin xeyli hiss\u0259si erm\u0259ni silahl\u0131 q\u00fcvv\u0259l\u0259ri t\u0259r\u0259find\u0259n v\u0259h\u015fic\u0259sin\u0259 \u00f6ld\u00fcr\u00fclm\u00fc\u015fd\u00fc. T\u0259kc\u0259 \u0130r\u0259van quberniyas\u0131nda 300-d\u0259n art\u0131q, Qars vilay\u0259tind\u0259 is\u0259 100-\u0259 yax\u0131n k\u0259nd da\u011f\u0131d\u0131lm\u0131\u015f, \u0259halisi soyq\u0131r\u0131m\u0131na m\u0259ruz qoyulmu\u015fdur. Erm\u0259nistan \u0259razisind\u0259 az\u0259rbaycanl\u0131lar\u0131n ya\u015fad\u0131qlar\u0131 130 k\u0259nd erm\u0259ni silahl\u0131 d\u0259st\u0259l\u0259ri t\u0259r\u0259find\u0259n da\u011f\u0131d\u0131ld\u0131qdan sonra h\u0259mi\u015f\u0259lik olaraq xarabal\u0131\u011fa \u00e7evrilmi\u015fdir. 1916-c\u0131 ild\u0259 \u0130r\u0259van quberniyas\u0131nda 373582 n\u0259f\u0259r az\u0259rbaycanl\u0131 qeyd\u0259 al\u0131nd\u0131\u011f\u0131 halda, 1920-ci ilin noyabr\u0131nda Erm\u0259nistan SSR-d\u0259 c\u0259mi 12 min n\u0259f\u0259r az\u0259rbaycanl\u0131 qalm\u0131\u015fd\u0131.<\/p>\n<p>Az\u0259rbaycan Xalq C\u00fcmhuriyy\u0259ti yarand\u0131qdan sonra, 1918-ci ilin mart hadis\u0259l\u0259rinin t\u0259dqiqi m\u0259qs\u0259di il\u0259 Nazirl\u0259r \u015euras\u0131 iyulun 15-d\u0259 bu faci\u0259nin F\u00f6vq\u0259lad\u0259 \u0130stintaq Komissiyas\u0131n\u0131n yarad\u0131lmas\u0131 haqq\u0131nda q\u0259rar q\u0259bul etmi\u015fdi. Komissiya mart soyq\u0131r\u0131m\u0131n\u0131, ilkin m\u0259rh\u0259l\u0259d\u0259 \u015eamax\u0131dak\u0131 v\u0259h\u015filikl\u0259ri, \u0130r\u0259van quberniyas\u0131 \u0259razisind\u0259 erm\u0259nil\u0259rin t\u00f6r\u0259tdikl\u0259ri a\u011f\u0131r cinay\u0259tl\u0259ri ara\u015fd\u0131rd\u0131. D\u00fcnya ictimaiyy\u0259tin\u0259 bu h\u0259qiq\u0259tl\u0259ri \u00e7atd\u0131rmaq \u00fc\u00e7\u00fcn Xarici \u0130\u015fl\u0259r Nazirliyi n\u0259zdind\u0259 x\u00fcsusi qurum yarad\u0131ld\u0131. 1919 v\u0259 1920-ci ilin mart ay\u0131n\u0131n 31-i iki d\u0259f\u0259 Az\u0259rbaycan Xalq C\u00fcmhuriyy\u0259ti t\u0259r\u0259find\u0259n \u00dcmummilli Mat\u0259m G\u00fcn\u00fc kimi qeyd edildi. \u018fslind\u0259 bu, az\u0259rbaycanl\u0131lara qar\u015f\u0131 y\u00fcr\u00fcd\u00fcl\u0259n soyq\u0131r\u0131m\u0131 v\u0259 bir \u0259srd\u0259n art\u0131q davam ed\u0259n torpaqlar\u0131m\u0131z\u0131n i\u015f\u011fal\u0131 prosesin\u0259 tarixd\u0259 ilk d\u0259f\u0259 siyasi qiym\u0259t verm\u0259k c\u0259hdi idi.<\/p>\n<p>Yaln\u0131z 80 ild\u0259n sonra, erm\u0259nil\u0259rin XIX-XX \u0259srl\u0259rd\u0259 az\u0259rbaycanl\u0131lara qar\u015f\u0131 t\u00f6r\u0259tdikl\u0259ri soyq\u0131r\u0131m\u0131 v\u0259 deportasiya aksiyalar\u0131na h\u00fcquqi-siyasi qiym\u0259t verm\u0259k m\u0259qs\u0259dili\u0259 Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131n\u0131n Prezidenti Heyd\u0259r \u018fliyev 26 mart 1998-ci ild\u0259 \u201cAz\u0259rbaycanl\u0131lar\u0131n soyq\u0131r\u0131m\u0131 haqq\u0131nda\u201d f\u0259rman imzalam\u0131\u015f v\u0259 b\u00fct\u00fcn soyq\u0131r\u0131m\u0131 faci\u0259l\u0259rini yad etm\u0259k m\u0259qs\u0259dil\u0259 31 mart Az\u0259rbaycanl\u0131lar\u0131n Soyq\u0131r\u0131m\u0131 G\u00fcn\u00fc elan edilmi\u015fdir.<\/p>\n<p><strong>IV m\u0259rh\u0259l\u0259.\u00a0<\/strong>Tarix\u0259 az\u0259rbaycanl\u0131lar\u0131n 1948-1953-c\u00fc ill\u0259r deportsiyas\u0131 kimi yaz\u0131lsa da, \u0259slind\u0259, bu, s\u00f6z\u00fcn h\u0259qiqi m\u0259nas\u0131nda, s\u00fcrg\u00fcn idi.<\/p>\n<p>Sovet Erm\u0259nistan\u0131nda 30-cu ill\u0259rd\u0259 50 mind\u0259n art\u0131q az\u0259rbaycanl\u0131 repressiyaya m\u0259ruz qoyulmu\u015f, onlar\u0131n xeyli hiss\u0259si Qazax\u0131stana v\u0259 Orta Asiyaya s\u00fcrg\u00fcn edilmi\u015fdi. Bu aksiya icra edil\u0259n zaman he\u00e7 bir m\u00fcqavim\u0259t\u0259 rast g\u0259lm\u0259y\u0259n Erm\u0259nistan r\u0259hb\u0259rl\u0259ri 40-c\u0131 ill\u0259rin sonu, 50-ci ill\u0259rin \u0259vv\u0259ll\u0259rind\u0259 daha bir aksiyan\u0131n \u2013 az\u0259rbaycanl\u0131lar\u0131n deportasiyas\u0131 aksiyas\u0131n\u0131n h\u0259yata ke\u00e7irilm\u0259sin\u0259 nail oldular.<\/p>\n<p>\u0130kinci d\u00fcnya m\u00fcharib\u0259sinin sonlar\u0131nda SSR\u0130 T\u00fcrkiy\u0259y\u0259 qar\u015f\u0131 \u0259razi iddias\u0131 ir\u0259li s\u00fcrm\u00fc\u015fd\u00fc. Erm\u0259nil\u0259rin T\u00fcrkiy\u0259y\u0259 qar\u015f\u0131 \u0259razi iddias\u0131 il\u0259 SSR\u0130-nin h\u00fccum etm\u0259k planlar\u0131 \u00fcst-\u00fcst\u0259 d\u00fc\u015f\u00fcrd\u00fc. \u0130. Stalin Rusiya il\u0259 T\u00fcrkiy\u0259nin 1914-c\u00fc il s\u0259rh\u0259dl\u0259rini b\u0259rpa etm\u0259k, y\u0259ni Qars v\u0259 \u018frdahan vilay\u0259tl\u0259rini yenid\u0259n T\u00fcrkiy\u0259d\u0259n qoparmaq ist\u0259yirdi. Lakin SSR\u0130-nin T\u00fcrkiy\u0259d\u0259n qoparmaq ist\u0259diyi \u0259razil\u0259ri m\u0259skunla\u015fd\u0131rmaq problemi qar\u015f\u0131ya \u00e7\u0131xm\u0131\u015fd\u0131. Bu m\u0259s\u0259l\u0259ni xaricd\u0259n Erm\u0259nistan \u0259razisin\u0259 erm\u0259nil\u0259rin k\u00f6\u00e7\u00fcr\u00fcl\u00fcb g\u0259tirilm\u0259si yolu il\u0259 h\u0259ll etm\u0259k ist\u0259yirdil\u0259r.<\/p>\n<p>1945-ci ilin noyabr\u0131nda Erm\u0259nistan h\u00f6kum\u0259tinin v\u0259sat\u0259tini \u0259sas g\u00f6t\u00fcr\u0259r\u0259k SSR\u0130 Xalq Komissarlar\u0131 Soveti 21 noyabr 1945-ci il tarixd\u0259 \u201cErm\u0259nil\u0259rin xaricd\u0259n Sovet Erm\u0259nistan\u0131na qay\u0131tmalar\u0131 il\u0259 \u0259laq\u0259dar t\u0259dbirl\u0259r haqq\u0131nda\u201d q\u0259rar q\u0259bul etdi.<\/p>\n<p>Art\u0131q 1946-c\u0131 ilin \u0259vv\u0259lind\u0259 130 min erm\u0259ni Erm\u0259nistana k\u00f6\u00e7m\u0259k arzusunda oldu\u011funu bildirmi\u015fdi. 1945-ci ilin sonu, 1946-c\u0131 ilin \u0259vv\u0259lind\u0259 Erm\u0259nistan KP MK-n\u0131n birinci katibi Q.Arutyunov xaricd\u0259n erm\u0259nil\u0259rin k\u00fctl\u0259vi repatriasiyas\u0131n\u0131 \u0259sas g\u00f6t\u00fcr\u0259r\u0259k, Da\u011fl\u0131q Qaraba\u011f\u0131n v\u0259 Nax\u00e7\u0131van\u0131n Erm\u0259nistana birl\u0259\u015fdirilm\u0259si m\u0259s\u0259l\u0259sini Moskva qar\u015f\u0131s\u0131nda qald\u0131rm\u0131\u015fd\u0131. Mirc\u0259f\u0259r Ba\u011f\u0131rov erm\u0259nil\u0259rin bu iddias\u0131na cavab olaraq Moskvaya bildirmi\u015fdi ki, o, \u015eu\u015fa istisna olmaqla, Arutyunovun t\u0259l\u0259bi il\u0259 o \u015f\u0259rtl\u0259 raz\u0131d\u0131r ki, Erm\u0259nistan\u0131n \u018fzizb\u0259yov, Vedi, Qaraba\u011flar rayonlar\u0131 Az\u0259rbaycana birl\u0259\u015fdirilsin. Bundan sonra h\u0259min m\u0259s\u0259l\u0259 qapad\u0131lm\u0131\u015f, \u0259v\u0259zind\u0259 az\u0259rbaycanl\u0131lar\u0131n Erm\u0259nistandan deportasiyas\u0131 m\u0259s\u0259l\u0259si ciddil\u0259\u015fmi\u015fdi. T\u0259kc\u0259 1946-c\u0131 ild\u0259 Suriya, Yunan\u0131stan, Livan, \u0130ran, Bolqar\u0131stan v\u0259 Rum\u0131niyadan 50,9 min n\u0259f\u0259r, 1947-ci ild\u0259 F\u0259l\u0259stin, Suriya, Fransa, AB\u015e, Yunan\u0131stan, Misir, \u0130ran v\u0259 Livandan 35,4 min n\u0259f\u0259r erm\u0259ni q\u0259bul edilib Erm\u0259nistanda yerl\u0259\u015fdirilmi\u015fdi. \u00dcmumiyy\u0259tl\u0259, 1946-1948-ci ill\u0259rd\u0259 xaricd\u0259n Erm\u0259nistana t\u0259qrib\u0259n 100 min erm\u0259ni k\u00f6\u00e7\u00fcr\u00fclm\u00fc\u015fd\u00fc.<\/p>\n<p>1947-ci il dekabr\u0131n 23-d\u0259 SSR\u0130 Nazirl\u0259r Soveti \u201cKolxoz\u00e7ular\u0131n v\u0259 dig\u0259r az\u0259rbaycanl\u0131 \u0259halinin Erm\u0259nistan SSR-d\u0259n Az\u0259rbaycan SSR-in K\u00fcr-Araz oval\u0131\u011f\u0131na k\u00f6\u00e7\u00fcr\u00fclm\u0259si haqq\u0131nda\u201d q\u0259rar q\u0259bul etmi\u015fdir. H\u0259min q\u0259rarla Erm\u0259nistan\u0131n 22 rayonundan 100 min az\u0259rbaycanl\u0131n\u0131n k\u00f6\u00e7\u00fcr\u00fclm\u0259si n\u0259z\u0259rd\u0259 tutulmu\u015fdu. Bu q\u0259rar\u0131n icras\u0131 zaman\u0131 avtoritar-totalitar rejimin m\u00f6vcud repressiya qaydalar\u0131 zorak\u0131 \u00fcsullarla h\u0259yata ke\u00e7irilmi\u015f, 24 rayondak\u0131 200-d\u0259n art\u0131q ya\u015fay\u0131\u015f m\u0259nt\u0259q\u0259sind\u0259n v\u0259 \u0130r\u0259van \u015f\u0259h\u0259rind\u0259n t\u0259qrib\u0259n 100 min n\u0259f\u0259r az\u0259rbaycanl\u0131 \u00f6z tarixi-etnik torpaqlar\u0131ndan deportasiya edilmi\u015fdir.<\/p>\n<p>SSR\u0130 h\u00f6kum\u0259tinin az\u0259rbaycanl\u0131lar\u0131n k\u00f6\u00e7\u00fcr\u00fclm\u0259si haqq\u0131nda verdiyi q\u0259rarlar Erm\u0259nistan h\u00f6kum\u0259tin\u0259 f\u00fcrs\u0259t verdi ki, \u0130r\u0259van \u015f\u0259h\u0259ri \u0259traf\u0131nda v\u0259 Erm\u0259nistan\u0131n \u0130ran v\u0259 T\u00fcrkiy\u0259 il\u0259 s\u0259rh\u0259dl\u0259ri boyunca m\u00f6vcud olan az\u0259rbaycanl\u0131 ya\u015fay\u0131\u015f m\u0259nt\u0259q\u0259l\u0259rinin \u0259ks\u0259riyy\u0259tini yer-yurdlar\u0131ndan deportasiya etm\u0259k yolu il\u0259 bird\u0259f\u0259lik x\u0259rit\u0259d\u0259n sil\u0259 bilsin.<\/p>\n<p><strong>V m\u0259rh\u0259l\u0259.\u00a0<\/strong>Bu m\u0259rh\u0259l\u0259ni Erm\u0259nistandan az\u0259rbaycanl\u0131lar\u0131n etnik t\u0259mizl\u0259nm\u0259sinin ba\u015fa \u00e7atd\u0131r\u0131lmas\u0131 adland\u0131rmaq olar.<\/p>\n<p>Erm\u0259nistanda antit\u00fcrk, antim\u00fcs\u0259lman t\u0259bli\u011fat\u0131 60-c\u0131 ill\u0259rin ortalar\u0131nda yenid\u0259n var g\u00fcc\u00fc il\u0259 i\u015f\u0259 sal\u0131nm\u0131\u015fd\u0131. Uydurma \u201cerm\u0259ni soyq\u0131r\u0131m\u0131\u201dn\u0131n 50 illiyinin qeyd edilm\u0259si haqq\u0131nda q\u0259rar\u0131n q\u0259bul edilm\u0259si erm\u0259ni \u015fovinizmini daha da q\u0131z\u0131\u015fd\u0131rm\u0131\u015fd\u0131. Mixail Qorba\u00e7ovun 1985-ci ild\u0259 Sovet \u0130ttifaq\u0131 Kommunist Partiyas\u0131n\u0131n Ba\u015f katibi se\u00e7il\u0259nd\u0259n sonra Da\u011fl\u0131q Qaraba\u011f erm\u0259nil\u0259rinin \u00f6z m\u00fcq\u0259ddarat\u0131n\u0131 t\u0259yin etm\u0259si p\u0259rd\u0259si alt\u0131nda Az\u0259rbaycana qar\u015f\u0131 anneksiya plan\u0131 i\u015fl\u0259nib haz\u0131rlanm\u0131\u015fd\u0131. Da\u011fl\u0131q Qaraba\u011f erm\u0259nil\u0259rinin \u00f6z m\u00fcq\u0259dd\u0259rat\u0131n\u0131 t\u0259yinetm\u0259 m\u0259qs\u0259dil\u0259 Az\u0259rbaycana qar\u015f\u0131 anneksiya plan\u0131n\u0131n h\u0259yata ke\u00e7irilm\u0259sin\u0259 mane\u00e7ilik t\u00f6r\u0259d\u0259 bil\u0259c\u0259k yegan\u0259 \u015f\u0259xs \u2013 Heyd\u0259r \u018fliyev 1987-ci ilin oktyabr\u0131nda erm\u0259ni lobbisinin t\u0259zyiqi il\u0259 ke\u00e7mi\u015f Sov.\u0130KP MK-n\u0131n Siyasi B\u00fcrosunun \u00fczvl\u00fcy\u00fcnd\u0259n v\u0259 SSR\u0130 Nazirl\u0259r Soveti S\u0259drinin 1-ci m\u00fcavini v\u0259zif\u0259sind\u0259n uzaqla\u015fd\u0131r\u0131ld\u0131.<\/p>\n<p>1988-ci il fevral\u0131n 20-d\u0259 DQMV Xalq Deputatlar\u0131 Sovetinin yaln\u0131z erm\u0259ni deputatlar\u0131n i\u015ftirak\u0131 il\u0259 ke\u00e7iril\u0259n n\u00f6vb\u0259d\u0259nk\u0259nar sessiyas\u0131 vilay\u0259tin Az\u0259rbaycan\u0131n t\u0259rkibind\u0259n \u00e7\u0131xar\u0131l\u0131b Erm\u0259nistan\u0131n inzibati-\u0259razi b\u00f6lg\u00fcs\u00fcn\u0259 daxil edilm\u0259si haqq\u0131nda q\u0259rar q\u0259bul etdi. Az\u0259rbaycan SSR Ali Soveti DQMV XDS-nin konstitusiyaya zidd q\u0259rar\u0131n\u0131 r\u0259dd etdikd\u0259n sonra, Erm\u0259nistan\u0131n mill\u0259t\u00e7i r\u0259hb\u0259rl\u0259ri \u201cDa\u015fnaks\u00fctyun\u201d partiyas\u0131n\u0131n \u201cT\u00fcrks\u00fcz Erm\u0259nistan\u201d proqram\u0131n\u0131 h\u0259yata ke\u00e7irm\u0259y\u0259 ba\u015flad\u0131lar. 1988-ci il fevral\u0131n 27-28-d\u0259 Da\u011fl\u0131q Qaraba\u011fda v\u0259 Erm\u0259nistanda az\u0259rbaycanl\u0131lara qar\u015f\u0131 edil\u0259n zorak\u0131l\u0131qlara etiraz \u0259lam\u0259ti olaraq ke\u00e7iril\u0259n mitinqd\u0259n sonra DTK-n\u0131n ssenarisi v\u0259 erm\u0259ni ekstremistl\u0259rinin bilavasit\u0259 i\u015ftirak\u0131 il\u0259 Sumqay\u0131tda k\u00fctl\u0259vi i\u011fti\u015fa\u015flar t\u00f6r\u0259dildi. Bundan sonra Erm\u0259nistandan az\u0259rbaycanl\u0131lar\u0131n yeni qa\u00e7q\u0131nl\u0131q dal\u011fas\u0131 ba\u015flad\u0131.<\/p>\n<p>Rusiya tarix\u00e7isi Yuri Pompeev 1988-ci ilin pay\u0131z\u0131nda az\u0259rbaycanl\u0131lar\u0131n Erm\u0259nistandan deportasiyas\u0131n\u0131 bel\u0259 t\u0259svir edir: \u201cM\u00fcdafi\u0259siz, silahs\u0131z az\u0259rbaycanl\u0131lar\u0131, ad\u0259t\u0259n, \u00e7\u0131lpaq v\u0259 \u0259liyal\u0131n evl\u0259rind\u0259n qovaraq deyirdil\u0259r: \u201cL\u0259n\u0259t\u0259 g\u0259lmi\u015f t\u00fcrkl\u0259r, r\u0259dd olun Erm\u0259nistandan!\u201d. Noyabr\u0131n 22-d\u0259 Erm\u0259nistan SSR Ali Sovetinin az\u0259rbaycanl\u0131 deputatlar\u0131n i\u015ftirak\u0131 olmadan ke\u00e7iril\u0259n n\u00f6vb\u0259d\u0259nk\u0259nar sessiyas\u0131 zaman\u0131 rayon r\u0259hb\u0259rl\u0259rin\u0259 tap\u015f\u0131r\u0131q verilmi\u015fdi ki, bir h\u0259ft\u0259 \u0259rzind\u0259, y\u0259ni noyabr\u0131n 28-d\u0259k Erm\u0259nistan\u0131 az\u0259rbaycanl\u0131lardan t\u0259mizl\u0259m\u0259k aksiyas\u0131n\u0131 ba\u015fa \u00e7atd\u0131rs\u0131nlar. Deportasiya aksiyas\u0131n\u0131 m\u00fc\u0259yy\u0259n olunmu\u015f m\u00fcdd\u0259td\u0259 ba\u015fa \u00e7atd\u0131rmaq \u00fc\u00e7\u00fcn Kalinino, Spitak, Quqark, Noyemberyan, Krasnoselsk, Vardenis, Ya\u011feqnadzor, \u018fzizb\u0259yov, Ararat, Masis, Sisian v\u0259 Me\u011fri rayonlar\u0131n\u0131n r\u0259hb\u0259rl\u0259ri x\u00fcsusil\u0259 canf\u0259\u015fanl\u0131q g\u00f6st\u0259rmi\u015fdil\u0259r. Moskvan\u0131n erm\u0259nil\u0259r\u0259 arxa durmas\u0131 n\u0259tic\u0259sind\u0259 1988-1989-cu ill\u0259rd\u0259 indiki Erm\u0259nistan \u0259razisind\u0259 az\u0259rbaycanl\u0131lar\u0131n ya\u015fad\u0131qlar\u0131 170 t\u0259miz v\u0259 94 qar\u0131\u015f\u0131q ya\u015fay\u0131\u015f m\u0259sk\u0259nl\u0259ri bo\u015fald\u0131ld\u0131. Erm\u0259nistan\u0131n Me\u011fri rayonunun Z\u0259ngilan rayonu il\u0259 h\u0259ms\u0259rh\u0259d b\u00f6lg\u0259sind\u0259 qalm\u0131\u015f ax\u0131r\u0131nc\u0131 az\u0259rbaycanl\u0131 k\u0259ndi \u2013 N\u00fcv\u0259di d\u0259 1991-ci il avqustun 8-d\u0259 bo\u015fald\u0131ld\u0131. \u00dcmumiyy\u0259tl\u0259, h\u0259yata ke\u00e7iril\u0259n sonuncu etnik t\u0259mizl\u0259m\u0259 n\u0259tic\u0259sind\u0259 Erm\u0259nistan\u0131n 22 k\u0259nd rayonundan, 6 \u015f\u0259h\u0259rind\u0259n t\u0259qrib\u0259n 250 min az\u0259rbaycanl\u0131 tarixi-etnik torpaqlar\u0131ndan v\u0259h\u015fic\u0259sin\u0259 qovuldu.<\/p>\n<p>1988-ci il\u0259 q\u0259d\u0259r Erm\u0259nistanda az\u0259rbaycanl\u0131lar\u0131n ya\u015fad\u0131qlar\u0131 \u0259razi respublika \u0259razisinin (29, 8 min kv.km.) 25 faizini, yaxud t\u0259qrib\u0259n 7,5 kvadratkilometr t\u0259\u015fkil edirdi. Bu is\u0259 ke\u00e7mi\u015f DQMV-nin \u0259razisind\u0259n (4,4 min kv. km) t\u0259qrib\u0259n 3 min kvadratkilometr art\u0131qd\u0131r.<\/p>\n<p>\u00dcmumiyy\u0259tl\u0259, son 200 ild\u0259 indiki Erm\u0259nistan \u0259razisind\u0259 iki mind\u0259n art\u0131q az\u0259rbaycanl\u0131 ya\u015fay\u0131\u015f m\u0259nt\u0259q\u0259si m\u00fcxt\u0259lif yollarla (deportasiyalarla, silah g\u00fcc\u00fcn\u0259 qovmaqla, soyq\u0131r\u0131m\u0131 t\u00f6r\u0259tm\u0259kl\u0259, k\u0259ndl\u0259ri yand\u0131r\u0131b xaraba qoymaqla v\u0259 s.) siyah\u0131dan silinmi\u015f, tarixi Az\u0259rbaycan torpaqlar\u0131nda monoetnik Erm\u0259nistan d\u00f6vl\u0259ti yarad\u0131lm\u0131\u015fd\u0131r.<\/p>\n<p><strong>VI m\u0259rh\u0259l\u0259\u00a0<\/strong>1991-1994-c\u00fc ill\u0259ri \u0259hat\u0259 ed\u0259n bu m\u0259rh\u0259l\u0259ni, \u0259slind\u0259, \u201carxal\u0131 k\u00f6p\u0259k qurd basar\u201d adland\u0131rmaq da olar.<\/p>\n<p>Da\u011fl\u0131q Qaraba\u011f\u0131n Erm\u0259nistana birl\u0259\u015fdirilm\u0259sinin m\u00fcmk\u00fcns\u00fczl\u00fcy\u00fcn\u00fc d\u0259rk ed\u0259n Erm\u0259nistan muxtar vilay\u0259tin \u0259razisind\u0259 yaratd\u0131\u011f\u0131 silahl\u0131 d\u0259st\u0259l\u0259r vasit\u0259sil\u0259 \u0259razi iddias\u0131n\u0131 ger\u00e7\u0259kl\u0259\u015fdirm\u0259y\u0259 ba\u015flam\u0131\u015fd\u0131. D\u00fc\u015fm\u0259n Da\u011fl\u0131q Qaraba\u011f \u0259razisind\u0259 olan SSR\u0130 silahl\u0131 q\u00fcvv\u0259l\u0259rinin silah-sursat\u0131ndan istifad\u0259 edirdi. 1989-cu il yanvar\u0131n 19-da DQMV-d\u0259 Arkadi Volskinin r\u0259hb\u0259rliyi alt\u0131nda yarad\u0131lan X\u00fcsusi \u0130dar\u0259 Komit\u0259si erm\u0259nil\u0259rin \u0259razi iddialar\u0131n\u0131n ger\u00e7\u0259kl\u0259\u015fdirilm\u0259sin\u0259 yard\u0131m edirdi. 1991-ci il sentyabr\u0131n 2-d\u0259 DQMV v\u0259 Az\u0259rbaycan SSR-in \u015eaumyan (k\u0259nd) rayonu h\u00fcdudlar\u0131nda qondarma \u201cDa\u011fl\u0131q Qaraba\u011f Respublikas\u0131\u201d elan edilmi\u015fdi. Buna cavab t\u0259dbiri kimi, 1991-ci il noyabr\u0131n 23-d\u0259 Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131n\u0131n Ali Soveti Da\u011fl\u0131q Qaraba\u011f\u0131n muxtariyy\u0259t statusunu l\u0259\u011fv etdi. Bu vaxta q\u0259d\u0259r a\u00e7\u0131q \u015f\u0259kild\u0259 \u0259razi iddialar\u0131 s\u0259sl\u0259ndir\u0259n Erm\u0259nistan, Az\u0259rbaycana qar\u015f\u0131 m\u00fcharib\u0259 elan etm\u0259d\u0259n h\u0259rbi \u0259m\u0259liyyatlara ba\u015flam\u0131\u015fd\u0131. H\u0259rbi kampaniya d\u00f6vr\u00fcnd\u0259 Erm\u0259nistan silahl\u0131 q\u00fcvv\u0259l\u0259ri h\u0259rbi v\u0259 m\u00fclki \u015f\u0259xsl\u0259r aras\u0131nda he\u00e7 bir f\u0259rq qoymadan i\u015f\u011fal etdikl\u0259ri rayon v\u0259 \u015f\u0259h\u0259rl\u0259rd\u0259 dinc az\u0259rbaycanl\u0131 \u0259halini amans\u0131zl\u0131qla q\u0259tl\u0259 yetirir, etnik t\u0259mizl\u0259m\u0259 v\u0259 soyq\u0131r\u0131m\u0131 h\u0259yata ke\u00e7irirdi.<\/p>\n<p>Erm\u0259nistan\u0131n h\u0259rbi t\u0259cav\u00fcz\u00fc n\u0259tic\u0259sind\u0259 Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131n\u0131n 20 faiz \u0259razisi \u2013 Xank\u0259ndi \u015f\u0259h\u0259ri, Xocal\u0131, \u015eu\u015fa, La\u00e7\u0131n, Xocav\u0259nd, K\u0259lb\u0259c\u0259r, A\u011fdam, F\u00fczuli, C\u0259bray\u0131l, Qubadl\u0131, Z\u0259ngilan rayonlar\u0131, h\u0259m\u00e7inin T\u0259rt\u0259r rayonunun 13, Qazax rayonunun 7, Nax\u00e7\u0131van\u0131n S\u0259d\u0259r\u0259k rayonunun is\u0259 1 k\u0259ndi Erm\u0259nistan ordusu t\u0259r\u0259find\u0259n i\u015f\u011fal olunmu\u015fdu.<\/p>\n<p>Erm\u0259nistan\u0131n \u0259sass\u0131z \u0259razi iddias\u0131 1 milyondan art\u0131q az\u0259rbaycanl\u0131 qa\u00e7q\u0131n v\u0259 m\u0259cburi k\u00f6\u00e7k\u00fcn v\u0259ziyy\u0259tin\u0259 d\u00fc\u015fm\u00fc\u015fd\u00fc. 20 min n\u0259f\u0259r h\u0259rbi \u0259m\u0259liyyatlar d\u00f6vr\u00fcnd\u0259 h\u0259lak, 50 min n\u0259f\u0259r \u0259lil olmu\u015fdur.<\/p>\n<p>1988-1993-c\u00fc ill\u0259rd\u0259 Qaraba\u011fda, \u00fcmumilikd\u0259, 900 ya\u015fay\u0131\u015f m\u0259nt\u0259q\u0259si, 150 min ev, 7 min ictimai bina, 693 m\u0259kt\u0259b, 855 u\u015faq ba\u011f\u00e7as\u0131, 695 tibb m\u00fc\u0259ssis\u0259si, 927 kitabxana, 44 m\u0259b\u0259d, 9 m\u0259scid, 473 tarixi abid\u0259, saray v\u0259 muzeyl\u0259r, 40 min muzey eksponat\u0131, 6 min s\u0259naye v\u0259 k\u0259nd t\u0259s\u0259rr\u00fcfat\u0131 m\u00fc\u0259ssis\u0259si, 160 k\u00f6rp\u00fc v\u0259 dig\u0259r infrastruktur obyektl\u0259ri da\u011f\u0131d\u0131lm\u0131\u015fd\u0131r.<\/p>\n<p>Beyn\u0259lxalq s\u00fclh\u00fcn v\u0259 t\u0259hl\u00fck\u0259sizliyin \u0259sas t\u0259minat\u00e7\u0131s\u0131 kimi \u00e7\u0131x\u0131\u015f ed\u0259n BMT T\u0259hl\u00fck\u0259sizlik \u015euras\u0131 1993-c\u00fc ild\u0259 i\u015f\u011fal\u00e7\u0131 q\u00fcvv\u0259l\u0259rin Az\u0259rbaycan\u0131n i\u015f\u011fal olunmu\u015f b\u00fct\u00fcn \u0259razil\u0259rind\u0259n d\u0259rhal, tam v\u0259 qeyd-\u015f\u0259rtsiz \u00e7\u0131xar\u0131lmas\u0131n\u0131 t\u0259l\u0259b ed\u0259n 822, 853, 874 v\u0259 884 sayl\u0131 d\u00f6rd q\u0259tnam\u0259 q\u0259bul ets\u0259 d\u0259, onun realla\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn konkret add\u0131mlar at\u0131lmad\u0131.<\/p>\n<p>\u00dcmummilli lider Heyd\u0259r \u018fliyev hakimiyy\u0259t\u0259 qay\u0131td\u0131qdan sonra \u00f6lk\u0259d\u0259 h\u0259rc-m\u0259rcliy\u0259 son qoyuldu, nizami ordu yarad\u0131ld\u0131, 1994-c\u00fc il may\u0131n 12-d\u0259 at\u0259\u015fk\u0259s\u0259 dair raz\u0131l\u0131q \u0259ld\u0259 olundu. Az\u0259rbaycan\u0131n iqtisadiyyat\u0131n\u0131 m\u00f6hk\u0259ml\u0259ndirm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn neft m\u00fcqavil\u0259l\u0259ri imzaland\u0131. Az\u0259baycan\u0131n beyn\u0259lxalq al\u0259md\u0259 m\u00f6vqel\u0259ri g\u00fccl\u0259ndi.<\/p>\n<p>Lakin m\u00fcnaqi\u015f\u0259nin nizamlanmas\u0131 m\u0259qs\u0259dil\u0259 yarad\u0131lan AT\u018fT-in Minsk qrupu 28 il \u0259rzind\u0259 he\u00e7 bir konkret add\u0131m atmad\u0131. Erm\u0259nistan status-kvonu saxlamaq \u00fc\u00e7\u00fcn dan\u0131\u015f\u0131qlar prosesini s\u00fcni sur\u0259td\u0259 uzad\u0131rd\u0131. Erm\u0259nistan xaricd\u0259n erm\u0259ni ail\u0259l\u0259rini k\u00f6\u00e7\u00fcr\u00fcb i\u015f\u011fal edil\u0259n \u0259razil\u0259rd\u0259 yerl\u0259\u015fdirir, onun yeralt\u0131 v\u0259 yer\u00fcst\u00fc s\u0259rv\u0259tl\u0259rini talay\u0131rd\u0131. Prezident \u0130lham \u018fliyev m\u00fcnaqi\u015f\u0259nin qan t\u00f6km\u0259d\u0259n, \u0259razimizin dan\u0131\u015f\u0131qlar yolu il\u0259 azad edilm\u0259si \u00fc\u00e7\u00fcn s\u0259birl\u0259 dan\u0131\u015f\u0131qlar apar\u0131rd\u0131. Lakin havadarlar\u0131na arxalanan Erm\u0259nistan torpaqlar\u0131 azad etm\u0259k ist\u0259mirdi. 220 a\u011fr\u0131l\u0131-ac\u0131l\u0131 ill\u0259rin sonu yeti\u015fdi. Tariximizin yeni m\u0259rh\u0259l\u0259si ba\u015fland\u0131.<\/p>\n<p><strong>VII m\u0259rh\u0259l\u0259.\u00a0<\/strong>Tariximizin yeni m\u0259rh\u0259l\u0259si ba\u015fland\u0131 \u2013 Z\u0259f\u0259r m\u0259rh\u0259l\u0259si. 220 a\u011fr\u0131l\u0131-ac\u0131l\u0131 ilin sonu yeti\u015fdi. Son 17 il \u0259rzind\u0259 \u00f6lk\u0259 iqtisadiyyat\u0131n\u0131n g\u00fccl\u0259ndirilm\u0259si, valyuta ehtiyatlar\u0131n\u0131n yarad\u0131lmas\u0131, ordunun m\u00fcasir texnika il\u0259 t\u0259chiz edilm\u0259si, diplomatiya sah\u0259sind\u0259 qazan\u0131lan u\u011furlar Az\u0259rbaycan Ordusunun z\u0259f\u0259r y\u00fcr\u00fc\u015f\u00fcn\u0259 ba\u015flamas\u0131na \u015f\u0259rait yaratd\u0131. Sentyabr\u0131n 27-d\u0259 n\u00f6vb\u0259ti erm\u0259ni t\u0259xribat\u0131na cavab olaraq ba\u015flanan \u0259ks-h\u0259ml\u0259 44 g\u00fcnd\u0259 Z\u0259f\u0259rl\u0259 ba\u015fa \u00e7atd\u0131. D\u00fcnyan\u0131n \u0259n g\u00fccl\u00fc 50 ordusu s\u0131ras\u0131nda yer alan Az\u0259rbaycan Ordusu \u0130kinci Qaraba\u011f m\u00fcharib\u0259sind\u0259 \u00f6z \u015f\u00fcca\u0259ti il\u0259 d\u00fcnyan\u0131n h\u0259rb tarixin\u0259 yeni s\u0259hif\u0259 yazd\u0131. 1993-c\u00fc ild\u0259n b\u0259ri icra edilm\u0259y\u0259n BMT T\u0259hl\u00fck\u0259sizlik \u015euras\u0131n\u0131n q\u0259tnam\u0259l\u0259ri yerin\u0259 yetirdi. \u018frazi b\u00fct\u00f6vl\u00fcy\u00fcm\u00fcz\u00fc b\u0259rpa ed\u0259n Az\u0259rbaycan Ordusu q\u0259hr\u0259man, yenilm\u0259z, m\u0259\u011frur xalq oldu\u011fumuzu bir daha d\u00fcnyaya n\u00fcmayi\u015f etdirdi. 44 g\u00fcnd\u0259 5 \u015f\u0259h\u0259r, 4 q\u0259s\u0259b\u0259, 300-\u0259 yax\u0131n ya\u015fay\u0131\u015f m\u0259nt\u0259q\u0259si, xeyli sayda strateji y\u00fcks\u0259klikl\u0259r i\u015f\u011faldan azad edildi.<\/p>\n<p>Noyabr\u0131n 8-d\u0259 \u015eu\u015fa \u015f\u0259h\u0259rinin i\u015f\u011faldan azad edilm\u0259si m\u00fcharib\u0259nin m\u00fcq\u0259dd\u0259rat\u0131n\u0131 h\u0259ll etdi. Noyabr\u0131n 10-da Erm\u0259nistan\u0131n ba\u015f naziri kaputilyasiya akt\u0131na imza atd\u0131. Erm\u0259nistan t\u0259slim oldu, a\u011f bayraq qald\u0131rd\u0131, diz \u00e7\u00f6kd\u00fc. Az\u0259rbaycana qar\u015f\u0131 7 \u015f\u0259rt ir\u0259li s\u00fcr\u0259n, \u201cQaraba\u011f Erm\u0259nistand\u0131r\u201d dey\u0259n Erm\u0259nistan\u0131n ba\u015f naziri Nikol Pa\u015finyan qeyd-\u015f\u0259rtsiz t\u0259slim\u00e7ilik akt\u0131n\u0131 imzalad\u0131. Bundan sonra A\u011fdam, La\u00e7\u0131n, K\u0259lb\u0259c\u0259r rayonlar\u0131 bir g\u00fcll\u0259 at\u0131lmadan sahibin\u0259 qaytar\u0131ld\u0131. D\u00f6vl\u0259tin \u0259razi b\u00fct\u00f6vl\u00fcy\u00fc b\u0259rpa edildi. Dekabr\u0131n 10-da Q\u0259l\u0259b\u0259mizin t\u0259min edilm\u0259sind\u0259 m\u00fcst\u0259sna k\u00f6m\u0259yi olan T\u00fcrkiy\u0259 Prezidenti R\u0259c\u0259b Tayyib \u018frdo\u011fan\u0131n i\u015ftirak\u0131 il\u0259 Z\u0259f\u0259r parad\u0131 ke\u00e7irildi. Erm\u0259nistan ordusunun q\u0259nim\u0259t kimi \u0259l\u0259 ke\u00e7irilmi\u015f h\u0259rbi terxnikas\u0131 n\u00fcmayi\u015f etdirildi. Bu, 100 ild\u0259n art\u0131q m\u00fcdd\u0259td\u0259 \u00f6z\u00fcn\u00fc qalib v\u0259 m\u0259\u011flubedilm\u0259z sayan erm\u0259nil\u0259rin Az\u0259rbaycan \u0259sg\u0259ri t\u0259r\u0259find\u0259n diz \u00e7\u00f6kd\u00fcr\u00fclm\u0259si idi. Erm\u0259ni diasporunun m\u0259\u011flubiyy\u0259ti idi.<\/p>\n<p>M\u00f6ht\u0259r\u0259m Prezidentimiz m\u00fcz\u0259ff\u0259r Ali Ba\u015f Komandan \u0130lham \u018fliyevin dekabr\u0131n 23-d\u0259 Qubadl\u0131 \u015f\u0259h\u0259rind\u0259 olark\u0259n erm\u0259nil\u0259r\u0259 \u00fcnvanlad\u0131\u011f\u0131 mesaj\u0131 onlar qulaqlar\u0131nda s\u0131r\u011fa etm\u0259lidirl\u0259r: \u201cBiz erm\u0259ni fa\u015fizminin ba\u015f\u0131n\u0131 \u0259zdik. Bizim torpaqlar\u0131m\u0131z\u0131 erm\u0259ni fa\u015fizmi bu g\u00fcn\u0259 sald\u0131. Biz Erm\u0259nistan fa\u015fist d\u00f6vl\u0259tinin, terror d\u00f6vl\u0259tinin belini q\u0131rd\u0131q v\u0259 bu g\u00fcn m\u0259cbur olub, bizim qaba\u011f\u0131m\u0131zda diz \u00e7\u00f6k\u00fcb v\u0259 d\u00fczg\u00fcn n\u0259tic\u0259 \u00e7\u0131xarmal\u0131d\u0131r. Erm\u0259nistan c\u0259miyy\u0259ti d\u00fczg\u00fcn n\u0259tic\u0259 \u00e7\u0131xarmal\u0131d\u0131r. Revan\u015f hissi il\u0259 ya\u015fayacaqlarsa, onlar\u0131n ax\u0131r\u0131 pis olacaq.\u201d<\/p>\n<p>Biz haz\u0131rda qalib xalq kimi \u00f6z\u00fcm\u00fcz\u00fc d\u00fcnyaya tan\u0131td\u0131q. Erm\u0259nistan\u0131n havadarlar\u0131 onu xilas ed\u0259 bilm\u0259dil\u0259r. Lakin d\u00fc\u015fm\u0259nin bu m\u0259\u011flubiyy\u0259tin \u0259v\u0259zini \u00e7\u0131xmaq \u00fc\u00e7\u00fcn h\u0259r c\u00fcr al\u00e7aql\u0131\u011fa, fitn\u0259-f\u0259sada \u0259l ataca\u011f\u0131n\u0131 bilm\u0259liyik. D\u00fc\u015fm\u0259n f\u00fcrs\u0259t axtaracaq. Nec\u0259 ki, birinci Qaraba\u011f m\u00fcharib\u0259sind\u0259 \u00f6lk\u0259mizd\u0259 ba\u015f ver\u0259n h\u0259rc-m\u0259rclikd\u0259n, hakimiyy\u0259t u\u011frunda ged\u0259n daxili \u00e7\u0259ki\u015fm\u0259l\u0259rin yaratd\u0131\u011f\u0131 f\u00fcrs\u0259td\u0259n istifad\u0259 etmi\u015fdi. D\u00f6vl\u0259timizin ba\u015f\u00e7\u0131s\u0131n\u0131n dediyi kimi, \u201cAz\u0259rbaycan tarixd\u0259 he\u00e7 vaxt bel\u0259 parlaq Z\u0259f\u0259r \u0259ld\u0259 etm\u0259mi\u015fdir, tarixd\u0259 he\u00e7 vaxt indiki q\u0259d\u0259r g\u00fccl\u00fc olmam\u0131\u015fd\u0131r. Bizim g\u00fcc\u00fcm\u00fcz birliyimizd\u0259dir. Biz birlik n\u00fcmayi\u015f etdirmi\u015fik, \u0259zmkarl\u0131q n\u00fcmayi\u015f etdirmi\u015fik, q\u0259hr\u0259manl\u0131q n\u00fcmayi\u015f etdirmi\u015fik v\u0259 bunun n\u0259tic\u0259sind\u0259 d\u0259mir yumruqla d\u00fc\u015fm\u0259nin ba\u015f\u0131n\u0131 \u0259zib \u00f6z do\u011fma torpaqlar\u0131m\u0131z\u0131 azad etmi\u015fik.\u201d<\/p>\n<p>Haz\u0131rda i\u015f\u011faldan azad edilmi\u015f \u0259razil\u0259rimizin minalardan v\u0259 dig\u0259r partlay\u0131c\u0131 qur\u011fulardan t\u0259mizl\u0259nm\u0259si prosesin\u0259 ba\u015flan\u0131l\u0131b. \u015eu\u015fa yenid\u0259n m\u0259d\u0259niyy\u0259timizin paytaxt\u0131 elan edilib. Beyn\u0259lxalq t\u0259\u015fkilatlar erm\u0259ni vandalizminin f\u0259sadlar\u0131n\u0131 \u00f6z g\u00f6zl\u0259ri il\u0259 g\u00f6r\u00fcrl\u0259r. Qurub-yaradan Az\u0259rbaycan xalq\u0131 il\u0259 erm\u0259ni v\u0259h\u015filiyinin v\u0259 vandalizminin f\u0259rqi \u0259yani g\u00f6r\u00fcn\u00fcr. Tariximizin bu m\u0259rh\u0259l\u0259sind\u0259 \u015f\u0259hidl\u0259rimizin qan\u0131 bahas\u0131na qazand\u0131\u011f\u0131m\u0131z q\u0259l\u0259b\u0259nin qazisi v\u0259 \u015fahidi olmaq b\u00f6y\u00fck xo\u015fb\u0259xtlikdir.<\/p>\n<p><strong><em>Nazim MUSTAFA,<\/em><\/strong><br \/>\n<strong><em>tarix \u00fczr\u0259 f\u0259ls\u0259f\u0259 doktoru, <\/em><\/strong><\/p>\n<p><strong><em>Prezident Kitabxanas\u0131n\u0131n \u015f\u00f6b\u0259 m\u00fcdiri<\/em><\/strong><\/p>\n<p><a href=\"https:\/\/xalqqazeti.com\/az\/news\/68148\">https:\/\/xalqqazeti.com\/az\/news\/68148<\/a><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<div class=\"pdf24Plugin-cp\"> \t<form name=\"pdf24Form0\" method=\"post\" action=\"https:\/\/doc2pdf.pdf24.org\/wordpress.php\" target=\"pdf24PopWin\" onsubmit=\"var pdf24Win = window.open('about:blank', 'pdf24PopWin', 'resizable=yes,scrollbars=yes,width=600,height=250,left='+(screen.width\/2-300)+',top='+(screen.height\/3-125)+''); pdf24Win.focus(); if(typeof pdf24OnCreatePDF === 'function'){void(pdf24OnCreatePDF(this,pdf24Win));}\"> \t\t<input type=\"hidden\" name=\"blogCharset\" value=\"Cw1x07UAAA==\" \/><input type=\"hidden\" name=\"blogPosts\" value=\"MwQA\" \/><input type=\"hidden\" name=\"blogUrl\" value=\"yygpKbDS189LrMrMzS0tLklMS9TLzEvLBwA=\" \/><input type=\"hidden\" name=\"blogName\" value=\"80usysxV8C0tLklMSwQA\" \/><input type=\"hidden\" name=\"blogValueEncoding\" value=\"gzdeflate base64\" \/><input type=\"hidden\" name=\"postId_0\" value=\"MzQ0MgMA\" \/><input type=\"hidden\" name=\"postTitle_0\" value=\"MzIwMtDNy8xTqDo5M+3kzKLMvEwFIyMDhcwchfTD26pyTs5MycwGAA==\" \/><input type=\"hidden\" name=\"postLink_0\" value=\"yygpKbDS189LrMrMzS0tLklMS9TLzEvL17cvsDU0NDIDAA==\" \/><input type=\"hidden\" name=\"postAuthor_0\" value=\"C0pNScwuzqxMBAA=\" \/><input type=\"hidden\" name=\"postDateTime_0\" value=\"MzIwMtQ1MNc1sFQwNLEyMLcyMAUA\" \/><input type=\"hidden\" name=\"postContent_0\" value=\"nX1LkxtHkuZ9f0XMrNkYaQYUCVQVq6pHKzOy2Rq1UVSLKo5M3bcAMouIzheQD2wlTnObow57klmvam+6ihee6rQoykx\/Y37J+ucekRmRAIqlbbMmKSAzHh7++PwV+Gz5+WdVXRb5u88\/i7PPv\/ztx1LNTKmudbpStS7NtVFJvP05Mx9vTG5ype9uyrv36d37sZ7z32r9248qbnOjNjrTeaRHqorXJp+nZnxFw\/324yI1yqQp\/ZtHWMSVnun67n1OL+ulpuHKI\/WicV\/ItNFvP+aK\/igrpdNMr3gatxL6XM2aUl\/TCnSuKppjjfH5pfy3H2szpye2P9+9v9YlXt7ebn\/e3uYq1Zu791nkZnyHz55v6M2Zbuc0UqTtpgfLXMeloVf+hh3SJ90OR2q1vS2bMpWx7B5Vqz\/e6JZmuXu\/OlLP8zktoSpyNZ0+JUrspWJHINXkTV1pR\/3MbFT9249JqUvaqqaRjtSbu\/cV\/UsVaaUVE9wf+5pO0yS6onVqEAPbU21cm5LolCiTR6b97ccI\/6ZveVZl6Fv6GLMZOnvaNc3W6nLUP7LSbQ1i3t2AAGs9N7OU3qAF45QSFeMvkxypSyzmKRaTmmTPTrt9GXWmMnppwVO0ONPthzTDwopUE7mnT6dPx3MwjzK0dtoEzda\/nssH\/RCViUz5B\/Uv\/\/18Opn8q3qjUzMLvv6nz54Qk3\/2xHH8k+Xn\/+2zXgL+7D189H\/\/T\/cccUr\/Bc0Ylxn+Bl06zvqv\/\/gHr4bYlI4r\/6\/\/+N\/EBaUmViPupbMI1qF0RIcJNgRzymbfgAuNz42RxrD\/i08sMepPMmtV08f0jN6Yir4Bx\/scXBM\/Jp2smTShP1d6+\/OKTo2ov1LR9sO63N6qyfnTiRAX0vRtU5lWePvjT\/T2yqh\/o5Hm21vMx\/y5oKXGdcbrX7MA5k0vbbIWfjn7eEP8RYeGp74qymb8DX04w7nigN9ZjsL6yqZKoQCwI+JdJ+JuuFzNSJJSnd29J6FnqaVln1qeKJK61TN+m\/hEZt9+IIXTxqmqmlQW\/qKJ9CrVKslbvVGXRDSdF2v1bzT6nMXAe8tgHTMsng+FNuzRpdazmDneX6UiqoC0pDiIQ+mrSJlso+2S+WBfk3bagFo4T5LUUivig8y4U8QSRGGEx7f\/2IQgeU8Rx8ST88nxmM5rQJnJdNyfrwLPqrtfSpqJtlfJwmXBOX1GR57Kiatse7vSa8Psih3T3xo7HKmv9TU065oeWstov\/2I\/7jWvFI+T5LX2lQ5VFQG6o\/o5G9ryMnHn0xGchnwbPCmT3EoFjPj+VdQSum+bU\/PnI5omSOnz8a0KeIstSo+3jS5DOutGuy5EA6ErcqHXHQJS0LkmemIpk2ZTHfvRwFV+UFWSt3++0cVczgzCdQqjhOMOz23C72K16VOeZyn4+AA3uL4Iebbn3V78AzARU0+bz5NzG5xOCmPBA+nOBGbWFiXtUegP6uvTUIC0kLrWbWkaJ26hTIg1QfRDrVfLybABGRF7aZ5eCLNxXhyfjwV+lhLfnDwqKMtSJOrRGcx0VNhF4u7960GYODtOOUkAkWvvWNJHz2ILrmoJatoO7nBG3xM1orm6vRs+uwZ5sLWnHFQjyZPnx1PlMYaH6tk+wF2giQ4pVMlHqZ\/H1nKj2XgR0SGZ2OwyeOR+6abiL89x7cXj8EXC7KCM2eaBzr4+PQCjxCngA4qoeWQQovYckdOiEa0tQXxTsV6+DpuiY0WpqpYqa0YurgHwdi5E2tmDNFLpJNoJ247wuVfimZjbfWpM8zooXkTQdWSJND\/Otz08QbmMiduXPWmYI6h1bOpbAgDPHK0TkxaeVaFJin1FbPb48BY8\/ggAfQyUx062TsbzOO\/MFBujH1YbicXlq5Y22iXhbonz6bBgyHn\/P\/MPD1\/4Mwn3nOElEoalg4KQsMQ2qqlP\/VzjiyHh+DCW5QJVry9nal3OE+M6FQU4D7xZQnoF\/P7UMRFGTUVK2d3Ynie8KFaFmlSrHPgm69IYZTA1XRMm0g2QiebkZLefth0IhyAnaJcaiutkSbEZgHbLhjz0BwxCigSR71u\/toKED7v9TQvn9QSYdCGLSdj5j\/Spw0BtTf6aqU3Wp08VeD4Xjmcn\/AHvejaPZNcDai351COdjDpYVCaNxAvSGxFTkJVtCK2JLVAnwHexMb2YM7v\/\/w9TgIHe0G79NyQaKDlGHfADfJYgrBv1TrNMNRBT5ksDG2uwY3uHUc2SwpmId77SJXxO1PAjubkupE5ZE7W0CW5UzJH2PFLWkquk4oQBVl87HUtmuZLmM0EH5BXWZP+lKV9322S4HCwQ+IrtSyLVakzx0QgVQtnN3EsTFtORjBbpC1bKLBOz\/AKS4ZnoDaJ2wb+UH\/yoSQNOUdsmCeM7uy3\/6lLawEqK8wLTZJAOtyUnp6zNF3yGquaFeoqbu10gGBXWlh9qF3CpdCuWVzcGUF7pzhPUaaVgzWrovWd6ckFQXH645nHOcxovYSmrGuxAad6LeYQyrg3SBfoBTxowq\/gmbgmjQAwQm4ePZPxIy2wT20Anltdd+SzniPDYqfat\/\/Imqw7rFGw9UOrDknCqvZEkfnZOJj8yKlkX+mOxF1qyvFLPgVxZDcj9SdEKkh0iCNG6nkaJxUJX1mQvhupS2KQDA4P3m6ILiP1R02DEdeREqaFzEpYQXryb7QoEpBNQ59bj2VEK9zo65H69YcSymOkXhQl8T2R+rHoHw\/gspV8oRPA1\/3LJ8ifkT7qVzKc5q25IpQABHMLYq4tOoBsEq3JYQGiqsHFFufuoW\/wCn26kTjKLhtOz5+J1SK0AH1KSpqVw2BjFszkNZ+3ZulrNgAqnqf4JQI45IiJFqAvSOQc\/uvBkANIPIMb3xo74A+GWRzQGJNvFbL2frzSiecSX7ECI+XFeM+io57pQuPKQthLhnKWquaYSB5oH5EZLIJ0Y6Sv2bNri1Qs1a6Q7EWKn+T5yeiY1HjaFnmHb2emHNP\/WbcLAGQkwwZdlKWCNadJZos+qkNy3evwySlsAysldixWgpLVI4\/gEzEgblrCcetxTALitFsEv7l8ZwYolHFdXmk+PBrzCk4MDeaP5U9M\/imxfdTQey\/381TRNmCS33XyiKCuTJUZ5+mv9XUNqBnXZqbZhl6zg8l4TZO5I4\/QQQBayiUx8JXPHKLQ+dVa6TxJ9RrCl3FooRB5Yo+rCwz0DvIBfReynhXjyCQ22ufLOMGEsTWi9+p4n2RRYzW9j0tYyKJ4WZS1rsQ+g48r6+Jayg0CehypDdYTLn1Hifho0ZkytWqCQLCEEh18HEga\/bGqOIS1I0kdge4zUbnpPOnep8LWgT8CXMZBZtZyptwD\/Q5hv8nFhHzBCxcd3X+kO0ekSUGWH4Gqh6eNtRWB05YxOvepDlgFNC4BWCf87JiZXHeaqQfh\/sF7a+cxwP1JHZdmI0gc21fb\/6STSTqZCY4c\/iyEzKRBHDRAKgSnTY0otiI5IrFKYeQYna0\/gSly4wcylfFwuMAwqMKLiQs05QXiQE5qOTMS2bBMuRN5CuMqIK8wqtOQ1QBst+xhyzmtmxJGOXCb3kEJY0MbPTNCc7BvD2oFTA3B5graCoaxx0ggKIHc0YBv6PRtLNqjNE6\/cyB6GOdixc9zHcH29MbLkmQxiAdMnx3wC1xQgQYlYg9X3zsJXQysj7s1s7jMLVYeiH9l\/WHkTYhxl512VCxCfJy0vIysgRJrzT6eW1RnYyPga2dEkY6ZB5E\/fwXYVP+NZ0uPpwEqDL47PyFUVqyL8Qtom42Jgm\/P+Lw71Bh+d+oCPEgVQErGIiq0w\/M+9kPKz2ImKDmmpBMzDEanidSXZ36PT32TCS0eafAkcFSg03PfVIoxPfKd9KHu+R3Yfjf80Gnm\/cQPHC4wMofTyVHcDHm5UxxsNWsyDTDPzsL6CuAAo4TWnCG2elVkWZN3XBCJnzqeFenHm3hNu+74abW9Xa89fqJBrqzEEHPR+knR6RnrL+T9oP5oJtaWS1H2SCKltfCAzL7DhTsGIBJYJITPJX+xTBmJv4vJh6Cpd+IRHPsd62UZp+NMt7T5zlPmaenvjz8R\/LjGP8lpaGYaf39P4pzBGpPzc3dTNfjHKzqMCNOXHLm61Gkr+eKvaDUJjg6jftrPGKnTp0MAGfInviDyLkgzQySaVKi4EiMlyVBjFcphJLcbMs0kbidAXJH+jeyj\/FU1N+JG0ABAyOA1G022oZ5xy35g59bsZTNispaD7eccbPdEiROv9JHHywy7OtuI9JSK02AGZKDsgBdINrzuI8Ov2ciT41d2PGPmqdMsTsI43w22Ml2UQ4CAtwx4Vrcb8E4tUw9yYyucbsmEadJgcXv2b\/M4J7z9v1SZIO5eYhmW+SigT2W90HWTIRe3vU0XgjaLqk6blbeWPtvS51faIMPlj\/1tXC2bWWoT6n5KwFeXF6wsk7WOoEziuuzD6xIzP55OAn36qFBz8rxTGwieHouHYrXdSJ3Lf\/dhfGJ6\/qSNyTogkkiyBLf9GX8aGYYFGWNBBgWPsbyPN4lJbaSTYXTZ7WaY3RgR7SpdQvGylyeJWl5+kMk7YKZGe2weZpjFUq0huPuAAZRcwoeSg\/qQnEHE5J4nFbu+rLDl8MOkmXF5pjyzLOJQ2gPsx\/0eJz7ysixdsha6ijZYAkvmHGEk2R+3TRmJ4rRQrEYlhR7ktwHM9giEl3g8HiQMXzdEokpVtGrA0ICN2fj1UJSpMXSWcmh+UpLQ\/S6M72HZ0Po+gGb3OB2eYmcrOw6DQqJ+EpPPw5KOwxlvX0wX2w9Jk7F66GNmzQETSOYqYyXio5CEI4XfEJ0qQC1SH6+K\/Ipskg1+XpHD4vZitY3EQxFNWmhLMPr0DXv2nL0Is4uDxLCd08EExKyJE+Jc3JHpOewAYOqFpB\/E70qB8\/7xwkjigENjA2RzKO8qKlj2UsaaTKKQE16xtWhyhCxLnofZeB5mv7ecrSN7V87F5bcnp5wjdobZD2EGuHU6ObOBN64MIN2+vbXkeHiecgen34OrLB6Yu0wVKbgoTMgeqbf3Intg+KeD3RFBqj6zmXdVARN6sHdyZKMHd3YYTzd9eOpQ+c+Dwu0Tsi+yiE+6Nh7J+gVjpEH5CjQgUiS2UObeeBZxkws\/RfeS9+z49HzaGclBzG0Vt7xfVE64\/CAREAiyj4XAxhZWW9KIPtUuL79lSCGJ5Mk0MMjDufpQcqdv\/Mzj96iP\/CNZ8EVTWuGR+FtAqdEeN3OhI+Mnq2EsVmZlPN+GddPXdMIcbusAGoBRSsBocjqWAkjSSXOD7eXqC6R+aFQt9CWbndd0KuSRkKx4PsH92qEDaLVD\/90AsviAUWH1pcCs19dST+X8gUR0IOQutbGm0YMs772xSUm7hWEnYEDRZ+zdv9ze5ih3mtcm0065Cc0WQMqr7r3tz7p2atAFB78nTTuHiyk5DXsUwNYop7QZ9Ws4FqiVIDuTdXR1sYUL1v0BW\/a+IxvyydhwoDxiBlSfYq5QMjnBJTG61xpWDHmcfHsrwByCwiAbJ\/jrD1UqK541o\/vsc8vaMLK1CDthW0RmEQH2va5Ir3Vm04teLh4+GFtzCcPRAEsCKbHoXVfdy8FQu3nrXqxMCxOONDPHYUlQF1EYjvurTnN4eOdPXYLeClrIMg+JWB8Oh94XslY6qVxmmVT1gtBmszLjAzvoI8lmcMa7fsU3JaA97L\/6kjVdSWdHXBev1fSZcM\/k4qKvTQAQeL5P9wfL70Qc2CCsvWIFJ2dri\/OCN0W59CXN0d7w+PFElrZ3JZf+eJZDd9zTnbD3dwei3m9t4HmvwZtcnACwnLoaSBZcOTer\/0Q2WuS5XN008Udq62ggHBWhdZBBVARr5NyaJnx5W3K9uM+Ol8U6rgf+OMOEEDbtxisG5qaMl+SaYaHtrvkfqcJC5CH+4RQtwVH2wHGQfyEuVc\/tON2KvXADnEDhYFKOAPiR1NBJBmlBwFRSMOJEZVw\/o8j61BKCZU85D6xqV\/HDonMSlpFwpSLiNX2igksKGKT1IWsG0JhXlsbigHDm3pP2hBGnKq90dRJBANErTMo1HKk0anwf6+4X8TciMRd9XZ2gzcrRnY6UwMPdL\/uj9GK6iC8iI2a65CgtyN9Dyz8F+ulh40C+eN4x901sb+dkaawQLruaPD\/m61LNPOXdL0fqstawPX75bzc3BiVTdeKqhiuRusiJPE51qe2EI9Xa+h0AXhrm1x9KHFveod9OU8S5YVYPa91WxVJ6MQxW2kpI4isN+NDv8b5XOLPjJRg45JbAte0dGbIzszTOjKNpq6ULpI\/7Sy1\/5Ur5r2HqoyFP+1WfD69\/C9PvaeqOqt9wUOVDGuv0k5i192tBnjWc+1r+Sxx9VDTAz7eZd+FSxg+C3OBTgklYURnyulzyqp+9t8h9sabdbU+dfYquj2TY4tCUww+pJnQV2TDIzGLYwAwNwaanUJ+LeqTVOYeh1xfWwQxDZWEUko+Hia7LDUoOI81Cf3eDarkZEFHpNGFAf9FT90zrH8qrb9TrV2OJb6ESggZJdG0QVjl6XjaoSivWHvGGLOTiIKT1dV0a3SuwfYc64soE9rR993sYW8hDSsyMX1vI7NnxPbSbel1UyVoPIxo6ZVHqxOW1KefWQ3ohuJt2Fu6HMLVTWTTvnCDhzDmFMkerA8qTHSaL5gqOdjsFOgo2rohjZl2iggt0So7hl7DjWCsPN4iI\/\/rDxmxIfbXFeqS+Ixs36kiH+FypW6vZfdgyoBkRCdpit2ujIyNRa6kDd37NFYAHnXJvlRh1YMi84yHfJmJtISEecKsLTXgsyr0K8BCIaH9tcmwdQ4\/UV4ZLu7gkFeVh6QrzM+uuuRcE3htntXMyzaML3xFmITjrQeYXsqQaZWxusi8QFcNJvfj402Dq16Q1u0Ji7v\/BWjDR8enoJPC4u8xvnxQws5BGeytkd6r7mCSM\/4JqiL2qPUxyPg1VyZ4ifV9bu\/R\/FCeuYeRYGkZY6\/YOu1W2pE5fFel1sdn+3FgOYGdCYvUDBCixICj5PSGLsMULH9JzSKeNn5McqGKtXeG3DjYRZmH2qd4uRPNllw3mTsOhRE2nIjUiD45w4R74wZ3pbQci6FQ3tQtoSVGPC0kyFq28wkC9JnfSkGEa1wUQTA2pjf9uJCcibQM9ZoYdiqwR2hQlhx28tN8OJuS83\/REdiRRimkY2Lu\/EyFoewqKLXN1uIRteOJIDUgz49jmxINq9kA\/7HWYhO1ChLBX7xxmCTiqjKvcuZeH0Adt+YqGqKx3a9X4LhX85ot9yco9TTSi3AP0qWbk\/ORzHfaI\/K4aPOTR8W8b\/DGDNMwOgQWr9RBuxmnqKwlyXmOk2sLSyn7PJmLovX73wB7SgS3Ye26DUgnJ2HOVHHbeha66cN5uhf+eVAkdi85rw8mhEf\/Ty2LRXLPU3N1w1eSzgS8HWnX+UIfy18QzUrktdOPAsKo4StvjiH9vIxTgQSd2EeiwYYG541TahlveZRfG2p9NxvN+QjnICHy8KdY0yCbjBmW4l3iP41LWW\/AgzjV8wzcF0X\/7M8OOycX5aW8CBfve\/VKjnn7V1XkQNZEuqj3v8wWaJCwUrKBtcGpeOm0HyIVQyki+EM43sRpaEG37OfsPedd9u6cEJMAxzqHUeR6Lr2+rPKRIO0dZIuBT6aXVjn7n4nAEwep4cWFs6EGLut9tJ6ZkOkIOOEoniV8afc7iGr\/TuS3cvq44ZjCMndFZnnUwv8+kRl1yU6XFbGbzS7SVTYvQj0m96wbAAUd3v3iw\/1LCfS9IiAppbNrebpDCare3vY04gAsuOT3M3jcWRhTV4FXF6PGqNzPNBtZA2NWGlns0cr7bTGq7M1++ef2duIAv42VT69r3AKUzU2KoXbuH9xgHbcmlZaNo0kGnZU7aeCZaENkkVO\/GLr3gZcGGNSt+9WPurmXg0szZ0DyYfGNmJEBjGwzhOgTST9IXIsn+BxSYwKUcYib1PDXuCIRGLy856JAUOeHburFhsw1h7zBbCn7nMRM\/4jyswpHaCyLWICS2t2NpGSoOeubtoVI126Aka3lA88t+3jgb23qiHTHftdMwEfcU8LmQoSAtW+EEC2oARhEAkES8dQJ9BsoMscfK14hvrURVVZwj9y7FyI41SVPUZZzRqrza+pRczArWeIdXL5tMQhJBHRnZs5qeZCK5QjKbHAn8u4eYZK4bDxvzicA3LADdMQyKhwXlERFoc38lF0p9U2TLWFRTnxzkbpGNcPPv9x7BG7PY1jRUa1Ny1c8fwFiv0R9yZSAwm5HkfSuI\/55JCA9E0jI5YjFNl\/biFaCgVjgpXnvlvStyPXDGUdzFt3jOr\/guBByRq9ztbzYYWYEqkMsMN\/VPxO9H6uuia8iXywsGHpEnyLuQ97A2Q4CB230fqtCcM8JuQijUkshaQh5KLjCPO\/+UcTFi2SSqV7U0AW5skkFCqHm\/PxbJJFQln6jblOhW4p97gAYrKag5gvYfJK3s82RwSG9wIB9nAIeMm4hw9K7VU+9NjL4SF7UYqcsl+WQJ6j1JLSQoXm7jbBaXLYIAr8iZy4sqTiv65jtaPwlNNVJ\/JWUTr3IdkeYYhTEacmMJTozUa1ouPSm3dDDnvY7vbkhk+pANa4tQw9pULLifaHaFgIFUXiKQhuCr32Rpg1K5V3wufUvk+l0TTARMrXYbWllW6Y+LMLPzibtZHlaccfbUHi\/v+OJEcbwGzDV0RCtwqfOQ6Iu0yzkPrJFPNsYnXIZj4EXJZ12cOnOOV1\/zxyt3FRAKGSYse77Dmn7l+dfb2zUXLwixLuzdMuTJr5qqpgWI9RmsehjKGeJA\/7KLPYXjgzPajVlIzUsfuUC95GGHfXq6L6xxv5M+LCsijYjmpz1ITQqDGZt+wtYe7Jf16jd7NqMFP5pejNS5rUE9SrKjx7QXdaVxSZJBifM1udDeRs9Gp65YNTFpgYLVveWiXMrUoWCApnFuhhcEPDqxgT2aWiXZY3+iY78utptKYixBLd+QEaruEqmHSBm+vD\/BeiCeA713zW0wV3D9JV70KOxQQ0x62KBMp2yj1UHK3BWpu2pCZj8R11Y8c0BeKZWy1YOpoK+KjszeX8KABJBA4lT2ErbD1x6orMgLYc69rVF9zc9OBWUXtPAbzYI+M5Jj+uPES6obDlXWXVv5LAxsBEl1QgJQqqwqth+WsFyrpiRNg1LjoKUIVoZzNV7QYm\/a4xNJjlyKpjNCfznAtHXJaPX9LWVhiDVrrhFd9LyXgLW4PcRVm+0rmlMWjFY2\/RXkcPe1VgSg3XO\/u17aXUc8WBGHwsS13Fv3yJlrfDGumrLStVVU\/nUAIuC9NQN3rl0dBQqMWdS5+6BMNCn17wqy5XJjV3fBR+uFHxyLoXjJ1kXd\/RKhzJfzkLUfm+mKAHpK9YZ9Tx+K06w0B02RecvvjExwiVPvBK8HNTc2cP7xJ91kuGzrEcvnY2cRF4SBmi48SPKZc9+UOHDDIwnqd8DKg7oW9i1cOsxmQo29zsRbuYcFj4ftHntqhHwXdp90CDPb\/hRi75qvXVFEzbubtXWLSa+jHVl31kgD6q\/YLiaib3fOBtHZioNZ0pXlCdBof5inr6WwlKlt8wxsPJoL2YLjRg3G6npHHr6UxxKdLTWSVe4GtJ1s7P7iXzvLmu8Zuk0TY2NELLJ9w0hX8YII\/Up0MkuLlK6J1y8jihswvCaAy1dMPj+Uz1FwIuBviZ886EEiHLwH1rBBCIq4QlhUegnzAeax26bhiPNI\/5HiG4Ck+xls+pRhQ9\/kAmz3vc4t0uuw00h9X8yh2PuLI75iPsrlmzWeJ0+AjmPGsbqSG8EinY3UF7SuBpdf+DddcOMYjzdAqtYxBVKlzXORCHLAOMYe3U6O7X0V3mdno0F+\/FL4HVaof0qqtR2S9flKLi0aFF46vnCOk4f0BifBmfxKutHCup6JvVKBgwx70Up3w9ZaQqrzGcIGnMaBYZNIYV\/VGtyAgGszg7TTXnkLpAm2G87cafgiHk+9GxICSEs6zC+185sDUC1HJpjwXMoRs5G6ICR3AIGN0DEgWVjyA8\/4X7Zsl+Qyp6GeXRzjjQS5CUK5p6cK\/LZSmIqcVG4+enZxqmozm4lvSx58JWNfTM9I59Z6dq0x1MkJRoLDP0LLlrTs0cdnxw5mSU8fwTraSyvkbzZxK3ELe9UTf4LQ1LLIYV5dExa6bnQby0217HjUnNIvic5yD8VgdZNnT3Go5ZLI6GWGDdpOCIE1Sd2Uqpi1cVLvbUgMsNyLuMVdrXxxL7e\/WUbBIhZoruAAEOdWbJUJ6xzaAUSkq4\/k6CyfkkClF6\/fQuD8EZK+It3jgkjica7vPoQkw4jwUIy6CtSdBnJILGlS4OBMmivjNhpLHQiuveqjyZkDXLZoxG7gfDoF15CCOD87kXtkzk\/ofFvbVFhysLfOEbTs48fQCswIUBNBv0yXbXNBkaTIkzKuCcsCnkC25KrKIBLoFWynJorLnTQFX\/AkMs3ON0cxg64L8s4TyX9AoudjoO55yglUeEv21o2Rys1G00FCffll6Qw7ulo\/22NqbwfV4vwxt\/IlU1Jew\/DCXo2Bkxp0dvNBrmpTEUKEWnHRpQ8LGimzaIHDVY5UeXxVew169u5haWZjo4\/R+8FnHktr2EZ3a+AqllfhkMk8HaGlopDmyPWKU5F8twNI4poAwxyVh1yfv\/31h7cAiK9NXpGnUjbLBn1YRK4uhtcDhvDYFXrIh4EYi8DGyRrwstLXuI2oj6ZF2CVHecA0rkSeC0fxZ1PaeFyz0V1jgz\/6ToGZXKPj6jD7rP+shzM2dh9ev+VX2ZSW5VtcqVnb+nf6DxSYEutAna29Yk9khFu3uK6CncB\/uiB5dcw9OI4VX3T7IbGIcGSXI3c6h1Tp8\/Fk3f1ssCNixb3W0jjmv2gvFud1CU8sCIpHth6SgCo7ptxD6dPUc63tjF4NZyaOB27aPnyBN8erGN7Zwq377qt2zY2+quid8j\/fVwj\/gCEZvP3NWnP\/mcN72F0\/rvOenIVCIKpoV\/hzTyKd6zYibyNtG0Kv8QIpr7p39oJmpBFrLLAeEqIVSVgdX+Mic+VaNecL0vcdB4zIXC7TItMYlIRr4UUuN2AFiDQKP7mqxUe9f+luo9xY2kjrCyqn894ztwWNbGq0qbtIAJHEdzfPWIPaRELdVyDQgq9LIzfID8oi7QlpKVIZL0RbAp28s4jMHlo6jMa7ziaLMC29SS4JQ1m8SqvuvBuSW6VZte1sX7na986jDarf3e2IoMlc9233UT8940p3Xb67nR1X8SOHbe\/wPBoghJyLyk3fe+A6Cu6FGbkt9RAjbeNpcWlnrUUqf\/3BJoxdNykdaiYekCtk36mks6SgoRekbLnLHrvAqjZ8pQNJSGN\/DMGWERP4a1j\/S1EJk4P4L6fJNO6NZI+RF+Qd52nnOBGIxHQVo9AR95P2baIHIbK0fVSociObQmwY\/92AaVHhlNjOOqfjJXWpuwYwp1b6rNq5vSudy2+9y7DzvUNkLk5qmcNG2IZFIK7iHTvvp5L7rQeeEV8lmqMqAu79sqnJG3JpKpEWQAJlGT7QzhxbzPgsRtBfNFYLibJ1ywxzIkaFZF7YGdobnDizhcR+qwYbItx95OTBD9LT2HxrTDxsfxnuhy\/GVt9oNOMjxDRAq3YDtqJFtgu929+FHWSkncfcudaeP+1XMYMfiddStpMWfGIQveju8saPN7isy8vu1izVlVl4UtPLiyTJX3b1rnKcbwRfc8TC2Mxk3vOKvduZG1IqKUiFlBsJXPZVf16\/27e8pRnZyrY1M24tKYgR8331KM6eLcV4dKkirHTXfYeWX+EzbstjD8fvwbe3S7qoSVxe25\/OGAq0KxcYcVWn1WXWefdzp9JBRjRc8Y9PWP\/97iZtZpZAG8ixHjYF+FrJXvK1043t8XVfymm8fSsEGJZFKVbUTusaSP22tdeE0WXwzDsGJCAzvsbliimMYCNXtL0qMqk5CGEdwNqwFNqFcQZ3kMLwJYNWCL4VJF+jjcnF17O40n9Hqp6v0Vg1qZflqPi2CFuomeJiwK7a4IXpi5muIHpc9ieC6doqNhF+m4SeJPWx06q68zayGu8EDVRahAaT+PzFj1Z1cAXdCCxUFmV4Lx1+NiKX64widxudHd8Fd+BezVA2gOWtbDgXa8OFxO7cAeTXYoM3\/PLuL92k0hMRSgL3u1sueMi738Z8Fy23GVqzb3+fYs5UQ+l\/15Fos8NqaSqcMn6fhjRlF5SgtUupoTSXmJkYUwk1QFasie4MKetU9nx3cto+gIeToq5Nqis266gKyqxLVzrA391OalyWyheIvOvXsEEP3zXjS2YJtQA+EfRayb0GI3VlaiIcfteowp2AxIikb2nT9tJ1uwwEWRI\/o9NVTiPuXsqP+Hwdg\/q2WOSTSAx4m+RzeBN3EAlIxJnyIgnAvyU3Qb2L7Y0ORDN33Qsvzl0966e53HKH10h3twJ0BkQsAFZkg0hyQ0\/MNeWS7Ai7lPtmM3akkYiwdUt8\/cmqU+\/+jZy28H2072WbGna5DIeHUezj3QUsci\/5W3AcZw7l944isI08Ip8mQ93Pv32VwEvdZImW+74PPNIjycNPHf7xHLkcTbVNVuL21JCBfV1GYgRwDiOZ6T3qzHmuPJ8vj186WdyL9LBQLwAnh4sQoa1B8mKUqF9kz3\/ON8+RZm4OXTDXt\/5bv0cqP48cAu0qyYPb1ezsSwCXa8QhuvyaoVf9YKcrXJC4ttPk3HWUOksgAus8TybeO3dPpGg43AxNbC\/6401TNrMxu6cD5wkzOiTSTeVuuGhdk+bu7LgkE0mc3NiZcr6r2Pfkg0S6+zklWFETecex0lLytbDuKTu7VnD57ruVQ2cSadm4kkoi9cLwDxtB0c22H+A\/qOvi4w09e11DfexpxsePwqGAOVOv\/\/3y7fMvno8GP6E1K9UTesN7nIUU9dCw8OifqOSSh6hIiFMJQd3\/I1wYog8kvXLBe6dbSNN8mAnABCw7MJZWizK++h\/\/vKjrZfWHJ09wbEQL8hWP5kX2RG+e5PH\/rJ48O5+cnP\/z5w956rMnuhv+X\/JZtfxX\/q\/\/Bw==\" \/> \t\t<a href=\"https:\/\/www.pdf24.org\" target=\"_blank\" title=\"www.pdf24.org\" rel=\"nofollow\"><img src=\"http:\/\/nazimmustafa.info\/wp-content\/plugins\/pdf24-post-to-pdf\/img\/pdf_32x32.png\" alt=\"\" border=\"0\" height=\"32\" \/><\/a> \t\t<span class=\"pdf24Plugin-cp-space\">&nbsp;&nbsp;<\/span> \t\t<span class=\"pdf24Plugin-cp-text\">M\u0259qal\u0259ni PDF format\u0131na \u00e7evir<\/span> \t\t<span class=\"pdf24Plugin-cp-space\">&nbsp;&nbsp;<\/span> \t\t<input class=\"pdf24Plugin-cp-input\" style=\"margin: 0px;\" type=\"text\" name=\"sendEmailTo\" placeholder=\"email adresinizi daxil edin\" \/> \t\t<input class=\"pdf24Plugin-cp-submit\" style=\"margin: 0px;\" type=\"submit\" value=\"g\u00f6nd\u0259r\" \/> \t<\/form> <\/div>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>H\u0259r bir xalq tarixi ke\u00e7mi\u015finin a\u011fr\u0131l\u0131-ac\u0131l\u0131 v\u0259 eyni zamanda, sevincli-f\u0259r\u0259hli ill\u0259rinin hesabat\u0131n\u0131 apar\u0131r. Bu hesabat tarixd\u0259n d\u0259rs almaq v\u0259 ke\u00e7mi\u015fd\u0259 burax\u0131lan s\u0259hvl\u0259rd\u0259n n\u0259tic\u0259 \u00e7\u0131xarmaq \u00fc\u00e7\u00fcn laz\u0131md\u0131r. Bu g\u00fcn Az\u0259rbaycan da tarixin hesabat\u0131n\u0131 verir. Zaman\u0131n sevincli, q\u00fcrurlu g\u00fcnl\u0259rini ya\u015fay\u0131r\u0131q. Ancaq son 220 ilin a\u011fr\u0131l\u0131-ac\u0131l\u0131 ill\u0259rini unutsaq tariximiz t\u0259krarlanacaq. Q\u0131saca olsa da, son 220 ilin xronikas\u0131na n\u0259z\u0259r [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":502,"featured_media":1127,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[14],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"http:\/\/nazimmustafa.info\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1126"}],"collection":[{"href":"http:\/\/nazimmustafa.info\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"http:\/\/nazimmustafa.info\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/nazimmustafa.info\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/502"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/nazimmustafa.info\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=1126"}],"version-history":[{"count":1,"href":"http:\/\/nazimmustafa.info\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1126\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1128,"href":"http:\/\/nazimmustafa.info\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1126\/revisions\/1128"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/nazimmustafa.info\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/1127"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/nazimmustafa.info\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=1126"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"http:\/\/nazimmustafa.info\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=1126"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"http:\/\/nazimmustafa.info\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=1126"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}