{"id":427,"date":"2014-05-20T16:50:46","date_gmt":"2014-05-20T16:50:46","guid":{"rendered":"http:\/\/nazimmustafa.info\/?p=427"},"modified":"2021-07-18T19:41:42","modified_gmt":"2021-07-18T19:41:42","slug":"1905-1906-ci-ill%c9%99rd%c9%99-qubadli-bolg%c9%99sind%c9%99-erm%c9%99ni-dasnaklarinin-az%c9%99rbaycan-xalqina-qarsi-tor%c9%99tdikl%c9%99ri-kutl%c9%99vi-qirginlar","status":"publish","type":"post","link":"http:\/\/nazimmustafa.info\/?p=427","title":{"rendered":"1905-1906-c\u0131 ill\u0259rd\u0259 Qubadl\u0131 b\u00f6lg\u0259sind\u0259 erm\u0259ni da\u015fnaklar\u0131n\u0131n Az\u0259rbaycan xalq\u0131na qar\u015f\u0131 t\u00f6r\u0259tdikl\u0259ri k\u00fctl\u0259vi q\u0131r\u011f\u0131nlar"},"content":{"rendered":"<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"http:\/\/nazimmustafa.info\/wp-content\/uploads\/2014\/05\/yelizavetpol_xerite.jpg\"><img loading=\"lazy\" class=\"alignleft wp-image-504 size-medium\" src=\"http:\/\/nazimmustafa.info\/wp-content\/uploads\/2014\/05\/yelizavetpol_xerite-e1409245005817-300x212.jpg\" alt=\"yelizavetpol_xerite\" width=\"300\" height=\"212\" srcset=\"http:\/\/nazimmustafa.info\/wp-content\/uploads\/2014\/05\/yelizavetpol_xerite-e1409245005817-300x212.jpg 300w, http:\/\/nazimmustafa.info\/wp-content\/uploads\/2014\/05\/yelizavetpol_xerite-e1409245005817-1024x723.jpg 1024w, http:\/\/nazimmustafa.info\/wp-content\/uploads\/2014\/05\/yelizavetpol_xerite-e1409245005817-720x509.jpg 720w\" sizes=\"(max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><\/a>Erm\u0259ni siyasi partiyalar\u0131n\u0131n v\u0259 onlar\u0131n silahl\u0131 d\u0259st\u0259l\u0259rinin 1905-1906-c\u0131 ill\u0259rd\u0259 Yelizavetpol (G\u0259nc\u0259) quberniyas\u0131n\u0131n Z\u0259ng\u0259zur q\u0259zas\u0131nda t\u00f6r\u0259tdikl\u0259ri k\u00fctl\u0259vi q\u0131r\u011f\u0131nlar, \u00e7oxsayl\u0131 terror aksiyalar\u0131 bar\u0259d\u0259 o d\u00f6vr\u00fcn arxiv s\u0259n\u0259dl\u0259ri v\u0259 d\u00f6vri m\u0259tbuat materiallar\u0131 aras\u0131nda kifay\u0259t q\u0259d\u0259r m\u0259lumatlar \u00f6z \u0259ksini tapm\u0131\u015fd\u0131r. Z\u0259ng\u0259zur q\u0259zas\u0131n\u0131n Qubadl\u0131 nahiy\u0259sind\u0259 erm\u0259nil\u0259rin t\u00f6r\u0259tdikl\u0259ri q\u0131r\u011f\u0131nlar etnik t\u0259mizl\u0259m\u0259 siyas\u0259tinin t\u0259rkib hiss\u0259si oldu\u011fu \u00fc\u00e7\u00fcn b\u00fct\u00f6v \u015f\u0259kild\u0259 q\u0259zada ba\u015f ver\u0259n hadis\u0259l\u0259rl\u0259 ba\u011fl\u0131d\u0131r. Qubadl\u0131 nahiy\u0259sind\u0259 ba\u015f ver\u0259n q\u0131r\u011f\u0131nlar Z\u0259ng\u0259zur q\u0259zas\u0131nda erm\u0259nil\u0259rin t\u00f6r\u0259tdikl\u0259ri q\u0131r\u011f\u0131nlar\u0131n t\u0259rkib hiss\u0259si oldu\u011fu \u00fc\u00e7\u00fcn hadis\u0259l\u0259ri xronoloji ard\u0131c\u0131ll\u0131qla izl\u0259m\u0259kl\u0259 \u00fcmumi m\u0259nz\u0259r\u0259ni g\u00f6rm\u0259k m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">H\u0259min d\u00f6vrd\u0259 n\u0259\u015fr edil\u0259n q\u0259zetl\u0259rd\u0259, x\u00fcsus\u0259n d\u0259 Bak\u0131da rus dilind\u0259 n\u0259\u015fr edil\u0259n \u201cKaspi\u201d q\u0259zetind\u0259 hadis\u0259l\u0259ri xronoloji ard\u0131c\u0131ll\u0131qla \u0259ks etdir\u0259n m\u0259qal\u0259l\u0259r d\u0259rc edilmi\u015fdir. \u201cKaspi\u201d q\u0259zetind\u0259 h\u0259m\u00e7inin 1905-1906-c\u0131 ill\u0259r q\u0131r\u011f\u0131nlar\u0131na aid dig\u0259r d\u00f6vri n\u0259\u015frl\u0259rd\u0259, x\u00fcsus\u0259n d\u0259 \u201cNovoe obozrenie\u201d, \u201cTiflisskiy listok\u201d, \u201cSant-Peterburqskoe novosti\u201d q\u0259zetl\u0259rind\u0259, habel\u0259 erm\u0259nic\u0259 n\u0259\u015fr edil\u0259n q\u0259zetl\u0259rd\u0259 d\u0259rc edil\u0259n m\u0259qal\u0259l\u0259rin x\u00fclas\u0259l\u0259ri i\u015f\u0131q \u00fcz\u00fc g\u00f6rm\u00fc\u015fd\u00fcr. Z\u0259ng\u0259zurda ba\u015f ver\u0259n q\u0131r\u011f\u0131nlar m\u00fc\u0259yy\u0259n d\u0259r\u0259c\u0259d\u0259 Mir M\u00f6hs\u00fcn N\u0259vvab\u0131n \u201c1905-1906-c\u0131 ill\u0259rd\u0259 erm\u0259ni-m\u00fcs\u0259lman davas\u0131\u201d ad\u0131 il\u0259 \u00e7ap edil\u0259n (Bak\u0131, 1993) \u0259s\u0259rind\u0259 Z\u0259ng\u0259zur q\u0259zas\u0131n\u0131n Sisyan v\u0259 Va\u011fudi k\u0259ndl\u0259rind\u0259 erm\u0259nil\u0259rin t\u00f6r\u0259tdikl\u0259ri q\u0131r\u011f\u0131nlar v\u0259 m\u00fcs\u0259lmanlar\u0131n \u0259l\u0259 ald\u0131qlar\u0131 \u0259ks t\u0259dbirl\u0259r haqq\u0131nda y\u0131\u011fcam olsa da m\u0259lumat verilmi\u015fdir. M.S.Ordubadinin \u201cQanl\u0131 ill\u0259r\u201d (Bak\u0131,1911) \u0259s\u0259ri Az\u0259rbaycan dilind\u0259 1905-1906-c\u0131 ill\u0259r q\u0131r\u011f\u0131nlar\u0131na h\u0259sr olunmu\u015f \u0259n sanball\u0131 \u0259s\u0259r olsa da, yaln\u0131z Z\u0259ng\u0259zur q\u0259zas\u0131n\u0131n Ox\u00e7u d\u0259r\u0259sind\u0259 v\u0259 Qatar mis m\u0259d\u0259nl\u0259rind\u0259 1906-c\u0131 ilin iyulundan sonra ba\u015f ver\u0259n q\u0131r\u011f\u0131nlar \u00f6z \u0259ksini tapm\u0131\u015fd\u0131r. Halbuki, erm\u0259nil\u0259r 1905-ci ilin may ay\u0131ndan etibar\u0259n m\u00fc\u0259yy\u0259n fasil\u0259l\u0259rl\u0259 Z\u0259ng\u0259zurda terror v\u0259 q\u0131r\u011f\u0131nlar t\u00f6r\u0259tmi\u015fl\u0259r.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">1905-1906-c\u0131 ill\u0259rd\u0259 t\u00f6r\u0259dilmi\u015f q\u0131r\u011f\u0131nlara aid erm\u0259ni m\u00fc\u0259llifl\u0259rinin bir ne\u00e7\u0259 \u0259s\u0259ri m\u00f6vcuddur. \u018fsl ad\u0131 Hovannes Ter-Martirosyan olan, lakin \u0259s\u0259rl\u0259rini A-do imzas\u0131 il\u0259 \u00e7ap etdir\u0259n m\u00fc\u0259llifin \u201cQafqazda erm\u0259ni-t\u00fcrk toqqu\u015fmalar\u0131 (s\u0259n\u0259dli, statistik, topoqrafik izahlarla\u201d (\u0130r\u0259van, 1907, erm\u0259nic\u0259) \u0259s\u0259rind\u0259 G\u0259nc\u0259 quberniyas\u0131n\u0131n s\u0259kkiz q\u0259zas\u0131ndan he\u00e7 birind\u0259 q\u0131r\u011f\u0131nlar\u0131n v\u0259 da\u011f\u0131nt\u0131lar\u0131n Z\u0259ng\u0259zurda oldu\u011fu kimi b\u00f6y\u00fck miqyasda v\u0259 uzun s\u00fcr\u0259n olmad\u0131\u011f\u0131 x\u00fcsusil\u0259 vur\u011fulan\u0131r.\u00a0 A-donun bu \u0259s\u0259rinin \u00fcst\u00fcn c\u0259h\u0259ti odur ki, o, ba\u015f ver\u0259n hadis\u0259l\u0259rin \u015f\u0259rhind\u0259n \u00f6nc\u0259 h\u0259r bir q\u0259za v\u0259 yaxud \u015f\u0259h\u0259r haqq\u0131nda topoqrafik t\u0259svir v\u0259 1897-ci il \u00fcmumrusiya siyah\u0131yaalmalar\u0131n\u0131n n\u0259tic\u0259l\u0259rin\u0259 istinad\u0259n statistik m\u0259lumatlar verir.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Dig\u0259r erm\u0259ni m\u00fc\u0259llifl\u0259ri S. Zavaryan\u0131n \u201cQaraba\u011f\u0131n iqtisadi \u015f\u0259raiti v\u0259 1905-1906-c\u0131 ill\u0259r acl\u0131\u011f\u0131\u201d (Sankt-Peterburq, 1907, rus dilind\u0259), \u0130. Alibeqovun \u201cYelizavetpolun qanl\u0131 g\u00fcnl\u0259ri c\u0259miyy\u0259tin m\u00fchakim\u0259si qar\u015f\u0131s\u0131nda\u201d (Tiflis, 1907, rus dilind\u0259) \u0259s\u0259rl\u0259rind\u0259 1905-1906-c\u0131 ill\u0259r q\u0131r\u011f\u0131nlar\u0131n\u0131n \u0259sl mahiyy\u0259ti t\u0259hrif edils\u0259 d\u0259, bu \u0259s\u0259rl\u0259r faktoloji bax\u0131mdan t\u0259dqiqat\u00e7\u0131lara xeyli material verirl\u0259r.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u0130ndi is\u0259 q\u0131r\u011f\u0131nlar\u0131n t\u00f6r\u0259dilm\u0259sind\u0259n \u00f6nc\u0259 m\u00f6vcud olan v\u0259ziyy\u0259t\u0259 n\u0259z\u0259r salaq. XIX \u0259srin sonlar\u0131nda formala\u015fan \u201cArmenakan\u201d, \u201cDa\u015fnaksutyun\u201d v\u0259 \u201cHn\u00e7ak\u201d erm\u0259ni siyasi-terror\u00e7u partiyalar\u0131 \u00f6z m\u0259qs\u0259dl\u0259rin\u0259 nail olmaq \u00fc\u00e7\u00fcn \u0259vv\u0259lc\u0259 T\u00fcrkiy\u0259nin \u015e\u0259rqi Anadolu vilay\u0259tl\u0259rind\u0259, sonra is\u0259 C\u0259nubi Qafqazda k\u00fctl\u0259vi q\u0131r\u011f\u0131nlar t\u00f6r\u0259tmi\u015f v\u0259 terror aksiyalar\u0131 h\u0259yata ke\u00e7irmi\u015fl\u0259r. 1895-1896-c\u0131 ill\u0259rd\u0259 \u015e\u0259rqi Anadoluda xarici q\u00fcvv\u0259l\u0259rin t\u0259hriki il\u0259 ba\u015f qald\u0131ran erm\u0259ni \u00fcsyanlar\u0131 yat\u0131r\u0131ld\u0131qdan sonra h\u0259min i\u011fti\u015fa\u015flar\u0131n t\u0259\u015fkilat\u00e7\u0131lar\u0131n\u0131n v\u0259 icra\u00e7\u0131lar\u0131n\u0131n \u0259ks\u0259riyy\u0259ti C\u0259nubi Qafqazda, \u0259sas\u0259n d\u0259 \u0130r\u0259van v\u0259 Yelizavetpol (G\u0259nc\u0259) quberniyalar\u0131nda yerl\u0259\u015fmi\u015fdil\u0259r. Rus m\u00fc\u0259llifi N.\u015eavrovun yazd\u0131\u011f\u0131na g\u00f6r\u0259, 1896-c\u0131 ild\u0259 C\u0259nubi Qafqazda 900 min erm\u0259ni ya\u015fam\u0131\u015fd\u0131sa, 1908-ci ild\u0259 1,3 milyon erm\u0259ninin ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 qeyd\u0259 al\u0131nm\u0131\u015fd\u0131. Dem\u0259li, t\u0259kc\u0259 bu d\u00f6vrd\u0259 k\u0259nardan C\u0259nubi Qafqaza 400 min erm\u0259ni g\u0259lib yerl\u0259\u015fmi\u015fdi.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Bununla bel\u0259, XX \u0259srin \u0259vv\u0259ll\u0259rind\u0259 Yelizavetpol quberniyas\u0131n\u0131n 8 q\u0259zas\u0131n\u0131n ham\u0131s\u0131nda az\u0259rbaycanl\u0131lar \u00e7oxluq t\u0259\u015fkil edirdil\u0259r. Torpaqlar\u0131n\u0131n b\u00f6y\u00fck bir qismi az\u0259rbaycanl\u0131 m\u00fclk\u0259darlar\u0131n\u0131n v\u0259 k\u0259ndlil\u0259lrinin \u0259lind\u0259 c\u0259ml\u0259\u015fmi\u015fdi. Erm\u0259ni siyasi partiyalar\u0131 \u00f6z nizamnam\u0259l\u0259rind\u0259 n\u0259z\u0259rd\u0259 tutuldu\u011fu kimi, m\u0259qs\u0259dl\u0259rin\u0259 \u00e7atmaq &#8211; y\u0259ni s\u0259naye m\u00fc\u0259ssis\u0259l\u0259rini v\u0259 torpaqlar\u0131 \u0259l\u0259 ke\u00e7irm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn ciddi haz\u0131rl\u0131q i\u015fl\u0259ri g\u00f6rm\u00fc\u015fd\u00fcl\u0259r. 1905-ci ild\u0259 Rusiyada ba\u015f qald\u0131ran inqilabi h\u0259r\u0259kat v\u0259 k\u00fctl\u0259vi i\u011fti\u015fa\u015flar erm\u0259nil\u0259r\u0259 f\u00fcrs\u0259t vermi\u015fdi ki, \u00f6z niyy\u0259tl\u0259rini Z\u0259ng\u0259zurda da\u00a0 h\u0259yata ke\u00e7irsinl\u0259r. Erm\u0259nil\u0259rin ba\u015fl\u0131ca m\u0259qs\u0259dl\u0259ri is\u0259 Bak\u0131da v\u0259 C\u0259nubi Qafqaz\u0131n dig\u0259r \u015f\u0259h\u0259rl\u0259rind\u0259 s\u0259naye m\u00fc\u0259ssis\u0259l\u0259rini, \u0130r\u0259van v\u0259 Yelizavetpol (G\u0259nc\u0259) quberniyalar\u0131nda is\u0259 silah g\u00fcc\u00fcn\u0259 etnik t\u0259mizl\u0259m\u0259 h\u0259yata ke\u00e7irm\u0259kl\u0259 yeni-yeni torpaqlar \u0259l\u0259 ke\u00e7irm\u0259kd\u0259n ibar\u0259t idi.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">C\u0259nubi Qafqazda ba\u015fl\u0131ca olaraq \u201cDa\u015fnaksutyun\u201d v\u0259 \u201cHn\u00e7ak\u201d partiyalar\u0131 \u00f6z yerli t\u0259\u015fkilatlar\u0131n\u0131 yaratm\u0131\u015f v\u0259 n\u00fcfuz dair\u0259l\u0259rini geni\u015fl\u0259ndirm\u0259k u\u011frunda bir-biril\u0259ri il\u0259 m\u00fcbariz\u0259 apar\u0131rd\u0131lar. Erm\u0259ni terror\u00e7u siyasi partiyalar\u0131n\u0131n \u0259sas m\u0259qs\u0259dl\u0259rini M.S.Ordubadi \u201cQanl\u0131 ill\u0259r\u201d \u0259s\u0259rind\u0259 kifay\u0259t q\u0259d\u0259r d\u0259qiqlikl\u0259 ifad\u0259 etmi\u015fdir: \u201c\u0130r\u0259vandan Nax\u00e7\u0131vana q\u0259d\u0259r yol \u00fcst\u00fcnd\u0259 yerl\u0259\u015f\u0259n islam k\u0259ndl\u0259rini da\u011f\u0131tmaqla \u0130r\u0259van erm\u0259nil\u0259rini Nax\u00e7\u0131vanda haz\u0131r olan \u0259sg\u0259ri q\u00fcvv\u0259l\u0259rl\u0259 birl\u0259\u015fdirm\u0259k Nax\u00e7\u0131vandan Z\u0259ng\u0259zura kimi yol boyunda olan k\u00f6yl\u0259ri da\u011f\u0131d\u0131b Z\u0259ng\u0259zur k\u00f6n\u00fcll\u00fcl\u0259ri il\u0259 Nax\u00e7\u0131vandak\u0131 \u0259sg\u0259ri q\u00fcvv\u0259l\u0259ri birl\u0259\u015fdirm\u0259k kimi al\u00e7aq x\u0259yallar\u201ddan ibar\u0259t idi.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">XIX \u0259srin sonlar\u0131ndan etibar\u0259n Z\u0259ng\u0259zurda \u201cHn\u00e7ak\u201d v\u0259 \u201cDa\u015fnaksutyun\u201d partiyalar\u0131n\u0131n \u00f6z\u0259kl\u0259ri f\u0259aliyy\u0259t\u0259 ba\u015flam\u0131\u015fd\u0131. Arxiv s\u0259n\u0259dl\u0259ri g\u00f6st\u0259rir ki, erm\u0259ni t\u0259\u015fkilatlar\u0131 h\u0259l\u0259 1904-c\u00fc ild\u0259 Z\u0259ng\u0259zurun erm\u0259ni \u0259halisi aras\u0131nda milli z\u0259mind\u0259 qar\u015f\u0131durma yaratmaq istiqam\u0259tind\u0259 t\u0259bli\u011fat i\u015fini g\u00fccl\u0259ndirmi\u015fl\u0259r. Bu m\u0259qs\u0259d\u0259 xidm\u0259t etm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn orada &#8220;Hn\u00e7ak&#8221; v\u0259 &#8220;Da\u015fnaksutyun&#8221; partiyalar\u0131n\u0131n \u015f\u00f6b\u0259l\u0259rini yaratm\u0131\u015f, \u0259halini silahland\u0131rm\u0131\u015f, al\u0131nan silahlar\u0131n bir hiss\u0259si gizli yolla Bak\u0131ya g\u00f6nd\u0259rilmi\u015fdi. Z\u0259ng\u0259zur sah\u0259 prokurorunun m\u00fcavini \u0130v. Yakubovski Yelizavetpol dair\u0259 m\u0259hk\u0259m\u0259si prokuroruna 4 iyun 1905-ci ild\u0259 g\u00f6nd\u0259rdiyi t\u0259qdimat\u0131nda yaz\u0131rd\u0131 ki, 1905-ci il may\u0131n 31-d\u0259 X\u0131nzir\u0259k m\u0259kt\u0259binin n\u0259zar\u0259t\u00e7isi Nazaret \u015eirakuni dindiril\u0259rk\u0259n ifad\u0259sind\u0259 g\u00f6st\u0259rmi\u015fdir ki, k\u0259ndd\u0259 \u201cHn\u00e7ak\u201d v\u0259 \u201cDa\u015fnaksutyun\u201d partyalar\u0131 f\u0259aliyy\u0259t g\u00f6st\u0259rirl\u0259r. \u015eirakuni X\u0131nzir\u0259k komit\u0259sinin ke\u015fi\u015f Ter-David Ter-Arutyunov ba\u015fda olmaqla daha \u00fc\u00e7 n\u0259f\u0259r t\u0259bli\u011fat\u00e7\u0131dan ibar\u0259t oldu\u011funu v\u0259 f\u0259aliyy\u0259tinin b\u00fct\u00fcn Z\u0259ng\u0259zur q\u0259zas\u0131n\u0131 \u0259hat\u0259 etdiyini bildirmi\u015fdir. O, h\u0259min komit\u0259nin \u0259halid\u0259n pul y\u0131\u011fanlar\u0131nin v\u0259 terror\u00e7ular\u0131n\u0131n da oldu\u011funu \u00f6z ifad\u0259sind\u0259 g\u00f6st\u0259rmi\u015fdir. T\u0259bli\u011fat\u00e7\u0131lar\u0131n h\u0259r ay 120, pul y\u0131\u011fanlar\u0131n 25-30 rubl ald\u0131q\u0131rlar\u0131, terror\u00e7ular\u0131n is\u0259 ayl\u0131q yox, h\u0259r bir q\u0259tl\u0259 g\u00f6r\u0259 xeyli m\u0259bl\u0259\u011f ald\u0131qlar\u0131 m\u0259lum olmu\u015fdur. Qeyd edil\u0259nl\u0259rd\u0259n as\u0131l\u0131 olmayaraq \u015fahid \u015eirakuni \u00f6z ifad\u0259l\u0259rind\u0259 g\u00f6st\u0259rmi\u015fdir ki, ke\u015fi\u015f Ter-Osip b\u00fct\u00fcn ehtiyatda olan h\u0259rbi m\u00fck\u0259ll\u0259fiyy\u0259tlil\u0259ri kils\u0259y\u0259 y\u0131\u011faraq and i\u00e7dirmi\u015fdir ki,\u00a0 orduya s\u0259f\u0259rb\u0259rlik zaman\u0131 h\u0259rbi qulluqdan imtina ed\u0259c\u0259kl\u0259r&#8230;&#8221;<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u201cM\u0259xfi\u201d qrifi il\u0259 saxlan\u0131lan ba\u015fqa bir s\u0259n\u0259dd\u0259 is\u0259 qeyd edilir ki, 1904-c\u00fc ilin noyabr\u0131nda X\u0131nzir\u0259k k\u0259ndinin sakinl\u0259rind\u0259n 8 erm\u0259ni prokurora verdikl\u0259ri ifad\u0259l\u0259rind\u0259 g\u00f6st\u0259rmi\u015fl\u0259r ki, onlar 80-100 n\u0259f\u0259rd\u0259n ibar\u0259t partiyan\u0131n r\u0259hb\u0259rliyind\u0259 dururlar. Partiyan\u0131n h\u0259r bir \u00fczv\u00fcnd\u0259n ayda 80 q\u0259pikd\u0259n 2 rublad\u0259k ayl\u0131q \u00fczvl\u00fck haqq\u0131 al\u0131rlar. Y\u0131\u011f\u0131lan pullar\u0131 k\u0259ndin icma ba\u015f\u00e7\u0131s\u0131n\u0131n qarda\u015f\u0131na verirl\u0259r. H\u0259min pullara icma ba\u015f\u00e7\u0131s\u0131 Sarkis Ba\u011fdasarov v\u0259 ke\u015fi\u015f Ter-David Ter-Arutyunov silah v\u0259 g\u00fcll\u0259 al\u0131rlar. Sursat ke\u015fi\u015fin anbar\u0131nda saxlan\u0131r. M\u0259d\u0259n\u00e7i Martiros \u015eahzadov is\u0259 xal\u00e7a almaq ad\u0131 il\u0259 k\u0259ndl\u0259ri g\u0259zir, pul y\u0131\u011f\u0131r v\u0259 h\u0259min pulla g\u00fcll\u0259 al\u0131r.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">H\u0259min s\u0259n\u0259dd\u0259 g\u00f6st\u0259rilir ki, oktyabr\u0131n 13-d\u0259 ke\u015fi\u015f Ter-Arutyunovun evind\u0259 C\u0259bray\u0131l q\u0259zas\u0131n\u0131n r\u0259isi Qaran\u0131 \u00f6ld\u00fcrm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn pu\u015fkatma ke\u00e7irirlmi\u015fdir. P\u00fc\u015fkatma n\u0259tic\u0259sind\u0259 \u00fc\u00e7 n\u0259f\u0259r\u0259 &#8211; x\u0131nzir\u0259kli Arsen Dadaniyev\u0259, ball\u0131cal\u0131l\u0131 (\u015eu\u015fa) Bax\u015f\u0131 Musaelova v\u0259 ir\u0259vanl\u0131 Suren\u0259 \u00f6l\u00fcm h\u00f6km\u00fcn\u00fc icra etm\u0259k h\u0259val\u0259 edilmi\u015fdir.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Bu s\u0259n\u0259dl\u0259rd\u0259n g\u00f6r\u00fcn\u00fcr ki, 1905-ci ilin fevral\u0131nda Bak\u0131da q\u0131r\u011f\u0131nlar t\u00f6r\u0259tm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn h\u0259l\u0259 1904-c\u00fc ild\u0259 Z\u0259ng\u0259zur q\u0259zas\u0131nda pul y\u0131\u011f\u0131lm\u0131\u015f, silah v\u0259 sursat al\u0131naraq Bak\u0131ya g\u00f6nd\u0259rilmi\u015fdir.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Ba\u015fqa bir arxiv s\u0259n\u0259dind\u0259 g\u00f6st\u0259rilir ki, 1905-ci il mart\u0131n 5-d\u0259 Z\u0259ng\u0259zur q\u0259zas\u0131n\u0131n 1-ci polis sah\u0259sinin sakinl\u0259rinin Yelizavetpol qurbernatoruna g\u00f6nd\u0259rdikl\u0259ri m\u00fcraci\u0259td\u0259 qeyd edilirdi ki, h\u0259l\u0259 1903-c\u00fc ild\u0259 polis m\u0259muru Baqrat \u018fsilov 1-ci sah\u0259y\u0259 r\u0259is t\u0259yin edildikd\u0259n sonra bacana\u011f\u0131 Qarakils\u0259li Va\u011far\u015fak Safrazb\u0259yovun g\u00f6st\u0259ri\u015fi il\u0259 \u015f\u00fcbh\u0259li t\u0259bli\u011fat\u00e7\u0131 rolunu \u00f6z \u00fcz\u0259rin\u0259 g\u00f6t\u00fcrm\u00fc\u015fd\u00fcr. \u018fsilov v\u0259 Safrazb\u0259yovun f\u0259aliyy\u0259tl\u0259ri n\u0259tic\u0259sind\u0259 sah\u0259nin erm\u0259ni v\u0259 az\u0259rbaycanl\u0131 \u0259halisi he\u00e7 bir s\u0259b\u0259b olmadan bir-birl\u0259rin\u0259 qar\u015f\u0131 d\u00fc\u015fm\u0259n k\u0259silmi\u015fl\u0259r. Q\u0259za r\u0259isi R. Pfelerin say\u0259sind\u0259 \u018fsilov 1-ci sah\u0259d\u0259n uzaqla\u015fd\u0131r\u0131lsa da, 1905-ci ilin fevral\u0131nda Bak\u0131da q\u0131r\u011f\u0131nlar ba\u015flanandan d\u0259rhal sonra \u018fsilov yenid\u0259n 1-ci polis sah\u0259sin\u0259 g\u0259lib, erm\u0259nil\u0259ri q\u0131z\u0131\u015fd\u0131raraq s\u00f6yl\u0259mi\u015fdir ki, iki mill\u0259t aras\u0131nda b\u00f6y\u00fck i\u011fti\u015fa\u015flar g\u00f6zl\u0259nilir. \u018fsilovun f\u0259aliyy\u0259tinin q\u0259zada tezlikl\u0259 q\u0131r\u011f\u0131nlara s\u0259b\u0259b olaca\u011f\u0131ndan v\u0259 bunun qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131 h\u00f6kum\u0259tin ala bilm\u0259y\u0259c\u0259yind\u0259n ehtiyatlanan yerli \u0259hali qubernatordan t\u0259cili t\u0259dbirl\u0259r g\u00f6rm\u0259yi xahi\u015f emi\u015fdi.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">A-donun yazd\u0131\u011f\u0131na g\u00f6r\u0259, iyunun 24-d\u0259 Xoznavarda ged\u0259n at\u0131\u015fma zaman\u0131 t\u00fcrkl\u0259r Baqrat b\u0259y \u018fsilovu q\u0259tl\u0259 yetirmi\u015fdil\u0259r.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">1905-ci ilin fevral\u0131nda erm\u0259nil\u0259rin Bak\u0131da ba\u015flad\u0131qlar\u0131 q\u0131r\u011f\u0131nlar mart ay\u0131nda \u0130r\u0259vana siray\u0259t etmi\u015f, may ay\u0131ndan etibar\u0259n is\u0259 Nax\u00e7\u0131vanda davam etdilrilmi\u015fdi. Lakin erm\u0259ni terror\u00e7u d\u0259st\u0259l\u0259rinin Nax\u00e7\u0131vanda t\u00f6r\u0259tdikl\u0259ri t\u0259xribat v\u0259 q\u0131r\u011f\u0131nlar yerli \u0259halinin m\u00fct\u0259\u015f\u0259kkilliyi say\u0259sind\u0259 geni\u015f miqyas almam\u0131\u015fd\u0131. Erm\u0259ni silahl\u0131 d\u0259st\u0259l\u0259rinin Nax\u00e7\u0131van\u0131n k\u0259ndl\u0259ri \u00fcz\u0259rind\u0259n Z\u0259ng\u0259zura do\u011fru h\u0259rk\u0259tl\u0259rinin qar\u015f\u0131s\u0131 al\u0131nd\u0131qdan sonra yenid\u0259n \u0130r\u0259van q\u0259zas\u0131nda q\u0131r\u011f\u0131nlar t\u00f6r\u0259dilmi\u015fdi. H\u0259min d\u00f6vrd\u0259 erm\u0259nil\u0259r Z\u0259ng\u0259zuru s\u00f6z\u00fcn h\u0259qiqi m\u0259nas\u0131nda bar\u0131t \u00e7\u0259ll\u0259yini\u0259 \u00e7evirmi\u015fdil\u0259r. Erm\u0259ni terror\u00e7u d\u0259st\u0259l\u0259ri tez-tez t\u0259xribatlar t\u00f6r\u0259dir, \u0259trafdak\u0131 az\u0259rbaycanl\u0131 k\u0259ndl\u0259rin\u0259 basq\u0131nlar edirdil\u0259r.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Z\u0259ng\u0259zur q\u0259zas\u0131nda ilk q\u0131r\u011f\u0131nlar 1905-ci ilin iyun ay\u0131nda Nax\u00e7\u0131van q\u0259zas\u0131 il\u0259 h\u0259ms\u0259rh\u0259d olan iki k\u0259ndd\u0259 t\u00f6r\u0259dilmi\u015fdi. Erm\u0259ni m\u00fc\u0259llifi A-donun verdiyi m\u0259lumatdan bel\u0259 q\u0259na\u0259t hasil olur ki, iyunun 25-d\u0259 \u015ea\u011fat k\u0259ndinin erm\u0259nil\u0259ri il\u0259 \u018frikli k\u0259ndinin sakini Murtuzun d\u0259st\u0259si aras\u0131nda mal-qara \u00fcst\u00fcnd\u0259 dava d\u00fc\u015f\u00fcr. Salvart\u0131 yayla\u011f\u0131nda olan Usublu, \u018fhm\u0259dallar, K\u0259rimb\u0259yli v\u0259 dig\u0259r elatlardan murtuzun d\u0259st\u0259sin\u0259 k\u00f6m\u0259y\u0259 g\u0259lirl\u0259r. Qon\u015fu \u018flili k\u0259ndinin erm\u0259nil\u0259rinin \u015fa\u011fatl\u0131lara k\u00f6m\u0259y\u0259 g\u0259lm\u0259l\u0259ri n\u0259tic\u0259sind\u0259 dava daha da b\u00f6y\u00fcy\u00fcr. N\u0259tic\u0259d\u0259 5 erm\u0259ni yaralan\u0131r, 10 az\u0259rbaycanl\u0131 is\u0259 \u00f6ld\u00fcr\u00fcl\u00fcr. Sonra Gorusadan 100-yax\u0131n kazaklar g\u0259lir v\u0259 davaya son qoyulur.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Erm\u0259nil\u0259r Nax\u00e7\u0131van\u0131n \u015e\u0131xmahmud v\u0259 Tumbul k\u0259ndl\u0259rind\u0259 h\u0259yata ke\u00e7irdikl\u0259ri ssenarini Z\u0259ng\u0259zurda da h\u0259yata ke\u00e7irmi\u015fdil\u0259r. Bel\u0259 ki, \u00f6zl\u0259ri 1905-ci il avqustun 16-da Gorusadan Qarakils\u0259y\u0259 qay\u0131dan Z\u00fclf\u00fcqar Safrazbekyan\u0131 v\u0259 onun o\u011flunu, habel\u0259 Brnakotlu iki erm\u0259nini A\u011fudi v\u0259 Va\u011fudi k\u0259ndl\u0259rinin s\u0259rh\u0259dind\u0259 q\u0259tl\u0259 yetirmi\u015f, t\u0259qsiri az\u0131rbaycanl\u0131lar\u0131n \u00fcz\u0259rin\u0259 y\u0131xm\u0131\u015fd\u0131lar.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Ta q\u0259dimd\u0259n aran Qaraba\u011f\u0131n, h\u0259tta Cavad q\u0259zas\u0131n\u0131n heyvandarl\u0131qla m\u0259\u015f\u011ful olan \u0259halisi yazda Z\u0259ng\u0259zur v\u0259 D\u0259r\u0259l\u0259y\u0259z da\u011flar\u0131ndak\u0131 yaylaqlara k\u00f6\u00e7 ed\u0259r, pay\u0131zda is\u0259 geri d\u00f6n\u0259rdil\u0259r. T\u00fcrkm\u0259n\u00e7ay m\u00fcqavil\u0259sind\u0259n (1928) sonra \u0130randan k\u00f6\u00e7\u00fcr\u00fcl\u0259r\u0259k g\u0259tiril\u0259n erm\u0259nil\u0259rin bir qismi Z\u0259ng\u0259zurun m\u00fclayim iqlimi olan da\u011f\u0259t\u0259yi zonalar\u0131nda m\u0259skunla\u015fd\u0131r\u0131lm\u0131\u015fd\u0131lar. Ona g\u00f6r\u0259 d\u0259 \u0259ks\u0259r erm\u0259ni k\u0259ndl\u0259ri k\u00f6\u00e7 yollar\u0131n\u0131n \u00fcz\u0259rind\u0259 yerl\u0259\u015firdi. Erm\u0259nil\u0259r az\u0259rbaycanl\u0131lar\u0131n yayla\u011fa k\u00f6\u00e7l\u0259ri v\u0259 geri qay\u0131td\u0131qlar\u0131 zaman onlara basq\u0131nlar edir, elat \u0259halisini q\u0259tl\u0259 yetirir v\u0259 mal-qaras\u0131n\u0131 v\u0259 m\u0259hsullar\u0131n\u0131 \u0259l\u0259 ke\u00e7irirdil\u0259r. 1905-ci ilin yay\u0131nda \u015eu\u015fada, Xa\u00e7\u0131n d\u0259r\u0259sind\u0259 v\u0259 A\u011fdam yolunda ba\u015f ver\u0259n m\u00fcnaqi\u015f\u0259l\u0259rin x\u0259b\u0259ri yaylaqdak\u0131lara \u00e7atd\u0131qdan sonra onlar erm\u0259nil\u0259rin basq\u0131nlar\u0131ndan xilas olmaq m\u0259qs\u0259dil\u0259 arana enm\u0259k q\u0259rar\u0131na g\u0259lirl\u0259r. Lakin k\u00f6\u00e7 yolu Gorus \u015f\u0259h\u0259rinin erm\u0259nil\u0259r ya\u015fayan hiss\u0259sind\u0259n v\u0259 Xndzoresk erm\u0259ni k\u0259ndind\u0259n ke\u00e7irdi. Avqustun 17-d\u0259 erm\u0259nil\u0259r \u015fayi\u0259 yay\u0131rlar ki, guya da\u011fdan arana qay\u0131dan K\u0259rimb\u0259yi v\u0259 K\u00fcrdmahmudlu k\u0259ndl\u0259rinin k\u00f6\u00e7\u0259ril\u0259ri Nax\u00e7\u0131van q\u0259zas\u0131ndan olan 5 erm\u0259ni qad\u0131n\u0131na t\u00fcrk libas\u0131 geyindir\u0259r\u0259k \u00f6zl\u0259ri il\u0259 apar\u0131rlar. Erm\u0259nil\u0259r h\u0259m\u00e7inin t\u00fcrkl\u0259rin onlar\u0131n mal-qaras\u0131n\u0131 o\u011furlay\u0131b apard\u0131qlar\u0131 bar\u0259d\u0259 d\u0259 \u015fayi\u0259 yaym\u0131\u015fd\u0131alr. Pristav Voskresenski t\u00fcrkl\u0259ri t\u0259qib ed\u0259r\u0259k, v\u0259ziyy\u0259ti yerind\u0259 \u00f6yr\u0259nmi\u015f v\u0259 erm\u0259nil\u0259rin yalan s\u00f6yl\u0259dikl\u0259rini t\u0259sbit etmi\u015fdi. Erm\u0259nil\u0259rl\u0259 at\u0131\u015fan Voskresenski bir erm\u0259nini q\u0259tl\u0259 yetirmi\u015fdi.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Avqustun 18-d\u0259 Mink\u0259ndin mirz\u0259si olan \u015familin atas\u0131, H\u0259mzal\u0131 k\u0259ndind\u0259n olan Niftal\u0131 b\u0259y 15 n\u0259f\u0259r dostlar\u0131 il\u0259 birlikd\u0259 Gorusa daxil olan zaman \u015f\u0259h\u0259rin gir\u0259c\u0259yind\u0259 m\u00f6vqe tutan erm\u0259ni silahl\u0131lar\u0131 onlara at\u0259\u015f a\u00e7\u0131rlar. \u015eidd\u0259tli at\u0131\u015fma ba\u015f verir, h\u00f6kum\u0259t is\u0259 bunun qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131n al\u0131nmas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn he\u00e7 bir t\u0259dbir g\u00f6rm\u00fcr. N\u0259tic\u0259d\u0259 Niftal\u0131 b\u0259y v\u0259 onun d\u0259st\u0259sind\u0259n iki n\u0259f\u0259r, erm\u0259nil\u0259rd\u0259n d\u0259 iki g\u0259nc \u00f6ld\u00fcr\u00fcl\u00fcr. Bu hadis\u0259 \u0131traf k\u0259ndl\u0259rd\u0259 ya\u015fayan t\u00fcrkl\u0259ri daha da q\u0259z\u0259bl\u0259ndirir. Avqustun 20-d\u0259 qubadl\u0131l\u0131 \u0130ld\u0131r\u0131m b\u0259y Sultanov (\u0130ld\u0131r\u0131m b\u0259y Qubadl\u0131 k\u0259ndind\u0259 ya\u015fam\u0131\u015f, b\u00f6lg\u0259nin \u0259n varl\u0131 v\u0259 v\u0259t\u0259np\u0259rv\u0259r \u015f\u0259xsiyy\u0259tl\u0259rind\u0259n biri olmu\u015fdur. Sovet Az\u0259rbaycan\u0131n\u0131n qurucular\u0131ndan \u00c7ingiz \u0130ld\u0131r\u0131m\u0131n atas\u0131d\u0131r \u2013 m\u00fc\u0259llif) nayih\u0259sinin rus pristav Yevorskinin vasit\u0259sil\u0259 G\u00f6r\u00fcs erm\u0259nil\u0259rin\u0259 ultimatum g\u00f6nd\u0259rir. Ultimatumda Gorusda saxlan\u0131lan t\u00fcrkl\u0259ri azad etm\u0259k, k\u00f6\u00e7\u0259ril\u0259rin s\u0259rb\u0259st h\u0259r\u0259k\u0259ti \u00fc\u00e7\u00fcn yol verm\u0259k, erm\u0259ni silahl\u0131 d\u0259st\u0259l\u0259rini Gorusdak\u0131 m\u00f6vqel\u0259rind\u0259n uzaqla\u015fd\u0131rmaq v\u0259 1000 rubl t\u0259zminat \u00f6d\u0259m\u0259k t\u0259l\u0259b olunurdu. Q\u0259za r\u0259isi Avaliani \u0130ld\u0131r\u0131m b\u0259yin t\u0259zminat \u00f6d\u0259m\u0259k t\u0259l\u0259bind\u0259n ba\u015fqa dig\u0259r t\u0259l\u0259bl\u0259rin \u00f6d\u0259nilm\u0259sini t\u0259min etdirmi\u015fdi.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Qarahunc k\u0259ndi d\u0259 erm\u0259nil\u0259rin terror yuvas\u0131na \u00e7evrilmi\u015fdi. A-donun yazd\u0131\u011f\u0131na g\u00f6r\u0259, sentyabr\u0131n 6-da Gorus h\u0259bsxanas\u0131ndan azad edil\u0259n M\u0259zm\u0259z\u0259kli Xanlar b\u0259y Qarahunc k\u0259ndinin yax\u0131nl\u0131\u011f\u0131ndan ke\u00e7\u0259r\u0259k evin\u0259 qay\u0131dark\u0259n erm\u0259nil\u0259r t\u0259r\u0259find\u0259n izl\u0259n\u0259r\u0259k g\u00fcll\u0259l\u0259nir. Bu terror \u0259m\u0259lin\u0259 g\u00f6r\u0259 Qarahunc k\u0259ndinin erm\u0259nil\u0259ri ekzekuasiyaya (c\u0259rim\u0259y\u0259) m\u0259ruz qoyulmu\u015fdu. Qarahunclular 1500 rubl c\u0259rim\u0259 edilmi\u015f, \u00fcst\u0259lik, 150 kazak\u0131n 12 g\u00fcn \u0259rzind\u0259 \u0259rzaq v\u0259 dig\u0259r t\u0259l\u0259bl\u0259rinin \u00f6d\u0259nm\u0259si erm\u0259nil\u0259rin \u00fcz\u0259rin\u0259 qoyulmu\u015fdu.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Sentyabr\u0131n 18-d\u0259 Yelizavetpolun general-qubernatoru Takay\u015fvili \u0259hali aras\u0131nda bar\u0131\u015f\u0131q yaratmaq m\u0259qs\u0259dil\u0259 Gorusa g\u0259lir. V\u0259ziyy\u0259tl\u0259 yerind\u0259 tan\u0131\u015f olduqdan sonra Takay\u015fvili erm\u0259nil\u0259rin t\u0259qsirkar olduqlar\u0131n\u0131 bildirir. O, i\u011fti\u015fa\u015flar\u0131n t\u0259\u015fkilat\u00e7\u0131lar\u0131 kimi Gorusdan 10, D\u0131\u011f k\u0259ndind\u0259n is\u0259 15 erm\u0259nini h\u0259bs etdirir.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">1905-ci il sentyabr\u0131n 22-d\u0259 Xoznavar v\u0259 Xna\u00e7ax erm\u0259nil\u0259ri \u0259traf k\u0259ndl\u0259rd\u0259n g\u0259l\u0259n silahl\u0131 d\u0259st\u0259l\u0259rin k\u00f6m\u0259yi il\u0259 t\u00fcrk k\u0259ndl\u0259rin\u0259 h\u00fccum ed\u0259r\u0259k Bayandurda 50, H\u0259l\u0259kd\u0259 35, Kosalarda 25, Mal\u0131b\u0259yl\u0259id\u0259 50, Ca\u011facurda 40, \u00c7ayl\u0131da 10, Kalavalaxda 25, Novruzluda 15 evi sakinl\u0259ri il\u0259 birlikd\u0259 yand\u0131r\u0131b da\u011f\u0131rd\u0131lar. Birinci \u00fc\u00e7 k\u0259nd is\u0259 tamamil\u0259 qar\u0259t edilir.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u201cKaspi\u201d q\u0259zeti 5 noyabr 1905-ci il tarixli say\u0131nda \u201cKavkaz\u201d q\u0259zetin\u0259 istinad\u0259n yaz\u0131rd\u0131 ki, \u201cYelizavetpolun m\u00fcv\u0259qq\u0259ti qubernatoru oktyabr\u0131n 27-d\u0259 Gorusdan Qafqaz cani\u015finin\u0259 a\u015fa\u011f\u0131dak\u0131 m\u0259zmunda teleqram g\u00f6nd\u0259rmi\u015fdir: \u201cGorusdan \u00e7\u0131xaraq iki g\u00fcn \u0259rzind\u0259 C\u0259bray\u0131la \u00e7atd\u0131m. V\u0259ziyy\u0259tl\u0259 tan\u0131\u015f olaraq sizin n\u0259z\u0259riniz\u0259 \u00e7atd\u0131r\u0131ram ki, \u0259vv\u0259ll\u0259r g\u00f6r\u00fcl\u0259n t\u0259dbirl\u0259r n\u0259tic\u0259sind\u0259 q\u0259zada sakitlik b\u0259rq\u0259rar olmu\u015fdur. Oktyabr\u0131n 16-dan is\u0259 m\u00fcxt\u0259lif yerl\u0259rd\u0259n g\u0259lm\u0259l\u0259rd\u0259n v\u0259 f\u0259raril\u0259rd\u0259n ibar\u0259t olan erm\u0259ni bandas\u0131 Z\u0259ng\u0259zur q\u0259zas\u0131ndan Qaryagin q\u0259zas\u0131na ke\u00e7dikd\u0259n v\u0259 da\u011fl\u0131q erm\u0259ni k\u0259ndl\u0259ri olan Zamzur, Da\u015fba\u015f\u0131, Cilan v\u0259 dig\u0259r k\u0259ndl\u0259rin sakinl\u0259ri il\u0259 birlikd\u0259 tatar k\u0259ndl\u0259ri olan A\u015f\u0131xmalikli v\u0259 Tararl\u0131 k\u0259ndl\u0259rin\u0259 h\u00fccumlar\u0131 n\u0259tic\u0259sind\u0259 8 tatar \u00f6ld\u00fcr\u00fclm\u00fc\u015f, meyitl\u0259rin ba\u015flar\u0131 b\u0259d\u0259nl\u0259rind\u0259n qopar\u0131lm\u0131\u015f, b\u0259zil\u0259rinin sa\u011f \u0259li v\u0259 sa\u011f qulaqlar\u0131 k\u0259silmi\u015fdir. Meyitl\u0259r el\u0259 eyb\u0259c\u0259r hala sal\u0131nm\u0131\u015fd\u0131r ki, b\u00fct\u00fcn bunlar \u015f\u0259ri\u0259t qaydalar\u0131na g\u00f6r\u0259 Qaryagin q\u0259zas\u0131n\u0131n m\u00fcs\u0259lmanlar\u0131 aras\u0131nda \u00e7axna\u015fma yaratm\u0131\u015fd\u0131r. Q\u0259tll\u0259rin b\u00fct\u00fcn i\u015ftirak\u00e7\u0131lar\u0131 t\u0259hvil veril\u0259n\u0259d\u0259k t\u0259qsirkar erm\u0259ni k\u0259ndl\u0259rind\u0259 ekzekuasiya qoyulmu\u015fdur.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Erm\u0259ni m\u00fc\u0259llifi A-donun yazd\u0131\u011f\u0131na g\u00f6r\u0259, 1905-ci il may\u0131n 22-d\u0259 \u018fr\u0259fs\u0259 k\u0259ndind\u0259n Seyid Ad\u0131g\u00f6z\u0259l yoxa \u00e7\u0131x\u0131r. Bu hadis\u0259 Sisyan k\u0259ndinin 200 evd\u0259n ibar\u0259t t\u00fcrkl\u0259rini daha \u00e7ox h\u0259y\u0259canland\u0131r\u0131r. Sisyan k\u0259ndi A\u011fk\u0259nd, \u018flili, T\u0259z\u0259k\u0259nd v\u0259 Tolors k\u0259ndl\u0259rinin \u0259hat\u0259sind\u0259 yerl\u0259\u015firdi. Noyabr\u0131n 23-d\u0259 sisyanl\u0131lar T\u0259z\u0259k\u0259nd k\u0259ndini iki t\u0259r\u0259fd\u0259n m\u00fchasir\u0259y\u0259 al\u0131rlar. T\u0259z\u0259k\u0259ndlil\u0259r qon\u015fu \u018flili k\u0259ndin\u0259 qa\u00e7\u0131rlar. \u00dc\u00e7 g\u00fcnd\u0259n sonra sisyanl\u0131lar\u0131n Com\u0259rdli v\u0259 dig\u0259r t\u00fcrk k\u0259ndl\u0259rinin k\u00f6m\u0259yi il\u0259 T\u0259z\u0259k\u0259nd\u0259 h\u00fccumlar\u0131 ba\u015f tutur. Noyabr\u0131n 26-da \u0259traf\u0131ndak\u0131 erm\u0259ni k\u0259ndl\u0259rind\u0259n T\u0259z\u0259k\u0259nd\u0259 g\u0259l\u0259n erm\u0259nil\u0259r Sisyan \u00fcz\u0259rin\u0259 birg\u0259 h\u00fccuma ke\u00e7irl\u0259r. T\u00fcrkl\u0259r \u00e7oxlu itki verdikd\u0259n sonra k\u0259ndin ortas\u0131ndak\u0131 t\u0259p\u0259nin \u00fcst\u00fcnd\u0259 yerl\u0259\u015f\u0259n k\u00f6hn\u0259 qalan\u0131n qal\u0131qlar\u0131 aras\u0131na \u00e7\u0259kilirl\u0259r. Erm\u0259nil\u0259r 50-y\u0259 q\u0259d\u0259r evi yand\u0131r\u0131b, k\u0259ndin mal-qaras\u0131n\u0131 \u00f6zl\u0259ri il\u0259 apar\u0131lar. \u018fsg\u0259rl\u0259rin k\u0259nd\u0259 g\u0259lib yeti\u015fm\u0259sind\u0259n sonra silah g\u00fcc\u00fcn\u0259 Sisyan erm\u0259nil\u0259rd\u0259n t\u0259mizl\u0259nir. Sisyanl\u0131lardan 50-d\u0259n \u00e7ox \u00f6l\u0259n v\u0259 yaralanan olur. Erm\u0259nil\u0259rd\u0259n 5 n\u0259f\u0259r \u00f6ld\u00fcr\u00fcl\u00fcr. Bu m\u00fcnaqi\u015f\u0259d\u0259n sonra b\u00f6lg\u0259d\u0259 bir m\u00fcdd\u0259t sakitlik h\u00f6km s\u00fcr\u00fcr.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Mir M\u00f6hs\u00fcn N\u0259vvab \u201c1905-1906-c\u0131 ill\u0259rd\u0259 erm\u0259ni-m\u00fcs\u0259lman davas\u0131\u201d kitab\u0131nda \u201cSisyan k\u0259ndinin \u0259hvalati\u201d b\u00f6lm\u0259sind\u0259 h\u0131min faci\u0259ni bel\u0259 t\u0259svir edir \u201cErm\u0259nil\u0259r b\u00f6y\u00fck v\u0259 q\u00fcvv\u0259tli d\u0259st\u0259 yaradaraq m\u00fcs\u0259lmanlar\u0131n ya\u015fad\u0131qlar\u0131 Sisyan k\u0259ndin\u0259 h\u00fccum etdil\u0259r. K\u0259nd sakinl\u0259rinin silahlar\u0131 v\u0259 patronlar\u0131 az oldu\u011funa g\u00f6r\u0259 d\u00f6y\u00fc\u015f onlar \u00fc\u00e7\u00fcn a\u011f\u0131r ke\u00e7di. Erm\u0259ni quldurlar\u0131 k\u0259nd \u0259halisind\u0259n 20 n\u0259f\u0259rini \u00f6ld\u00fcrd\u00fc, xeyli insan is\u0259 yaraland\u0131. M\u00fcs\u0259lmanlar az olsa da, bu \u015f\u0259hidl\u0259rin \u0259v\u0259zini \u00e7\u0131xd\u0131lar. Bir ne\u00e7\u0259 saat at\u0131\u015fmadan sonra erm\u0259nil\u0259r geri qay\u0131td\u0131lar. H\u0259min g\u00fcn\u00fcn s\u0259h\u0259risi Sisyan k\u0259ndinin \u0259halisind\u0259n bir ne\u00e7\u0259 n\u0259f\u0259r Qalaya g\u0259l\u0259r\u0259k imkanlar\u0131 daxilind\u0259 t\u00fcf\u0259ng v\u0259 patronlar al\u0131b k\u0259nd\u0259 g\u0259tirdil\u0259r. Bununla yana\u015f\u0131, onlar Sisyan k\u0259ndinin \u0259traf\u0131nda yerl\u0259\u015f\u0259n m\u00fcs\u0259lman k\u0259ndl\u0259rin\u0259, o c\u00fcml\u0259d\u0259n k\u00fcrd tayfas\u0131na\u00a0 m\u00fcraci\u0259t edib k\u00f6m\u0259k ist\u0259dil\u0259r. Sisyana \u0259traf k\u0259ndl\u0259rd\u0259n k\u00f6m\u0259k g\u0259ldikd\u0259n sonra erm\u0259nil\u0259r ya\u015fayan D\u0259r\u0259bas (bu zaman D\u0259r\u0259bas k\u0259ndinin az\u0259rbaycanl\u0131lar\u0131 k\u0259ndi t\u0259rk etmi\u015fdil\u0259r. Y\u0259qin ki, bu s\u0259b\u0259bd\u0259n d\u0259 M.M.N\u0259vvab bu k\u0259ndi erm\u0259ni k\u0259ndi adland\u0131rm\u0131\u015fd\u0131r \u2013 m\u00fc\u0259llif) k\u0259ndin\u0259 h\u00fccum etdil\u0259r. Onlar k\u0259ndi h\u0259r t\u0259r\u0259fd\u0259n m\u00fchasir\u0259y\u0259 alaraq k\u0259ndin i\u00e7in\u0259 doldular. K\u0259nd \u0259halisind\u0259n olan ki\u015fil\u0259ri q\u0259tl\u0259 yetirdil\u0259r. M\u00fcs\u0259lmanlar k\u0259ndd\u0259 olan \u00f6vr\u0259t-u\u015faqlarla i\u015fl\u0259ri olmay\u0131b onlar\u0131 d\u00f6y\u00fc\u015f meydan\u0131ndan k\u0259nara \u00e7\u0131xar\u0131rd\u0131lar. M\u00fcs\u0259lman igidl\u0259ri D\u0259r\u0259bas k\u0259ndind\u0259 \u00f6z \u0259m\u0259liyyatlar\u0131n\u0131 ba\u015fa \u00e7atd\u0131rd\u0131qdan sonra geri qay\u0131td\u0131lar. S\u0259h\u0259risi g\u00fcn is\u0259 Lor k\u0259ndinin \u00fcst\u00fcn\u0259 yeridil\u0259r. Bu k\u0259ndd\u0259 d\u0259 erm\u0259nil\u0259r\u0259 q\u00fcvv\u0259tli z\u0259rb\u0259l\u0259r endir\u0259r\u0259k b\u00f6y\u00fck q\u0259nim\u0259tl\u0259 Sisyana qay\u0131td\u0131lar.\u201d<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">1905-ci il dekabr\u0131n 17-d\u0259 erm\u0259ni silahl\u0131 d\u0259st\u0259l\u0259ri 102 evd\u0259n ibar\u0259t B\u00f6y\u00fck Cicimli v\u0259 26 evd\u0259n ibar\u0259t Ki\u00e7ik Cicimli k\u0259ndl\u0259\u0131rin\u0259 h\u00fccum edirl\u0259r. Ki\u00e7ik Cicimli tamail\u0259 darmada\u011f\u0131n edilir, B\u00f6y\u00fck Cicimli k\u0259ndinin \u0259halisi qa\u00e7ma\u011fa m\u00fcv\u0259ff\u0259q olsa da, evl\u0259ri qar\u0259t edilir. Erm\u0259ni m\u00fc\u0259llifi A-do erm\u0259nil\u0259rin bu h\u0259r\u0259k\u0259tini v\u0259h\u015filik adland\u0131r\u0131r v\u0259 ac\u0131 olsa da bubu qeyd etm\u0259y\u0259 bilm\u0259diyini yaz\u0131r.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Sisyandan Gorusa ged\u0259n yol A\u011fudi v\u0259 Va\u011fudi k\u0259ndl\u0259rind\u0259n ke\u00e7irdi. \u018ftraf k\u0259ndl\u0259rd\u0259 ya\u015fayan erm\u0259nil\u0259r Gorusa getm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn ya A\u011fudi v\u0259 Va\u011fudinin \u0259razisind\u0259n ke\u00e7m\u0259li, ya da yollar\u0131n\u0131 d\u0259yi\u015fib da\u011flara, d\u0259r\u0259l\u0259r\u0259 getm\u0259li idil\u0259r. Ona g\u00f6r\u0259 d\u0259 erm\u0259nil\u0259r A\u011fudi v\u0259 Va\u011fudini aradan g\u00f6t\u00fcrm\u0259yi q\u0259rara alm\u0131\u015fd\u0131lar. A-donun yazd\u0131\u011f\u0131na g\u00f6r\u0259, dekabr\u0131n 25-d\u0259 b\u00f6y\u00fck bir erm\u0259ni silahl\u0131 d\u0259st\u0259si A\u011fudi \u00fcz\u0259rin\u0259 h\u00fccuma ke\u00e7ir. A\u011fudilil\u0259r b\u00f6y\u00fck itki ver\u0259r\u0259k Va\u011fudi k\u0259ndin\u0259 qa\u00e7\u0131rlar. K\u0259ndd\u0259 qalanlar\u0131n bir hiss\u0259si is\u0259 m\u0259scidd\u0259 gizl\u0259nmi\u015fdi. H\u00fccum ed\u0259n erm\u0259nil\u0259rin bir hiss\u0259si k\u0259ndin gir\u0259c\u0259yind\u0259ki m\u00f6vqel\u0259rd\u0259 qalm\u0131\u015f, dig\u0259r\u00a0 hiss\u0259si is\u0259 k\u0259nd\u0259 soxulmu\u015f, evl\u0259ri yand\u0131r\u0131b da\u011f\u0131tma\u011fa ba\u015flam\u0131\u015fd\u0131. Bu zaman \u015e\u0259ki k\u0259ndinin t\u00fcrkl\u0259ri k\u00f6m\u0259y\u0259 \u00e7at\u0131rlar v\u0259 davan\u0131n gedi\u015fi d\u0259yi\u015fir. Bundan sonra \u0259traf\u0131ndak\u0131 t\u00fcrk k\u0131ndl\u0259rind\u0259n, el\u0259c\u0259 d\u0259 D\u0259r\u0259basdan k\u00f6m\u0259y\u0259 g\u0259lirl\u0259r. K\u0259nd\u0259 h\u00fccum ed\u0259n erm\u0259nil\u0259r m\u00fchasir\u0259y\u0259 d\u00fc\u015f\u00fcrl\u0259r v\u0259 onlar geri \u00e7\u0259kilm\u0259k m\u0259cburiyy\u0259tind\u0259 qal\u0131rlar. Bu h\u00fccum zaman\u0131 a\u011fudilil\u0259r 60 n\u0259f\u0259rd\u0259n \u00e7ox, erm\u0259nil\u0259r is\u0259 22 n\u0259f\u0259r itki verirl\u0259r.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">M.M.N\u0259vvab erm\u0259nil\u0259rin Sisyan k\u0259ndind\u0259 t\u00f6r\u0259tdiyi q\u0131r\u011f\u0131nlardan sonra Va\u011fudi k\u0259ndind\u0259 t\u00f6r\u0259tdikl\u0259ri q\u0131r\u011f\u0131nlardan b\u0259hs edir. N\u0259vvab yaz\u0131r: \u201cYax\u015f\u0131 silahlanm\u0131\u015f bu erm\u0259ni d\u0259st\u0259si Stepan Stepanyans adl\u0131 bir q\u0131mdat\u0131n r\u0259hb\u0259rliyi alt\u0131nda atlanaraq Va\u011fad\u00fc m\u00fcs\u0259lman k\u0259ndin\u0259 h\u00fccum etdil\u0259r. Va\u011fad\u00fc k\u0259ndi Sisyan mahal\u0131nda yerl\u0259\u015firdi. Orada ya\u015fayanlar\u0131n ham\u0131s\u0131 m\u00fcs\u0259lman idi. Erm\u0259ni d\u0259st\u0259si k\u0259ndi m\u00fchasir\u0259y\u0259 al\u0131rlar. Qabaqcadan haz\u0131rl\u0131q g\u00f6r\u0259r\u0259k silah v\u0259 patron t\u0259dar\u00fck etmi\u015f v\u0259 gizli yerl\u0259rd\u0259 s\u0259ng\u0259rl\u0259r d\u00fcz\u0259ltmi\u015f Va\u011fad\u00fc k\u0259ndinin \u0259halisi tez bir zamanda silahlanaraq s\u0259ng\u0259rl\u0259r\u0259, damlar\u0131n, da\u015flar\u0131n dibind\u0259 m\u00fcdafi\u0259 \u00fc\u00e7\u00fcn haz\u0131rlanm\u0131\u015f m\u00f6vqel\u0259r\u0259 gir\u0259r\u0259k erm\u0259nil\u0259ri h\u0259r t\u0259r\u0259fd\u0259n at\u0259\u015f\u0259 tutma\u011fa ba\u015flad\u0131lar. Birinci at\u0131\u015fmada m\u00fcs\u0259lman igidl\u0259ri \u0259lli n\u0259f\u0259rd\u0259n \u00e7ox erm\u0259ni vurub y\u0131xd\u0131lar. \u0130kinci at\u0131\u015fmada is\u0259 \u00f6l\u0259n erm\u0259nil\u0259rin say\u0131 yetmi\u015fd\u0259n \u00e7ox idi. \u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fc d\u0259f\u0259 onlar \u00abYa Allah\u00bb, \u00abYa \u018fli, s\u0259nd\u0259n m\u0259d\u0259d\u00bb deyib daha \u015fidd\u0259tli at\u0259\u015f a\u00e7ma\u011fa ba\u015flad\u0131lar v\u0259 y\u00fcz n\u0259f\u0259r\u0259c\u0259n erm\u0259ni \u00f6ld\u00fcrd\u00fcl\u0259r. Erm\u0259nil\u0259r\u0259 r\u0259hb\u0259rlik ed\u0259n Stepan Stepanyans adl\u0131 q\u0131mdat kar\u0131x\u0131b bilmirdi ki, n\u0259 etsin. Bu zaman m\u00fcs\u0259lmanlar\u0131n at\u0259\u015find\u0259n \u00fc\u00e7 g\u00fcll\u0259 ona d\u0259yib yer\u0259 s\u0259rdi. Erm\u0259nil\u0259r \u00f6z ba\u015f\u00e7\u0131lar\u0131n\u0131n yer\u0259 y\u0131x\u0131laraq \u00e7abalad\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6r\u0259n kimi qa\u00e7ma\u011fa ba\u015flad\u0131lar. M\u00fcs\u0259lmanlar\u0131n t\u0259qib etdiyi erm\u0259nil\u0259rin bir hiss\u0259si Stepanyans vurulan yer\u0259 g\u0259ldil\u0259r. G\u00f6rd\u00fcl\u0259r ki, h\u0259l\u0259 \u00f6lm\u0259yib. O, \u0259lind\u0259ki t\u00fcf\u0259ngi g\u00f6t\u00fcr\u00fcb da\u015fa \u00e7\u0131rpd\u0131 ki, m\u00fcs\u0259lmanlara qism\u0259t olmas\u0131n. T\u00fcf\u0259ngin qunda\u011f\u0131 s\u0131nsa da, \u00f6z\u00fc salamat qald\u0131. Sonra da \u0259li titr\u0259y\u0259-titr\u0259y\u0259 qoynundan bir d\u0259st\u0259 \u0259skinas \u00e7\u0131xar\u0131b di\u015fi il\u0259 par\u00e7a-par\u00e7a etdikd\u0259n sonra y\u0131x\u0131l\u0131b \u00f6ld\u00fc. \u0130r\u0259li g\u0259lib g\u00f6rd\u00fcl\u0259r ki, h\u0259min \u0259skinaslar y\u00fcz manatl\u0131q pullar imi\u015f. T\u0259xmin etdil\u0259r ki, onun \u00fcst\u00fcnd\u0259 bir ne\u00e7\u0259 min manat pul var imi\u015f. Belind\u0259 d\u0259 bir ona\u00e7\u0131lan q\u0259rib\u0259 tapan\u00e7a var idi. Deyil\u0259n\u0259 g\u00f6r\u0259, onun qoltu\u011fundan bir ka\u011f\u0131z da \u00e7\u0131x\u0131b. O ka\u011f\u0131zda bu s\u00f6zl\u0259r yaz\u0131l\u0131bm\u0131\u015f: \u00abQafqaz erm\u0259nil\u0259rinin qubernatoru Stepanyans\u00bb. X\u00fclas\u0259, erm\u0259nil\u0259r \u00f6z yaral\u0131lar\u0131n\u0131 da g\u00f6t\u00fcr\u00fcb getdil\u0259r. Bu vuru\u015fmada erm\u0259nil\u0259r t\u0259r\u0259fd\u0259n 400 n\u0259f\u0259rin \u00f6ld\u00fcr\u00fcld\u00fcy\u00fc t\u0259xmin edildi.\u201d<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">D\u0259r\u0259bas d\u0259r\u0259sind\u0259 bir-birinin ard\u0131nca \u015ein\u0259ta\u011f, Lor, Ge\u011fatag, D\u0259r\u0259bas, L\u00e7en v\u0259 \u015eamb k\u0259ndl\u0259ri yerl\u0259\u015firdi. Bu k\u0259ndl\u0259rd\u0259n 4-d\u0259 erm\u0259nil\u0259r, D\u0259r\u0259bas v\u0259 \u015eamb k\u0259ndl\u0259rind\u0259 is\u0259 erm\u0259nil\u0259rl\u0259 t\u00fcrkl\u0259r qar\u0131\u015f\u0131q ya\u015fay\u0131rd\u0131lar. D\u0259r\u0259basda 215 t\u00fcrk, 36 erm\u0259ni ail\u0259si, \u015eambda is\u0259 20 t\u00fcrk 35 erm\u0259ni ail\u0259si m\u00f6vcud idi. Noyabr\u0131n sonlar\u0131nda Gorus yolunda 2 erm\u0259ni \u00f6ld\u00fcr\u00fcl\u00fcr. Onlar\u0131n q\u0259tlind\u0259 D\u0259r\u0259bas t\u00fcrkl\u0259rind\u0259n \u015f\u00fcbh\u0259l\u0259nirl\u0259r. V\u0259ziyy\u0259t g\u0259rginl\u0259\u015fir. D\u0259r\u0259basdan 20-30 ail\u0259 k\u0259ndi t\u0259rk edir. Onlar\u0131n evl\u0259rind\u0259 \u015eambdan olan erm\u0259nil\u0259r yerl\u0259\u015fir. Dig\u0259r erm\u0259ni k\u0259ndl\u0259rind\u0259n is\u0259 erm\u0259nil\u0259r D\u0259r\u0259basa y\u0131\u011f\u0131\u015f\u0131rlar. Dekabr\u0131n 26-da erm\u0259ni silahl\u0131lar\u0131 t\u00fcrk evl\u0259rin\u0259 h\u00fccum edirl\u0259r. K\u0259ndin \u0259halsinin bir hiss\u0259si da\u011flara qa\u00e7\u0131r, qalanlar\u0131 is\u0259 k\u0259ndd\u0259ki \u00fc\u00e7 b\u00f6y\u00fck evd\u0259 &#8211; Molla \u018fb\u00fclh\u0259s\u0259n, \u018fl\u0259kb\u0259r b\u0259yin v\u0259 Abbas \u018fl\u0259kb\u0259r o\u011flunun evind\u0259 s\u0131\u011f\u0131nacaq tap\u0131rlar. A-do erm\u0259ni v\u0259h\u015filiyini bel\u0259 t\u0259svir edir: \u201cEvl\u0259rind\u0259 gizl\u0259nmi\u015f erm\u0259nil\u0259r k\u00f6m\u0259y\u0259 g\u0259l\u0259nl\u0259rin q\u0131\u015fq\u0131r\u0131qlar\u0131n\u0131 e\u015fid\u0259n kimi v\u0259h\u015fil\u0259\u015fmi\u015f kimi k\u00fc\u00e7\u0259y\u0259 at\u0131ld\u0131lar, t\u00fcrkl\u0259rin evl\u0259rin\u0259 h\u00fccum ed\u0259r\u0259k, talan edib yand\u0131rd\u0131lar. Onlar yan\u011f\u0131nlar\u0131 v\u0259 talanlar\u0131 davam etdir\u0259r\u0259k, yuxar\u0131da adlar\u0131 \u00e7\u0259kil\u0259n evl\u0259r\u0259 \u00e7atm\u0131\u015fd\u0131lar, hans\u0131 ki, orada t\u00fcrkl\u0259r b\u00f6y\u00fckl\u00fc-ki\u00e7ikli, arvadl\u0131-u\u015faql\u0131 s\u0131\u011f\u0131nacaq tapm\u0131\u015fd\u0131lar. Erm\u0259nil\u0259r burada cinay\u0259tkarl\u0131\u011f\u0131n \u0259n d\u0259h\u015f\u0259tli formas\u0131n\u0131 h\u0259yata ke\u00e7irdil\u0259r. Onlar bu \u00fc\u00e7 ev\u0259 od vurub, insanlar\u0131 i\u00e7ind\u0259 sa\u011f-sa\u011f yand\u0131rd\u0131lar. Cinay\u0259t alovlar v\u0259 da\u011f\u0131nt\u0131lar i\u00e7ind\u0259 h\u0259yata ke\u00e7irildi v\u0259 \u00e7oxsayl\u0131 insanlar m\u0259hv oldu. Biz o yanm\u0131\u015f evl\u0259rin insan s\u00fcm\u00fckl\u0259ri il\u0259 qar\u0131\u015fm\u0131\u015f k\u00fcl\u00fcn\u00fc g\u00f6rd\u00fck v\u0259 sars\u0131ld\u0131q, o qatill\u0259ri, daha \u00e7ox da d\u0259h\u015f\u0259tli c\u0259h\u0259nn\u0259mi t\u00f6r\u0259d\u0259nl\u0259ri l\u0259n\u0259tl\u0259dik&#8230; \u00d6ld\u00fcr\u00fclm\u00fc\u015f, yand\u0131r\u0131lm\u0131\u015f, meyitl\u0259ri s\u0259p\u0259l\u0259nmi\u015f adamlar\u0131n say\u0131 272 n\u0259f\u0259r\u0259 \u00e7at\u0131rd\u0131\u201d. A-do D\u0259r\u0259basda t\u00f6r\u0259dil\u0259n bu cinay\u0259tin yerli hakimiyy\u0259tin ciddi ara\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131n\u0131 m\u00fcnasib g\u00f6rm\u0259diyini, polisin yaln\u0131z bir protokol t\u0259rtib etm\u0259kl\u0259 i\u015fini bitmi\u015f hesab etdiyini qeyd edir..<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">1905-ci il dekabr\u0131n 29-da Tatev erm\u0259nil\u0259ri t\u00fcrkl\u0259rin ya\u015fad\u0131qlar\u0131 K\u00fcrdl\u0259r adlanan k\u0259nd\u0259 h\u00fccum etmi\u015f, lakin m\u00fcqavim\u0259t g\u00f6st\u0259r\u0259 bilm\u0259y\u0259r\u0259k, \u00e7oxsayl\u0131 itki ver\u0259r\u0259k k\u0259ndi t\u0259rk etm\u0259k m\u0259cburiyy\u0259tind\u0259 qalm\u0131\u015fd\u0131lar. K\u0259nd talan edilmi\u015f, sonra is\u0259 yand\u0131r\u0131laraq xarabal\u0131\u011fa \u00e7evrilmi\u015fdi. A-do erm\u0259nil\u0259rin bu h\u0259r\u0259k\u0259tin\u0259 he\u00e7 bir \u0259sas tapa bilm\u0259diyini, bu h\u00fccumu barbarl\u0131q v\u0259 m\u0259hkum olunas\u0131 \u0259m\u0259l kimi xarakteriz\u0259 etmi\u015fdir.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Erm\u0259nil\u0259rin Sisyan, A\u011fudi, D\u0259r\u0259bas v\u0259 dig\u0259r k\u0259ndl\u0259rd\u0259 t\u00f6r\u0259tdikl\u0259ri v\u0259h\u015filikl\u0259r \u00f6z n\u00f6vb\u0259sind\u0259 az\u0259rbaycanl\u0131lar\u0131 da qisas alma\u011fa vadar edirdi. Az\u0259rbaycanl\u0131lar x\u0259b\u0259r alm\u0131\u015fd\u0131lar ki, m\u0259\u015fhur quldurba\u015f\u0131 Keri (\u018fsl ad\u0131 Ar\u015fak Kafavyan olan bu erm\u0259ni qulduru 1858-ci ild\u0259 \u018frzurumda anadan olmu\u015f, \u015e\u0259rqi Anadoluda ba\u015f qald\u0131ran erm\u0259ni qiyam\u00e7\u0131 d\u0259st\u0259l\u0259rind\u0259n birinin ba\u015f\u00e7\u0131s\u0131 olmu\u015f, 1905-ci ild\u0259 Z\u0259ng\u0259zura g\u0259l\u0259r\u0259k erm\u0259ni quldur d\u0259st\u0259l\u0259rin\u0259 ba\u015f\u00e7\u0131l\u0131q etmi\u015fdi \u2013 M\u00fc\u0259llif) \u018fng\u0259l\u0259k\u0259t (Ange\u011fakot) k\u0259ndind\u0259dir v\u0259 onun ba\u015f\u00e7\u0131l\u0131\u011f\u0131 il\u0259 t\u00fcrk k\u0259ndl\u0259rin\u0259 yeni h\u00fccum haz\u0131rlan\u0131r. 1906-c\u0131 il yanvar\u0131n 6-da A\u011fudu, Va\u011fudi, Urud, \u015e\u0259ki v\u0259 dig\u0259r k\u0259ndl\u0259rd\u0259n y\u0131\u011f\u0131\u015fm\u0131\u015f t\u00fcrkl\u0259rin b\u00f6y\u00fck bir d\u0259st\u0259si \u018fng\u0259l\u0259k\u0259t k\u0259ndin\u0259 h\u00fccum edir. D\u0259st\u0259y\u0259 \u015eahsuvar b\u0259y ba\u015f\u00e7\u0131l\u0131q edirdi. H\u0259r iki t\u0259r\u0259fd\u0259n onlarla itki verdikd\u0259n sonra at\u0131\u015fma k\u0259silir v\u0259 bir m\u00fcdd\u0259t sakitlik h\u00f6km s\u00fcr\u00fcr.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u201cKaspi\u201d q\u0259zeti 13 yanvar 1906-c\u0131 il tarixli say\u0131nda \u201cNovoe Obozreniye\u201d q\u0259zetin\u0259 istinad\u0259n yaz\u0131rd\u0131 ki, dekabr\u0131n 25-d\u0259 erm\u0259nil\u0259rl\u0259 toqqu\u015fma n\u0259tic\u0259sind\u0259 70 n\u0259f\u0259r a\u011fudili q\u0259tl\u0259 yetirilmi\u015f, 30 ev yand\u0131r\u0131lm\u0131\u015fd\u0131r. Daha sonra erm\u0259nil\u0259rin 278 n\u0259f\u0259r D\u0259r\u0259bas k\u0259ndinin tatarlar\u0131n\u0131 \u00f6ld\u00fcrd\u00fcy\u00fc x\u0259b\u0259ri verildi.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">1906-c\u0131 il yanvar\u0131n 9-da Sarall\u0131 v\u0259 Xa\u00e7t\u0259p\u0259 k\u0259ndl\u0259rinin t\u00fcrkl\u0259ri il\u0259 Ye\u011fvard k\u0259ndinin erm\u0259nil\u0259ri aras\u0131nda dava d\u00fc\u015f\u00fcr v\u0259 iki n\u0259f\u0259r t\u00fcrk \u00f6ld\u00fcr\u00fcl\u00fcr.\u00a0 A-donun verdiyi daha bir m\u0259lumata g\u00f6r\u0259, yanvar\u0131n 18-d\u0259 v\u0259 19-da \u0130ld\u0131r\u0131m b\u0259yin ba\u015f\u00e7\u0131l\u0131\u011f\u0131 il\u0259 t\u00fcrkl\u0259r Qafan nahiy\u0259sinin Zeyv\u0259 k\u0259ndin\u0259 h\u00fccum edirl\u0259r.\u00a0 Lakin A-do \u0130ld\u0131r\u0131m b\u0259yin erm\u0259ni k\u0259ndin\u0259 h\u00fccumunun s\u0259b\u0259bini a\u00e7\u0131qlam\u0131r. \u018fslind\u0259 is\u0259 Zeyv\u0259 k\u0259ndi erm\u0259ni terror\u00e7ular\u0131n\u0131n yuvas\u0131na \u00e7evrilmi\u015fdi. \u0130ld\u0131r\u0131m b\u0259y \u0259traf m\u00fcs\u0259lman k\u0259ndl\u0259rini vahim\u0259 i\u00e7\u0259risind\u0259 saxlayan, tez-tez silahl\u0131 basq\u0131nlar ed\u0259n erm\u0259nil\u0259ri susdurmaq m\u0259qs\u0259dil\u0259 Zeyv\u0259 k\u0259ndin\u0259 h\u00fccum etm\u0259k m\u0259cburiyy\u0259tind\u0259 qalm\u0131\u015fd\u0131.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">1906-c\u0131 il fevral\u0131n 20-d\u0259 Tiflisd\u0259 Qafqaz\u0131n cani\u015fini Voronsov-Da\u015fkovun t\u0259\u015f\u0259bb\u00fcs\u00fc il\u0259 erm\u0259ni-m\u00fcs\u0259lman s\u00fclh m\u0259clisi (qurultay\u0131) \u00f6z i\u015fin\u0259 ba\u015flay\u0131r. H\u0259min m\u0259clisd\u0259 Z\u0259ng\u0259zur q\u0259zas\u0131n\u0131 aqronom Qubadl\u0131 b\u00f6lg\u0259sinin Hac\u0131l\u0131 k\u0259ndind\u0259n olan C\u0259lil b\u0259y Sultanov (O, Az\u0259rbaycan Xalq C\u00fcmhuriyy\u0259ti d\u00f6vr\u00fcnd\u0259 Z\u0259ng\u0259zur q\u0259zas\u0131ndan parlamentin \u00fczv\u00fc se\u00e7ilmi\u015fdi &#8211; m\u00fc\u0259llif) t\u0259msil edirdi. Erm\u0259nil\u0259r milli m\u00fcnaqi\u015f\u0259nin b\u00f6y\u00fck miqyas almas\u0131n\u0131n s\u0259b\u0259bini t\u00fcrkl\u0259rin savads\u0131zl\u0131\u011f\u0131 v\u0259 elmsizliyi il\u0259 izah etm\u0259y\u0259 \u00e7al\u0131\u015fsalar da, az\u0259rbaycanl\u0131 n\u00fcmay\u0259nd\u0259l\u0259r i\u011fti\u015fa\u015flar\u0131n baiskarlar\u0131n\u0131n erm\u0259ni siyasi t\u0259\u015fkilatlar\u0131 v\u0259 onlar\u0131n terror\u00e7u d\u0259st\u0259l\u0259ri olduqlar\u0131n\u0131 faktlarla s\u00fcbut edirl\u0259r. Erm\u0259ni n\u00fcmay\u0259nd\u0259l\u0259ri t\u0259klif edirl\u0259r ki, elatlar\u0131n k\u00f6\u00e7\u00fc qada\u011fan edilisin. Bununla da erm\u0259nil\u0259r az\u0259rbaycanl\u0131lar\u0131 \u0259rzaq m\u0259hsullar\u0131ndan m\u0259hrum etm\u0259k ist\u0259yirdil\u0259r. Erm\u0259nil\u0259rin bu niyy\u0259ti d\u0259 ba\u015f tutmur. Qafqaz Casni\u015finliyinin ciddi t\u0259dbirl\u0259r \u0259l\u0259 almaq niyy\u0259tind\u0259 olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 y\u0259qin ed\u0259n erm\u0259nil\u0259r s\u00fclh m\u0259clisi ba\u015fa \u00e7atd\u0131qdan az bir m\u00fcdd\u0259t sonra yenid\u0259n q\u0259tl v\u0259 qar\u0259tl\u0259rini davam etdirmi\u015fdil\u0259r.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">6 mart 1906-c\u0131 ild\u0259 \u201cDa\u015fnaksutyun\u201d partiyas\u0131n\u0131n Qafan komit\u0259si Ox\u00e7u d\u0259r\u0259sinin n\u00fcfuzlu a\u011fsaqqallar\u0131, erm\u0259ni silahl\u0131 d\u0259st\u0259l\u0259rinin h\u00fccumlar\u0131na qar\u015f\u0131 \u0259halinin s\u0259f\u0259rb\u0259r edilm\u0259sind\u0259 m\u00fch\u00fcm rol oynayan Hac\u0131 b\u0259y v\u0259 Molla Hac\u0131ya qar\u015f\u0131 terror aksiyas\u0131 ke\u00e7irm\u0259k haqq\u0131nda q\u0259rar q\u0259bul etmi\u015fdi.\u00a0 H\u0259min q\u0259rar bir m\u00fcdd\u0259t sonra icra edil\u0259r\u0259k onar\u0131n h\u0259r ikisi q\u0259rl\u0259 yetirilmi\u015fdil\u0259r.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Z\u0259ng\u0259zur q\u0259zas\u0131n\u0131n 4-c\u00fc sah\u0259sinin pristav \u0259v\u0259zi M\u0259lik Abbasovun q\u0259za r\u0259isin\u0259 1906-c\u0131 il mart\u0131n sonlar\u0131nda g\u00f6nd\u0259rdiyi m\u0259xfi raportunda qeyd edilirdi ki, Z\u0259ngilan rayonundan Qatar zavodlar\u0131na, \u015e\u0131xavuzdan h\u0259min zavodlarad\u0259k yollar tamamil\u0259 ba\u011flanm\u0131\u015fd\u0131r. Erm\u0259nil\u0259rin m\u0259skun olduqlar\u0131 \u0259razil\u0259rin yollar\u0131 \u00fcz\u0259rind\u0259 qanunsuz erm\u0259ni silahl\u0131 d\u0259st\u0259l\u0259rinin, az\u0259rbaycanl\u0131 icmalar\u0131n\u0131n m\u0259skun olduqlar\u0131 rayonlar\u0131n yollar\u0131 \u00fcz\u0259rind\u0259 is\u0259 \u0130randan qa\u00e7aq yolla g\u0259l\u0259n quldurlar\u0131n d\u0259r\u0259b\u0259ylik etdikl\u0259ri raportda \u00f6z \u0259ksini tapm\u0131\u015fd\u0131. M\u0259lik Abbasov q\u0259za r\u0259isind\u0259n erm\u0259ni quldurlar\u0131n\u0131n c\u0259ml\u0259\u015fdiyi \u015e\u0131xavuz v\u0259 Qarag\u00f6l k\u0259ndl\u0259rind\u0259n h\u0259r hans\u0131 birin\u0259 100 kazak \u0259sg\u0259rinin g\u00f6nd\u0259rilm\u0259sinin b\u00f6lg\u0259d\u0259 quldurlu\u011fun qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131n al\u0131nmas\u0131na yard\u0131m\u00e7\u0131 olaca\u011f\u0131n\u0131 vur\u011fulay\u0131r. M\u0259lik Abbasov 4-c\u00fc sah\u0259d\u0259 s\u00fclh v\u0259 sakitliyin b\u0259rq\u0259rar olmas\u0131nda Me\u011frili Ke\u015fi\u015f Ter Vahan\u0131n, Lehvazl\u0131 K\u0259rb\u0259layi Mehdi Hac\u0131 Allahverdi o\u011flunun, o\u011flanlar\u0131 il\u0259 birg\u0259 Va\u011frivarl\u0131 David Axpercanovun, \u018fld\u0259r\u0259li H\u0259s\u0259nqulu b\u0259y S\u0259rm\u0259stb\u0259yovun xidm\u0259tl\u0259rinin oldu\u011funu yaz\u0131rd\u0131.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Z\u0259ng\u0259zur q\u0259za r\u0259isinin tap\u015f\u0131r\u0131\u011f\u0131 il\u0259 yerl\u0259rd\u0259 bar\u0131\u015f\u0131q komissiyalar\u0131 yarad\u0131lm\u0131\u015fd\u0131. Lakin h\u0259min komissiyalar\u0131n f\u0259aliyy\u0259ti \u201cDa\u015fnaksutyun\u201d partiyas\u0131n\u0131n m\u0259ram\u0131na zidd idi. Ona g\u00f6r\u0259 d\u0259 komissiya \u00fczvl\u0259rin\u0259 qar\u015f\u0131 terror aksiyalar\u0131 h\u0259yata ke\u00e7irirdil\u0259r. Yelizavetpol qubernatoru A.Kala\u00e7ovun 24 aprel 1906-c\u0131 ild\u0259 Qafqaz\u0131n cani\u015finin\u0259 g\u00f6nd\u0259rdiyi raportda \u201cDa\u015fnaksutyun\u201d partiyas\u0131n\u0131n B\u0131\u011f k\u0259ndind\u0259ki muzdlu qatili Peto adl\u0131 erm\u0259ninin \u00fc\u00e7 nam\u0259lum erm\u0259nil\u0259rl\u0259 birlikd\u0259 bar\u0131\u015f\u0131q komissiyas\u0131n\u0131n \u00fczvl\u0259ri Hac\u0131 b\u0259y M\u0259lik \u015e\u0259fiyevin v\u0259 Molla Hac\u0131 Mir \u018fbd\u00fcl\u0259zim o\u011flunu q\u0259tl\u0259 yetirdikd\u0259n sonra h\u0259min k\u0259ndd\u0259 gizl\u0259ndikl\u0259ri qeyd edilmi\u015fdi.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">1906-c\u0131 il iyulun 5-d\u0259 k\u00f6\u00e7 yolunun \u00fcst\u00fcnd\u0259 yerl\u0259\u015f\u0259n Qala\u00e7\u0131q erm\u0259ni k\u0259ndinin silahl\u0131 d\u0259st\u0259si il\u0259 \u015eahsev\u0259n v\u0259 Qaraf\u0131nd\u0131ql\u0131 elatlar\u0131 aras\u0131nda toqqu\u015fma ba\u015f verir. Erm\u0259nil\u0259r 20 n\u0259f\u0259r, t\u00fcrkl\u0259r is\u0259 30 n\u0259f\u0259r itki verir. Bundan sonra erm\u0259ni silahl\u0131 d\u0259st\u0259l\u0259ri t\u00fcrkl\u0259r ya\u015fayan Pul, \u018frikli, \u015e\u00fckar v\u0259 M\u0259likl\u0259r k\u0259ndl\u0259rin\u0259 h\u00fccum ed\u0259r\u0259k onlar\u0131 viran qoymu\u015f, \u0259halsini qa\u00e7q\u0131n d\u00fc\u015fm\u0259y\u0259 m\u0259cbur etmi\u015fdil\u0259r. 150 t\u00fcrk ail\u0259si did\u0259rgin v\u0259ziyy\u0259td\u0259, a\u00e7\u0131q s\u0259ma alt\u0131nda ya\u015fama\u011fa m\u0259cbur qalm\u0131\u015fd\u0131.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">R\u0259smi hakimiyy\u0259t t\u0259msil\u00e7il\u0259ri erm\u0259ni-m\u00fcs\u0259lman davas\u0131nda ya erm\u0259nil\u0259rin t\u0259r\u0259fini saxlay\u0131r, ya da b\u00fct\u00fcn qanunsuzluqlara g\u00f6z yumurdular. Gorus sah\u0259sinin m\u00fcs\u0259lmanlar\u0131 25 iyul 1906-c\u0131 ild\u0259 Qafqaz cani\u015finin\u0259 teleqram g\u00f6nd\u0259r\u0259r\u0259k Z\u0259ng\u0259zur q\u0259zas\u0131n\u0131n r\u0259isi Mitkevi\u00e7in \u00f6z v\u0259zif\u0259sinin \u00f6hd\u0259sind\u0259n g\u0259lm\u0259m\u0259sind\u0259n \u015fikay\u0259tl\u0259nirdil\u0259r. Teleqramda bildirilirdi ki, iyulun 9-da Gorusun m\u00fcasir silahlarla silahlanm\u0131\u015f komit\u0259\u015fil\u0259ri (erm\u0259ni terror\u00e7u partiyalar\u0131 n\u0259z\u0259rd\u0259 tutulurdu) Eyvazlar v\u0259 Davutlu k\u0259ndl\u0259rinin k\u00f6\u00e7\u0259ril\u0259rin\u0259 q\u0259fild\u0259n h\u00fccum etmi\u015f, \u00e7oban\u0131 yaralam\u0131\u015flar. M\u00fcs\u0259lmanlar qorxu i\u00e7\u0259risind\u0259 qa\u00e7araq A\u011fudi v\u0259 Va\u011fudi k\u0259ndl\u0259rin\u0259 s\u0131\u011f\u0131nm\u0131\u015flar. Erm\u0259nil\u0259r Eyvazl\u0131lar\u0131n 900 qoyununu, Davutlular\u0131n is\u0259 600 qoyununu v\u0259 300 iriba\u015fl\u0131 heyvan\u0131n\u0131 aparm\u0131\u015flar. K\u00f6\u00e7\u0259ril\u0259r arana t\u0259hl\u00fck\u0259siz enm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn q\u0259za r\u0259isi Mitkevi\u00e7\u0259 m\u00fcraci\u0259t etmi\u015fl\u0259r. Mitkevi\u00e7 onlar\u0131 \u0259min etmi\u015fdir ki, yollar\u0131n t\u0259hl\u00fck\u0259sizliyi t\u0259min edil\u0259c\u0259k v\u0259 t\u0259qsirkarlar c\u0259zaland\u0131r\u0131lacaq. Q\u0259za r\u0259isin\u0259 inanan k\u00f6\u00e7\u0259ril\u0259r yola \u00e7\u0131xm\u0131\u015f, lakin yenid\u0259n erm\u0259nil\u0259rin h\u00fccumuna m\u0259ruz qalm\u0131\u015flar. Pusquda duran erm\u0259nil\u0259r iki t\u0259r\u0259fd\u0259n h\u00fccum ed\u0259r\u0259k bu d\u0259f\u0259 eyvazl\u0131lar\u0131n 50 ba\u015f iribuynuzlu heyvan\u0131n\u0131 v\u0259 15 xurcununu aparm\u0131\u015flar. Q\u0259za r\u0259isinin he\u00e7 bir t\u0259dbir g\u00f6rm\u0259k ist\u0259m\u0259diyini g\u00f6r\u0259n k\u00f6\u00e7\u0259ril\u0259r Qafqaz cani\u015finind\u0259n onlara vurulan ziyan\u0131n \u00f6d\u0259nm\u0259sini v\u0259 yeni q\u0259za r\u0259isinin t\u0259yin edilm\u0259sini xahi\u015f etmi\u015fdil\u0259r. .<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u201cKaspi\u201d q\u0259zeti 12 sentyabr 1906-c\u0131 ild\u0259 erm\u0259ni q\u0259zeti \u201cNor-Xosk\u201d (\u201cYeni s\u00f6z\u201d) q\u0259zetin\u0259 istinad\u0259n x\u0259b\u0259r verirdi ki, Ordubada Z\u0259ng\u0259zurdan t\u0259qrib\u0259n min n\u0259f\u0259r var-d\u00f6vl\u0259tini itir\u0259n m\u00fcs\u0259lman qa\u00e7q\u0131nlar\u0131 g\u0259lib. Q\u0259zet h\u0259min \u00e7\u0131lpaq v\u0259 ac-yalavac qa\u00e7q\u0131nlar\u0131n d\u0259h\u015f\u0259tli g\u00f6rk\u0259ml\u0259ri oldu\u011funu, onlar\u0131n v\u0259ziyy\u0259tl\u0259rinin d\u00fcz\u0259ldilm\u0259si \u00fc\u00e7\u00fcn he\u00e7 bir t\u0259dbir g\u00f6r\u00fclm\u0259diyini yaz\u0131rd\u0131.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u201cKavkaz\u201d q\u0259zetinin Gorusdan verdiyi x\u0259b\u0259r\u0259 istinad\u0259n \u201cKaspi\u201d q\u0259zeti h\u0259min tarixli n\u00f6mr\u0259sind\u0259 yaz\u0131rd\u0131 ki, avqustun son g\u00fcnl\u0259rind\u0259 Ucanis, Akarak v\u0259 dig\u0259r erm\u0259ni k\u0259ndl\u0259rinin silahl\u0131lar\u0131 Sultanl\u0131q, \u018fhm\u0259d b\u0259y Q\u0131\u015fla\u011f\u0131, Qurban Q\u0131\u015fla\u011f\u0131, Atq\u0131z, F\u0259r\u0259can, Xat\u0131n ba\u011f\u0131, Salda\u015f v\u0259 G\u00f6yyal k\u0259ndl\u0259rin\u0259 h\u00fccum ed\u0259r\u0259k 15 qad\u0131n v\u0259 ki\u015fini \u00f6ld\u00fcrm\u00fc\u015f, b\u00fct\u00fcn tikilil\u0259ri yand\u0131rm\u0131\u015f, 20 o\u011flan u\u015fa\u011f\u0131n\u0131 \u0259sir aparm\u0131\u015flar. Daha sonra q\u0259zet Z\u0259ng\u0259zur q\u0259zas\u0131n\u0131n 3-c\u00fc polis sah\u0259sinin \u201ctatar\u201d k\u0259ndl\u0259rind\u0259n \u00c7ullu, Danzaver (Armudlu), A\u011fvanl\u0131, Yem\u0259zli, Saral\u0131, Xa\u015fdan, Firudin b\u0259y Q\u0131\u015flaql\u0131 k\u0259ndl\u0259ri, 5-ci sah\u0259d\u0259n is\u0259 \u0130nc\u0259var, Karxana, X\u0259l\u0259c k\u0259ndl\u0259ri tamamil\u0259 da\u011f\u0131d\u0131lm\u0131\u015f v\u0259 viran qoyulmu\u015fdur. X\u00fcsus\u0259n Karxana k\u0259ndinin b\u00fct\u00fcn sakinl\u0259rini do\u011fram\u0131\u015flar. Bunlardan \u0259lav\u0259, q\u0259zet Qatar, Ox\u00e7u, Sabadin v\u0259 Atq\u0131z k\u0259ndl\u0259rinin ciddi z\u0259r\u0259r g\u00f6rd\u00fckl\u0259rini yaz\u0131rd\u0131.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u201cKaspi\u201d q\u0259zeti \u201cKavkaz\u201d q\u0259zetin\u0259 istinad\u0259n 22 sentyabr 1906-c\u0131 ild\u0259 yaz\u0131rd\u0131 ki, sentyabr\u0131n 4-d\u0259 Tatev v\u0259 dig\u0259r erm\u0259ni k\u0259ndl\u0259rinin silahl\u0131lar\u0131 A\u011fvanl\u0131 v\u0259 Danzaver (Armudlu) k\u0259ndl\u0259rin\u0259 h\u00fccum etmi\u015fl\u0259r. Sonuncu k\u0259ndin b\u00fct\u00fcn \u0259mlaklar\u0131 v\u0259 tikilil\u0259ri yand\u0131r\u0131lm\u0131\u015f, \u00fcc n\u0259f\u0259ri q\u0259tl\u0259 yetirmi\u015f, 4 n\u0259f\u0259ri yaralam\u0131\u015f v\u0259 bir n\u0259f\u0259ri \u0259sir g\u00f6t\u00fcrm\u00fc\u015fl\u0259r.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Erm\u0259ni silahl\u0131 d\u0259st\u0259l\u0259ri bo\u015faltd\u0131qlar\u0131 az\u0259rbaycanl\u0131 k\u0259ndl\u0259rind\u0259 erm\u0259nil\u0259ri m\u0259skunla\u015fd\u0131r\u0131rd\u0131lar ki, bir daha geri qay\u0131tmalar\u0131 m\u00fcmk\u00fcn olmas\u0131n. \u201cKaspi\u201d q\u0259zeti 11 oktyabr 1906-c\u0131 il tarixli say\u0131nda yaz\u0131rd\u0131 ki, Z\u0259ng\u0259zur q\u0259zas\u0131n\u0131n Harar k\u0259ndind\u0259n 30 erm\u0259ni ail\u0259si \u00f6zba\u015f\u0131na olaraq Cavan\u015fir q\u0259zas\u0131n\u0131n Umudlu k\u0259ndind\u0259 m\u0259skunla\u015f\u0131blar. T\u0259qrib\u0259n 100 ail\u0259d\u0259n ibar\u0259t h\u0259min k\u0259ndin dig\u0259r sakinl\u0259rinin is\u0259 \u015eu\u015fa q\u0259zas\u0131n\u0131n Xank\u0259ndi k\u0259ndi \u0259traf\u0131ndak\u0131 \u201ctatarlara\u201d m\u0259xsus \u0259razid\u0259 m\u0259skunla\u015fmaq \u00fc\u00e7\u00fcn yola \u00e7\u0131xd\u0131qlar\u0131 qeyd olunmu\u015fdur.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">M.S.Ordubadi \u201cQanl\u0131 ill\u0259r\u201dd\u0259 1906-c\u0131 ild\u0259 Z\u0259ng\u0259zur q\u0259zas\u0131n\u0131n 5-ci sah\u0259sind\u0259 erm\u0259nil\u0259rin t\u00f6r\u0259tdikl\u0259ri q\u0131r\u011f\u0131nlar haqq\u0131nda m\u00fcf\u0259ss\u0259l m\u0259lumat verdiyi \u00fc\u00e7\u00fcn h\u0259min hadis\u0259l\u0259rin q\u0131sa xronologiyas\u0131n\u0131 oxucular\u0131n n\u0259z\u0259rin\u0259 \u00e7atd\u0131r\u0131r\u0131q. M.S.Ordubadi yaz\u0131r ki, 1906-c\u0131 ilin yay\u0131nda erm\u0259nil\u0259r \u015eu\u015fa q\u0259zas\u0131nda m\u0259\u011flub olduqdan v\u0259 \u00f6z niyy\u0259tl\u0259rin\u0259 \u00e7ata bilm\u0259dikd\u0259n sonra \u0259sas g\u00fccl\u0259rini Z\u0259ng\u0259zurun 5-ci sah\u0259sin\u0259 y\u00f6n\u0259ltmi\u015fdil\u0259r. Bu sah\u0259d\u0259 mis m\u0259d\u0259nl\u0259ri v\u0259 Ox\u00e7u d\u0259r\u0259sind\u0259ki b\u00f6y\u00fck v\u0259 co\u011frafi m\u00f6vqeyin\u0259 g\u00f6r\u0259 strateji \u0259h\u0259miyy\u0259tli az\u0259rbaycanl\u0131 k\u0259ndl\u0259ri yerl\u0259\u015firdi. Ordubadi Ox\u00e7u, \u015e\u0259b\u0259d\u0259k, Pirdavudan v\u0259 Atq\u0131z k\u0259ndl\u0259rinin m\u00fcs\u0259lmanlar\u0131n\u0131n \u0259n c\u0259sur v\u0259 s\u00fcca\u0259tli adamlar olduqlar\u0131n\u0131, erm\u0259nil\u0259ri d\u0259h\u015f\u0259t\u0259 sald\u0131qlar\u0131n\u0131 qeyd edir. Erm\u0259nil\u0259rin Qafan (Qapan) d\u0259r\u0259sind\u0259 toplad\u0131qlar\u0131 silahl\u0131 q\u00fcvv\u0259l\u0259ri kifay\u0259t etm\u0259diyind\u0259n \u0130r\u0259vandan, G\u00fcmr\u00fcd\u0259n, Abarandan, S\u00f6r\u0259yeld\u0259n \u0259lav\u0259 q\u00fcvv\u0259l\u0259r \u00e7a\u011f\u0131r\u0131lm\u0131\u015fd\u0131. \u015eu\u015fada m\u0259\u011flub edil\u0259n erm\u0259ni silahl\u0131lar\u0131 iyulun sonlar\u0131nda mis m\u0259d\u0259nl\u0259ri yerl\u0259\u015f\u0259n Qatar t\u0259r\u0259f\u0259 g\u00f6nd\u0259rilmi\u015fdi. M\u00fcasir silahlarla v\u0259 toplarla t\u0259min edil\u0259n erm\u0259nil\u0259r avqustun 9-da Ox\u00e7u-\u015e\u0259b\u0259d\u0259k k\u0259ndl\u0259rin\u0259 h\u00fccum edirl\u0259r. K\u00f6hn\u0259 silahlarla silahlanan az\u0259rbaycanl\u0131lar 4 g\u00fcn erm\u0259nil\u0259r\u0259 m\u00fcqavim\u0259t g\u00f6st\u0259rmi\u015f, onlar\u0131 m\u00f6vqel\u0259rind\u0259n \u00e7\u0131xararaq Kecalan erm\u0259ni k\u0259ndin\u0259 qovurmu\u015fr v\u0259 n\u0259hay\u0259t, erm\u0259nil\u0259ri m\u0259\u011flub etmi\u015fl\u0259r. Erm\u0259ni komandirl\u0259ri Qatardak\u0131 ehtiyat hiss\u0259l\u0259rini v\u0259 \u0259traf erm\u0259ni k\u0259ndl\u0259rind\u0259ki silahl\u0131lar\u0131 da c\u0259lb ed\u0259r\u0259k avqustun 14-d\u0259 Ox\u00e7u-\u015e\u0259b\u0259d\u0259k k\u0259ndl\u0259rini i\u015f\u011fal edirl\u0259r. Silah-sursat\u0131 t\u00fck\u0259n\u0259n az\u0259rbaycanl\u0131lar Saqqarsu da\u011f\u0131na \u00e7\u0259kilirl\u0259r. K\u0259ndi t\u0259rk ed\u0259 bilm\u0259y\u0259nl\u0259rin ham\u0131s\u0131n\u0131 erm\u0259nil\u0259r q\u0259tl\u0259 yetirib bir-birl\u0259rinin \u00fcst\u00fcn\u0259 qalaqlam\u0131\u015fd\u0131lar. T\u0259k-t\u0259k sa\u011f qalanlar \u00e7\u0131l-\u00e7\u0131lpaq Ordubada v\u0259 C\u0259bray\u0131l q\u0259zas\u0131n\u0131n k\u0259ndl\u0259rin\u0259 p\u0259nah aparm\u0131\u015fd\u0131lar. Bu qanl\u0131 cinay\u0259tin t\u0259svirind\u0259n ayd\u0131n olur ki, XX \u0259srin sonlar\u0131nda Xocal\u0131da t\u00f6r\u0259dil\u0259n soyq\u0131r\u0131m\u0131n analoqu h\u0259min \u0259srin \u0259vv\u0259ll\u0259rind\u0259 Saqqarsuda t\u00f6r\u0259dilmi\u015fdi.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Ordubaddan Yelizavetpol qubernatoruna vurulan y\u00fczl\u0259rl\u0259 teleqramdan sonra general-qubernator Ordubada bir rota draqun s\u00fcvarisi g\u00f6nd\u0259rir. Saqarsuda topla\u015fan 800 n\u0259f\u0259r\u0259 yax\u0131n Ordubadl\u0131 k\u00f6n\u00fcll\u00fcl\u0259rin d\u0259 k\u00f6m\u0259yi, v\u0259 1000 n\u0259f\u0259r\u0259 yax\u0131n Ox\u00e7u-\u00c7\u0259b\u0259d\u0259k silahl\u0131lar\u0131n\u0131n i\u015ftirak\u0131 il\u0259 sentyabr\u0131n 16-17-d\u0259 Ox\u00e7u-\u015e\u0259b\u0259d\u0259k k\u0259ndl\u0259ri erm\u0259nil\u0259rin i\u015f\u011fal\u0131ndan azad edilir. Sa\u011f qalan \u0259halinin yenid\u0259n \u00f6z k\u0259ndl\u0259rin\u0259 qaytar\u0131lmas\u0131 prosesi ba\u015flan\u0131r. Ordubad t\u0259r\u0259fd\u0259n g\u0259l\u0259n silahl\u0131 d\u0259st\u0259l\u0259rd\u0259n a\u011f\u0131r z\u0259rb\u0259 alan erm\u0259nil\u0259r q\u0131r\u011f\u0131nlara ara verm\u0259y\u0259 m\u0259cbur olmu\u015fdular.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Erm\u0259nil\u0259rin Z\u0259ng\u0259zurda t\u00f6r\u0259tdikl\u0259ri q\u0131r\u011f\u0131nlar Mirz\u0259 R\u0259him F\u0259nan\u0131n \u201c1905-ci il hadis\u0259si\u201d kitab\u0131nda q\u0131sa da olsa i\u015f\u0131qland\u0131r\u0131lm\u0131\u015fd\u0131r. M.R.F\u0259na yaz\u0131r ki, \u015eu\u015fa qalas\u0131ndak\u0131 dava x\u0259b\u0259ri ild\u0131r\u0131m s\u00fcr\u0259til\u0259 k\u00f6\u00e7\u0259ril\u0259r\u0259 \u00e7atd\u0131qdan sonra onlar da\u011flardan arana enm\u0259k q\u0259rar\u0131na g\u0259lirl\u0259r. \u015eu\u015fa k\u00f6\u00e7\u0259ril\u0259rinin b\u0259zil\u0259ri da\u011fdan \u0435n\u0259n zaman Mink\u0259nd k\u0259ndinin erm\u0259ni m\u0259h\u0259ll\u0259sind\u0259 ya\u015fayanlar aras\u0131nda toqqu\u015fma ba\u015f verir. Bu hadis\u0259nin s\u0259das\u0131 Gorus m\u0259nt\u0259q\u0259sin\u0259 yetdikd\u0259 minl\u0259rl\u0259 erm\u0259ni h\u0259r\u0259k\u0259t\u0259 g\u0259lib da\u011flar d\u00f6\u015f\u00fcnd\u0259, d\u0259r\u0259l\u0259r k\u00fcnc\u00fcnd\u0259 m\u0259skunla\u015fan yerli ac-susuz v\u0259 silahs\u0131z m\u00fcs\u0259lmanlar\u0131n \u00fcz\u0259rin\u0259 t\u00f6k\u00fcl\u00fc\u015f\u00fcb qar\u0131\u015fqa kimi onlar\u0131 da\u011f\u0131d\u0131b, birin\u0259 d\u0259 aman verm\u0259d\u0259n u\u015faql\u0131-b\u00f6y\u00fckl\u00fc ham\u0131s\u0131n\u0131 v\u0259h\u015fic\u0259sin\u0259 q\u0259tl\u0259 yetirib sonradan yand\u0131r\u0131rlar. Erm\u0259nil\u0259r Mal\u0131b\u0259yli, Qar\u0131q\u0131\u015flaq, m\u00fcs\u0259lman Mink\u0259ndi, Buzlu, S\u00fcm\u00fckl\u00fc, T\u00fcrkl\u0259r, Sultanl\u0131, \u018fc\u0259bli, Qarz, Qaz\u0131, Qurd\u0259li v\u0259 s. kimi k\u0259ndl\u0259r\u0259 h\u0259r yerd\u0259n h\u00fccum edib onlar\u0131 viran qoyurlar. M.R.F\u0259na daha sonra yaz\u0131r: \u201cAtma\u011fa bir silah\u0131 bel\u0259 olmayan \u0259liyal\u0131n camaat\u0131n \u00fcz\u0259rin\u0259 d\u00fc\u015fm\u0259n co\u015fmu\u015f d\u0259niz kimi t\u00f6k\u00fcl\u00fc\u015f\u00fcr. Bu g\u00fcnahs\u0131z insanlara qar\u015f\u0131 g\u00f6st\u0259ril\u0259n z\u00fclm v\u0259 v\u0259h\u015f\u0259t ancaq m\u0259nfur erm\u0259nibr\u0259 xas x\u00fcsusiyy\u0259tdir ki, onun \u015f\u0259rhini q\u0259l\u0259m\u0259 almaq \u00fc\u00e7\u00fcn da\u015f \u00fcr\u0259kli v\u0259 polad t\u0259bi\u0259tli olmaq g\u0259r\u0259kdir. Hadis\u0259 br bununla bitmir, Sisiyan mahal\u0131na, B\u0259rgu\u015fad v\u0259 H\u0259k\u0259ri d\u0259r\u0259sin\u0259 q\u0259d\u0259r yay\u0131l\u0131r&#8230; Bu zavall\u0131lar\u0131n can v\u0259 mal itkil\u0259ri h\u0259ddind\u0259n art\u0131q \u00e7ox olur. Bununla yana\u015f\u0131, Qalad\u0259r\u0259li erm\u0259nil\u0259ri saylar\u0131n\u0131n, yaraq-yasaqlar\u0131n\u0131n \u00e7ox v\u0259 yerl\u0259rinin m\u00f6hk\u0259m olmas\u0131na g\u00fcv\u0259n\u0259r\u0259k islam \u00fcmm\u0259tinin yollar\u0131n\u0131 ba\u011flama\u011fa ba\u015flay\u0131b z\u0259if m\u00fcs\u0259lman qon\u015fular\u0131na h\u0259ml\u0259l\u0259r edib, \u0259l\u0259 d\u00fc\u015f\u0259n m\u00fcs\u0259lman\u0131 \u00f6ld\u00fcrm\u00fc\u015fl\u0259r. Bu bi\u00e7ar\u0259 m\u00fcs\u0259lmanlar saylar\u0131n\u0131n az v\u0259 silahlar\u0131n\u0131n olmamas\u0131 s\u0259b\u0259bind\u0259n m\u00fcqavim\u0259t g\u00f6st\u0259r\u0259 bilm\u0259yib m\u0259\u011flub olmu\u015flar. Lakin Ba\u011f\u0131rb\u0259yli davas\u0131nda m\u00fcs\u0259lmanlar \u00e7oxsayl\u0131 erm\u0259nil\u0259rin b\u00f6y\u00fck \u0259ks\u0259riyy\u0259tini q\u0259tl\u0259 yetirib onlar\u0131n h\u00fccumunu d\u0259f etm\u0259y\u0259 m\u00fcv\u0259ff\u0259q olmu\u015flar. Qalad\u0259r\u0259lil\u0259r m\u00fcs\u0259lmanlara vurdu\u011fu z\u0259r\u0259r\u0259 v\u0259 t\u00f6r\u0259tdikl\u0259ri cinay\u0259tl\u0259r\u0259 g\u00f6r\u0259 laz\u0131mi qisasa m\u0259ruz qalmad\u0131lar. Bel\u0259 ki, onlardan ciddi hesab ist\u0259nilm\u0259di. H\u0259k\u0259ri d\u0259r\u0259sind\u0259 \u018fliquluu\u015fa\u011f\u0131 deyil\u0259n erm\u0259ni k\u0259ndinin sakinl\u0259ri \u00f6z yerl\u0259rini bo\u015fald\u0131b qa\u00e7salar da, z\u0259r\u0259rsiz ke\u00e7in\u0259 bilm\u0259dil\u0259r.\u201d\u00a0 Daha sonra M.R. F\u0259na ac-yalavac Z\u0259ng\u0259zur qa\u00e7q\u0131nlar\u0131n\u0131n v\u0259ziyy\u0259tini bel\u0259 t\u0259svir edir: \u201cNoyabr ay\u0131n\u0131n ikinci g\u00fcn\u00fcnd\u0259 (1906-ci il) \u00f6z yerl\u0259rind\u0259n did\u0259rgin d\u00fc\u015f\u0259n Z\u0259ng\u0259zur, Mal\u0131b\u0259yli \u0259hli pay\u0131z\u0131n \u015fidd\u0259tli saza\u011f\u0131 yetdikc\u0259 Z\u0259ng\u0259zur m\u0259nt\u0259q\u0259l\u0259rind\u0259 qalma\u011fa imkan bulmay\u0131b az v\u0259 \u00fcryan \u00f6vr\u0259t-u\u015faqla bir yer\u0259 y\u0131\u011f\u0131l\u0131b k\u00f6\u00e7 ed\u0259rk\u0259n Xocal\u0131 postunda duran kazaklar qar\u015f\u0131s\u0131ndan ke\u00e7dikl\u0259ri zaman yolu alt v\u0259 \u00fcst\u00fcnd\u0259 pusquda duran erm\u0259nil\u0259r k\u00f6\u00e7\u0259 t\u0259r\u0259f at\u0259\u015f a\u00e7\u0131rlar (bu m\u0259qam 1992-cil aprelin 26-da erm\u0259nil\u0259rin Xocal\u0131da t\u00f6r\u0259tdikl\u0259ri q\u0131r\u011f\u0131nlar\u0131n ssenarisini xat\u0131rlad\u0131r \u2013 m\u00fc\u0259llif). Kazaklarla s\u00f6hb\u0259t ed\u0259n quldurlar\u0131n ba\u015f\u00e7\u0131s\u0131 nax\u00e7\u0131vanikli Hat\u0259m b\u0259y Pirimov a\u00e7\u0131lan at\u0259\u015fin k\u00f6\u00e7 t\u0259r\u0259find\u0259n guya kazaklara tu\u015fland\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6yl\u0259yir. Bu s\u00f6zd\u0259n sonra kazaklar he\u00e7 n\u0259 s\u00f6yl\u0259m\u0259d\u0259n k\u00f6\u00e7 \u0259hlin\u0259 h\u00fccum ed\u0259r\u0259k onlar\u0131 g\u00fcll\u0259baran edirl\u0259r. Zavall\u0131lardan bir \u00f6l\u00fcr v\u0259 d\u00f6rd\u00fc is\u0259 yaralan\u0131r. M\u0259zlumlar\u0131n nal\u0259si g\u00f6y\u0259 ucald\u0131qda onlar\u0131n g\u00fcnahs\u0131z olduqlar\u0131 kazaklara m\u0259lum olur.\u201d<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">M.R.F\u0259na daha sonra qeyd edir ki, h\u0259min Hat\u0259m b\u0259yi \u201cDa\u015fnaksutyun\u201d partiyas\u0131na etdiyi x\u0259yan\u0259t\u0259 g\u00f6r\u0259 erm\u0259nil\u0259rin \u00f6zl\u0259ri q\u0259tl\u0259 yetirirl\u0259r, onun qarda\u015f\u0131 \u015e\u0259mir bu hadis\u0259d\u0259n sonra erm\u0259nil\u0259rd\u0259n \u00fcz d\u00f6nd\u0259rib m\u00fcs\u0259lmanlar\u0131n t\u0259r\u0259fin\u0259 ke\u00e7ir, ail\u0259si il\u0259 birg\u0259 Mu\u011fanl\u0131 k\u0259ndin\u0259 k\u00f6\u00e7\u00fcr v\u0259 K\u0259rb\u0259layi Kaz\u0131m\u0131m evin\u0259 s\u0131\u011f\u0131n\u0131r.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Az\u0259rbaycanl\u0131lar\u0131n t\u0259\u015fkilatlanmas\u0131, \u201cDifai\u201d partiyas\u0131n\u0131n erm\u0259nil\u0259rin terroruna terrorla cavab verm\u0259si d\u0259 onlar\u0131n silahl\u0131 qar\u015f\u0131durmadan \u0259l \u00e7\u0259km\u0259l\u0259rin\u0259 s\u0259b\u0259b olmu\u015fdu. Lakin q\u0131r\u011f\u0131nlara son qoyulanad\u0259k y\u00fczl\u0259l\u0259 k\u0259ndi erm\u0259nil\u0259r viran qoymu\u015fdular.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00dcmumiyy\u0259tl\u0259, M.S.Ordubadinin verdiyi m\u0259lumata g\u00f6r\u0259, erm\u0259nil\u0259r t\u0259kc\u0259 h\u0259min ilin iyul ay\u0131ndan ba\u015flam\u0131\u015f avqust ay\u0131n\u0131n ax\u0131r\u0131na q\u0259d\u0259r Z\u0259ng\u0259zurun X\u0259l\u0259c, Karxana, Qatar, \u0130nc\u0259var, \u00c7\u00f6ll\u00fc, Yem\u0259zli, Salda\u015fl\u0131, Mollalar, Batuman, Ox\u00e7u, \u015e\u0259b\u0259d\u0259k, Atq\u0131z, P\u00fcrdavud, Zurul, Guman, \u0130yilli, S\u0259nal\u0131, Min\u0259n\u0259vur, F\u0259rcan, Qalaboynu, \u018fc\u0259bli, Bu\u011fac\u0131q k\u0259ndl\u0259rini viran qoymu\u015f, \u0259halisini q\u0259tl\u0259 yetirmi\u015fdil\u0259r.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Erm\u0259ni m\u00fc\u0259llifi S. Zavaryan\u0131n verdiyi m\u0259lumata g\u00f6r\u0259 is\u0259 1905-1906-c\u0131 ill\u0259rd\u0259 Z\u0259ng\u0259zur q\u0259zas\u0131nda 43 m\u00fcs\u0259lman, 14 erm\u0259ni k\u0259ndi da\u011f\u0131d\u0131lm\u0131\u015fd\u0131r.\u00a0 \u00dcmumiyy\u0259tl\u0259 is\u0259, 1905-1906-c\u0131 ill\u0259r erm\u0259ni m\u00fcs\u0259lman i\u011fti\u015fa\u015flar\u0131 n\u0259tic\u0259sind\u0259 \u0130r\u0259van v\u0259 Yelizavetpol (G\u0259nc\u0259) quberniyalar\u0131 \u0259razisind\u0259 200-d\u0259n art\u0131q az\u0259rbaycanl\u0131 ya\u015fay\u0131\u015f m\u0259nt\u0259q\u0259si viran edilmi\u015f, \u0259halisi soyq\u0131r\u0131ma m\u0259ruz qoyulmu\u015fdur.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Dig\u0259r erm\u0259ni m\u00fc\u0259llifi A-do da\u011f\u0131nt\u0131lara m\u0259ruz qoyulan 43 az\u0259rbaycanl\u0131 k\u0259ndl\u0259rinin adlar\u0131n\u0131 a\u015fa\u011f\u0131dak\u0131 kimi t\u0259sbit etmi\u015fdir: Bayandur, H\u0259l\u0259k, Bin\u0259yeri, Kosalar, Mal\u0131b\u0259yli, Ca\u011fazur, \u00c7ayl\u0131, Kalavalax, Novruzlu, Cecimli, Hac\u0131lar, Ba\u011f\u0131rb\u0259yli, Qarahunc, Unanav, K\u00fcrdl\u0259r, A\u011fvani, Danzaver (Armuldlu), Sisyan, A\u011fudi, D\u0259r\u0259bas, Pul, \u018frikli, \u015e\u00fckar, M\u0259likl\u0259r, Yem\u0259zli, X\u0259\u015ftap, Almal\u0131, Karxana, Qatar, Cibili, X\u0259l\u0259c, Ke\u00e7i-\u015eabadin, \u0130nc\u0259var, \u00c7ullu, Ox\u00e7u, Atq\u0131z, Pirdavudan, \u018fcl\u0131li, Bu\u011fa\u00e7\u0131q, Kollu-Q\u0131\u015flaq, Mtnadzor, Sanal\u0131.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">1905-1906-c\u0131 ill\u0259r q\u0131r\u011f\u0131nlar\u0131 \u0259r\u0259f\u0259sind\u0259 Z\u0259ng\u0259zur q\u0259zas\u0131nda m\u00f6vcud olmu\u015f 406 ya\u015fay\u0131\u015f m\u0259nt\u0259q\u0259sind\u0259n 314-d\u0259 az\u0259rbaycanl\u0131lar ya\u015fam\u0131\u015flar. O d\u00f6vrd\u0259 t\u0259kc\u0259 \u0130r\u0259van quberniyas\u0131 v\u0259 Z\u0259ng\u0259zurda m\u00f6vcud olmu\u015f 1273 ya\u015fay\u0131\u015f m\u0259nt\u0259q\u0259sind\u0259n bu g\u00fcn, Nax\u00e7\u0131van q\u0259zas\u0131 xaric, b\u00fct\u00fcn k\u0259ndl\u0259r az\u0259rbaycanl\u0131lardan t\u0259mizl\u0259nmi\u015fdir. Dem\u0259li, 1905-1906-c\u0131 ill\u0259rd\u0259 h\u0259min \u0259razil\u0259rd\u0259 az\u0259rbaycanl\u0131lara qar\u015f\u0131 silah g\u00fcc\u00fcn\u0259 etnik t\u0259mizl\u0259m\u0259 siyas\u0259ti h\u0259yata ke\u00e7irilmi\u015fdir ki, bu da mahiyy\u0259tc\u0259 soyq\u0131r\u0131m dem\u0259kdir.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong>Qubadl\u0131: Q\u0259dim Az\u0259rbaycan torpa\u011f\u0131 Z\u0259ng\u0259zurun qap\u0131s\u0131 <\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong>Bak\u0131: Turxan, 2013, s. 132-155.<\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\n<div class=\"pdf24Plugin-cp\"> \t<form name=\"pdf24Form0\" method=\"post\" action=\"https:\/\/doc2pdf.pdf24.org\/wordpress.php\" target=\"pdf24PopWin\" onsubmit=\"var pdf24Win = window.open('about:blank', 'pdf24PopWin', 'resizable=yes,scrollbars=yes,width=600,height=250,left='+(screen.width\/2-300)+',top='+(screen.height\/3-125)+''); pdf24Win.focus(); if(typeof pdf24OnCreatePDF === 'function'){void(pdf24OnCreatePDF(this,pdf24Win));}\"> \t\t<input type=\"hidden\" name=\"blogCharset\" value=\"Cw1x07UAAA==\" \/><input type=\"hidden\" name=\"blogPosts\" value=\"MwQA\" \/><input type=\"hidden\" name=\"blogUrl\" value=\"yygpKbDS189LrMrMzS0tLklMS9TLzEvLBwA=\" \/><input type=\"hidden\" name=\"blogName\" value=\"80usysxV8C0tLklMSwQA\" \/><input type=\"hidden\" name=\"blogValueEncoding\" value=\"gzdeflate base64\" \/><input type=\"hidden\" name=\"postId_0\" value=\"MzEyBwA=\" \/><input type=\"hidden\" name=\"postTitle_0\" value=\"FYyxCcMwEEVXuQUMduGAy4yQEU5WCIcuBz4rIckmqjyDG1fuJBfaKmf4xefx\/+uGtm+6ob00Y1mBmGtSXxPcXg49G3J540dNM8mJ7\/qsSQg8HotgYNSyigWuPzs6\/I4o8EGejCFMqMdijpg3rSl6CqeeIOQ9WnsT2E6LTcRMfw==\" \/><input type=\"hidden\" name=\"postLink_0\" value=\"yygpKbDS189LrMrMzS0tLklMS9TLzEvL17cvsDUxMgcA\" \/><input type=\"hidden\" name=\"postAuthor_0\" value=\"C0pNScwuzqxMBAA=\" \/><input type=\"hidden\" name=\"postDateTime_0\" value=\"MzIwNNE1MNU1MlAwNLMyMLUyMQMA\" \/><input type=\"hidden\" name=\"postContent_0\" value=\"vX1LjxzXseb+\/ooEBxiQQHWru0lKpCwbICVfaUBTEk3ZoLwZnKqs7kpXPrryUa6s1d15qcUAAxC4I3qnxWykxXBjrtRNAdzNb7i\/ZOKLiPPKymp2+947gC12d1Vmnjwn3vFFxCfnSdP2+fzXt9r5pj0weXZWfpz8uWva7LT\/1a3ffGKSRT0\/\/fWtRduef\/zBB6XZZkVBH5tTc5iVp9UHfzk\/mFVlOy\/bD7rzvDJp88HJ0fG9D47uf9DP82xr1vP2vMr\/+2ZeZ+388M\/nZ3TXrDhL8N2sPPv1rdxs+1vJLDdN8+tbvIJ8ftomdOOsMGfzg\/tH95Im284PinmadcWtpKln\/2ELOpgf3zt6eHLv\/tHR\/QfHHx3cPTranByf8DoTk7e\/vjVy0a3kL1naLn59i759K1nMs7MFfZEu47U18\/b\/x\/IS+vkvk+Q\/6UHHRyf3Nh+d3OUn4Zf\/vEd9dHK0uX\/0kJ9EP\/\/lFp820cLtwmwOeKc\/xsueb+7QSo7WtBL+7VbywW8++cD85rd18e5lmdFVvWmy5NzULf2Um\/ryp5L+l6zfvUyqUn6nL+VmkV\/+lKTvXjbtu5f5u5d1VmZlcvzw6P4B\/efDgxl9muX4gL6TfBu8QHL7c3rS7N3LO8mqm87rEk\/Up\/yJPjl793Lb1cmK\/uG\/pyZpL17X7162abbkJyXLizct\/bTOktXlT\/XlK\/oWrWySXPxQbRrTY2XtvK6rOjHLxr5GMjV0E6ymStKL1+v64k2ZmHqTrZOGHksfyc3xpvx5ltCWtNPOtElh6H6ZyeVGprYLW2anpqcvYbV05xpX5B19m76YXLzeJu9e0gJoW1tzXlz+9PZVSus9HH1NvP6zbmpSrL40i4zuS5divXM5G9nlnc0ItyCZt2W2TOhIimxLH9N1cqJ0AR8QfVIvs2myyJoG90+qPO0uX3XJxZuLH7AhU9paevnk7Staepbj8bxEetmpefsqWc\/p4WWyILHTyMHT\/+mjy1e0bnm7PW8RXh6tec+hX\/+tsXXvfbFgxVmyqauyyqs\/Z3SWtGgi1pwWvMpNYrcNj6Fri65gMii3dB0zyBktBJ8nBX1KhFimF2\/qw08+OP\/NP33yHj3wBY6lFOLCjhDNvX1FZ5biJUt++XmrLDNJNhdvmg6UCS5LHpsl7a9J6q5J6PuypYMb\/Nu\/\/OsT05xn\/\/Yv\/0tvJl+75quDVomA0oyPiN5xZXK5CiuoZ\/ycIiMizuiU9z6MXvLih73SYHhwJjFZSm90xo8RtpPX2rMR9Nwvq3U1T6ppta3nZTanFUzw52+y05xOf5n1Cf3bVkv7wXNTtgdfz4mFp129apZ0cUm3oGPxixcy4+ctzHSee7abveekgs0Z7hvtAS0+N27zafNor4muthdvhJIu3tB+goICNhjwWsQsdMG7l32vu0Gfz0SmPc3q5OnF60UDWv+SZOPaTMEX9Pr7hLK+3wHdEgssDN3SrMF+2BaT8pfBBT+Yc\/d6t5kQJ3S2D+\/eIZJp7L7tFWrPs6Y3okD+SGKiS0l+01dTt+M3kW+4i1+v8j7vLtkZKdMxJDSTMomEdJoxHdGZrlYiVvrLny5fzUxBAqIx9MJOZGO7A\/p+evj88Ks6hSxjYqaNfEZPdDuIPdLNOH54fOz2InkEUTE1\/Qz7aTn1eqxAvNPUtLCuLDo6f+x3Y8qpAYfq\/e2yJwmpNdrf7d59\/2pz8UOnRKIiGLv3zLQgo6zBi9MfS38OwfrohbO+o4Wk9BZNVdZXkOR+PfeFyafdMpuEJyxbMcvkIYXpE9PzyZQkezLW0WVI5adkjuRe00RcokoerxWtSEkIZ4nrried97GJ3ExFX\/QckV36brLmPCchZK0hIr6knF\/8QDexxFGQhJt1adrR7vzyXZMLm31RrU1Zzpvkm3l98BSmV10x01S5KSdJbpZZqbfQmyePDtIqyQo+7pBNnfi2q7Gke7oyW69VD1qSOWQoVKsVUVqhFtJtawjRkZFl2pIUzZYT+tZ5tarNKVkWZMUt6Lu5YfK\/\/JGetcYSad8+mgQSMxYNavDt2nv0leUy24Z6nzQ1bRn2Tq4dKno2zwz\/pSXdJX+MqMJq\/mVGunt68bq\/eEPaOlvRY+lTXN9tO3o27QB2qiJJkkIo0AaIquHtXHf02I72H5T88994w0u6bNq5V6Otpe+3kLj0dgvYWElFR5uA5KvJPoOJLoN1VS\/4Beker3lzFmAOkAxvBq+zN5su5S8vYiEWnAhJuWadCRMcP3j4kbCWmC5kLNBmswW4uPypNyYvApO+xIJndk10OY67NLwmd\/qRRQsJeU1u+kw0+jhzJM9J3ZGqqXtTqpJ6Ruw0lWNNshU9m\/ZLtslkrRjlozLUzHI5OyZI0vTLQNVbugyNpjuT5PLHw+RRnk3nq2rd8dND\/4T+shJBf0YnK+udwXKDPGozZq0FcWTBZubK1NDpQru8BjFDRh8d8fB11YJoOBIVBcxpXgMOfVFnp6yVGzFBJp4y+S6nZtmKnTc1m8ufCnAWNOIqW5n24gdmHZNs5n2eOfdGDvj6IvPyx5JOCXS9a487qWm1jyN0lYEs3HCwW3krMbOgPEnp5WZ1mLz4by\/wRmCYxvqeRPynVQ0yfvvK8Nk9qot5aZamtObeZ\/QR\/aHp2r7DH5l46O9flCQiYRQ6qhRn90DUCLRl6PayXoM111jXEDxSGmIuiIyV8yxgbBFx49W+gVSFzwPZ8PZ7umhFopp4isgqWZPXjBcNTE3RrLyBn9JF3TRLnKQed3JD3cYvNuLokrDoScsnSxKkWe20IMQDUduDh0MNN1goPXtj6ozkyOriDb+aGmZMdMtM1A0LtxUbXTV0t24pCcReDTMSXy1W\/hMbZt6QWIgblF2+amlpdBvvwr19RT6nI88g9JDNahP\/FRYH1qUcMdy+CSjHOK\/Baiq+2fuiEY7S+jmYgfQjG4Wyib8nhvbKNfny8O33Zl2zIOnpwSKMyJY743OaJMF+p2PH\/PDoKMF22A3sQdjWhmoMy5EHItRZYkzu0tfzvnJXgNT4IqvEVvM+ZXuY1mFvdJh8NockJ8VE27wErZK4cJ4oDHJyB2l\/4vWZ5N5geWe4yXSwM9eTFo870p\/kZ7J3NUleOOZWBvJiMTqgHaPhQWznLrBbGjMw3vbOmVg4JJR3K0dcEJm1PctvqvrcrDxNWWOBtXDWkPkQ3xAHn9NepbCAQvIUh4btVLELsEv8KtAc4U4lVwTaWOKU9OZFaQrLdqmXi2yNdm0X2DeTXQlFQq6FePqv\/+XByfHxr5JeHocT7udCuk3jbRHRra3fCXWnVHgg0mEF3SxLSdwvzJa4GjGDRCVLFrmyKmuclY9V\/54NEevXeqmRlSvidyK3BbspS3hheLYTfZGQCN0I+tYpCVsEtqC1ZHfZ8JJN7L2kzWLzMDVkzcUikhSUrPq3kSeKxdJ7zky8ySKvbUBmvcPUIAoNaFjTzR\/l\/nOY\/INCilfDEVkYLDM6KLjUu3HAgVbQEFc\/J2cA\/\/EksEMArLzFNWuT7LrsviPp\/HZWsD1W19PVOwwC0ZMFysJyIgnBmigfAo\/vUl68Oe22dNxwiCwlnNGbMtGS4SLETaxUw80F0x\/A69AzziXSQG+dbSFNz\/EYRMzoeZ6LvemwL3DOamjApVkUXRgNLYTu006Umf5DZlzOEZKEPuQgSquhi49xP0tKEOlfmg1UJ\/1m3B36Kre+S8pUIOKcD7rJTRGGaDL1tyBVSHw7Ko3CNlnwGNpMERJi4tGrnEkkx5sTbEFk8lB7EuENQpfOiCeHJU+rns+K77skaS2HJeujs5mG0RD6nGggz0Uk6ZGGD1lKVGVncdnO0ngBJieaXCUb8BEyAXRMWOiNGWPcrA3DH5G8irhB2WOHbXbIjjhFOJze5vTdS1qENbKZDY03DB7tpkBInCOtQ75AEkRvhjwHiZKLE3PvgOSOynq\/+M6bDSQGaQlNFuROyIohPt6yMciOvnhS5D8XRnmZdhtO6AraUMPLtIZpTlqBNAWRO7M0CT3L0M7Ufdw5lqOLNlmKO4BHQn1W1VBJ0JMnR7+SPeZfSGlin\/WDaK\/t5zv7\/fbVxeuplzNeFk303VnlI21GlEesoZ+xkWZsRk3sYFgfLo1xRvKbaZ84j1VOz6Yl9sJFK6OEUmPoWJLzulp2JJlgckGMmTUWcPnj+jD51iy7abVuyJCPdIwISmzbYskaA9LM3YYsQUQEy4Fit0tJs57pY5VmBax+tp5ZBiC+BSLy1yHoh\/e8e3yAW7ygn7d4NMcaljhgNqFg9DBnkRpqIF7ot3lLzkpW0xtAKmU4c5Y\/SxZcLAg11GlJWIUiL4FlWjpUMFexlNU7AQcFzCGk5hcUvMmyKrKWF0NvspwTpZJWQnTvMzqJlH96VPOjqjVzJAs1EbCpWRimUWzBKaS1J3rIrlDoaKyr7Pg1gmVKABLJvDflnhAxE2bLqgPHV0Ls5cpFHAL\/amJ9NX0dsWxBzWwSnHe5hNNtJD4rA5eUlKJnDx+Wo6VCi191WGSYRy+sfMExMNMnxydHk91nJyf3D+4eJXU3zTUVACsVH02GCxKTifPEK2KtzSSKvcFqVO\/NhkewmncvL19FOQYJjOHUOlo1ArrPyPGyiRL1rcsEmw3VjtPt2ewhc3ZBNODpxu+HtxNH6Tego6+a7Nyd73wBYdRaxYi3mXLMbSlu1amaw2rbLDlo1EPv8w5iUSSVkuziB3\/8eCIZyhUZKQghCiVOobrJsCQXBZE7+6RVl5OPxXRZIIRIm8CJKdY\/EJl3j36lkvNaGpLY8em7l5tTyc\/V8LNZeTdmwwFZvCSYZsVWm9VdKYcwoUnsOei+BQoKcqXqzVRt55BjWYWAhBuE291JwN+0WsyKQwOXwyWorjo6DsVxOJiDNw+ODo7JoVa+juxq1SjMLfSHhWx1L7ck8upqNjy\/Dr7mqPbizXYtlhzRW0\/v9eAIlHyeiel+wlyBRS4t1eOKHK6uxJRZD8kDvpUoAraYeExIXfcmyWaFmPHgSut\/rxA4eCtBDx8\/TDTZLfcwO5cmz029zBrSaZck+xpTkxxk1+89slIcnTVv85s81ziHLP15VzdkF+gt6OHInelJW9JBZk\/yXqRWEptrIWY0i61J6QFMQRu29RLDcT6fCfVGMeIgRDiBHIK5u9b8t33veI03AgkENO0UjqXnatkqCSfHd1mHhrvm9grm11roh3yxaQ2tm8exEyI06FYE30t2r3LkoiMj6Zyk2xK2mDqEdL5OTH8Nl18+tMkEleih+lJTCrGIjeM3EquP6mZeJp+RDUb+7HzNIWxOdc6wXZCZt99+T083d4hKNqCw5GnXmHlercXtzsQRwTfp6Occ\/HhNVF0ki4vXSxJ\/JXh+RtSnht8C3+fUfoBkuGbsKrSQmaugIvgR9cC+odM7na9rNu1S4wIFo1HccKffZ05H6JiA7nK1JT1rNMIIYlxCuu+zHK\/79l7WRoCpWN6F8tabejWsweT+wVUQgWN8m2xQkgdsvjZDOUy\/DWKCNcIgphXT1FuhKpLp7GszywAjiPWBxoj8Vt8NtlpWQGdSkLilPVuRDY8sbUYUJ2vk1UFxMuPALusRG01hN4mstbnyGXnbHI0Fb4nCJZIHAAJujlmS\/DutzZakfM+c6jaRGFmEDYnKN9MFXxbbf0mNJJWYUSTHbdyP7oCkboAosUsHSQweF1iKsmMD\/uUXLYO4L+4xCIY6n84mbEEW9ISppFRNaUMqLjSpLl6SYo24LyRqI8QoWuMZ5z5VLP2eJMzpPJ+zp2w8kmz3SHjruy3MZ8EeEFcoTOJmfCnOcSkhCJAUvaKeqX0qgmX8vBGqxTFwgDyCPHAGZ2thEcyQjcQuQusOmZWCA0Bt4CXbkHQcCKWzRlivBEm7c46PlZnGQvfa+VajRTF+wR8YESz\/OdXw45Q9xyC7CWuPpGonrjjJFsgDZPd6NvV6NZbUFOU91FCd0IlGLsGymoqcZULaDqSj0DryJDdkIZM6m98kvWAT9KNZGLiu9NnJPXE5q22J9DPtzNlcrKYWx0N6zFq2jI\/gVakcAOu4nXZ+Qj9vrcV8Q6TJGEnGQChLoEKT3vGI8WAkYC2CxoXmkPKvJWQoYcHJPqANWztR5A4QsIJdwjwIMPyOISjznajnEAAc3WqI5KIvbmp6cruL2AkppZQceysByeUScaI+iySAhHEV1MFmmo9n+QTLHpCyXyN0T2DTWWGaxjE42pMKQWK2t5c+rRCyh+jaOM\/pBIWLmIYKfMQcSP1+D6GiIYAqCLBBjmzVdlhlK4GqOtEBamkT4I8gVeDhc3qIjMKQZEdi2eGOQXYc0P\/96YULrhHeamtzKtHUgYYIgsgceGxWFqbsk3DX4pg9RlCWL+N9jDiLw1WWNfyhuzuImoW9jlA7tIi4zxDELlS0czK\/HSJaMgcNYqewzxxkhlUgQ0lXOBaw4wJoNiD8VOarWBLziJwQDmx6VzRSIrzcX76rMxjPA3eVXJmubhnXpIcXx1pNfrCCwA9i\/mB00cRsLDw3+ZqNNRKgfW6VgezIHxryH7sJPXwB0CBHvyfJE6yqgFzMFTWvmB8JEOPti51FlZzeey16Q5SlOozPqvLtq46ekWfR+8VpBkRaeZdyRbDEN7Np06E9Iy+LwJrTqT2\/9pf6PXzpfpCEJ5nM7iIZEEdDsmahqb4SOXiyfczyn5M92rDpQ27+QQ\/gDUkYszVL1tr8topgWxuEVSoixwpAy2syQpCgHMixt99f\/rQpzKLoUn7CN10xJR9hALWNk4BOMjfkiZmxVOkIlsSKjcdM2ZpxldsEhr9Zr2jRiBd\/eJCGG+Pt4Z4twl4Cmn+ijTy9eENEak3V+ZLDHFp5QnciIQy71wO0H5M5sazavGOWdXCI5JGgjPcgjsW5Zn7XxMNQlzNGYkUqFPl\/ooEQUMC5FW9099h0VT2IQVzrEL+RPFxWiOlR664o\/I29k5a2\/FOikXSAdZj3rFprhewX0JGAKdpMm1rkPSdcA6mJvfiMffGcN37LOTObe1parl9ZliKDHoYRAhw4oa3NM5\/NkW4jd4u9LUVRwFQqOKJCRkaBQ1zjIwv7un388OTBHVWKpAvFuOaHCANJ7h\/s0Uo8f8D0AR4jSi4BjWH6rEiQCy0y2QO8Fye6SBBvq9LnyZHRWAKA4jyE8OCSr5y1yIAhhRc5iRCYCbI9nJJx2TZvObhcKtgrQhTsolNwqUpb3XVfgsQ7zezRetOPrVOJJZqhPp2w4HU0QGuOCFsFj9UEatKvNePTdO5tovS\/x8pEqrW3alUCNPCzXjA+q9wFnD9CgK\/AfkmaPQDFIkRjVhnMPFsuwQ5JnSk5MmnyywLVEptXElEdEIrbErV0N2QENorXswlB1qPgOjK4S47ArAAzFQh+qJHE6HXH3YkUc6COoXYSFBZg2zZ7J\/SPTXhRptuqnjfLmKD0G1YaHyaPnNj86GBo9+HmGaOCe4l4svA9Q3g+5ShqqW\/lhKrX0EJTT4jfUtER9DaxTOTX5CgO7\/+IvcQbyjzmFeUKfknJOyeIcvJ92bY6m\/ecnlPedipCNl\/AFCGSQqo0fO2Q87+y0tcdDoiXFAKi4j3y\/ril5xNX6sdmld83y\/EmR\/SyzprWrJM\/Vs2SjmZeIiXqn8tKIJuKHKR3mARY1QxcrpHO1z1o2eExY4JEArG03r5Vt5JKb6ZZ61Ab0T7wFrFDStdGq4Mg9HpuxAm9pqvsqOzBgRQPlTbEX2T1VuvnDNtaBTM8mQANMmnwS7Ym9zmBVCD0gJlkpy1\/wp7y8X2XvUyrRgEDmYV9cLBMjQIi3k2mCkzkm2ew5Cyrg\/ACQ4dXc4DgAsipdfTkGSocDbuPCQslIbS332ew6FsyLp23b4URpKeLboimGwmAlIqpZAJ3UVsb\/NJIhsXCDWzLeHecTePtYkkGLTO7bVEEKbU4VnzhDFiwof35uLMlBglpDHLIPHuzUrKiKaBvaw6vGF04VQwFAkqOPk6OmD5WWtGJ9V\/+mIv6LORVnnc5HUa1RjVI\/ImrA\/WkEqBbJzDD8zObVCYxyVYNb82aFXh5TstcWxjdpgkxfbwhQGuF+dfn1XrehvVXNkNF1sKs80rh4q9ZeZZtg1fhs2USxx+Sf\/uX\/+H9uztJSfLDRaWhAc5Vcnw7X1d1s+S\/r8mz45MEjX\/OuYEmFgYoPMlb4CO6wkfiad1\/sH+1hnKQr8rjMyNXItVsxmQgssWsnYKgLJySJZUlVOCn1ryg5WSHdwZBEruMJWNewXPBtodxVuhVrs04OtLcO91kW2QlWSIXr1MppU3kxlOubCPHohvEeR+tSUIZxqdEFCSY8313s0QguQn1PfUz3RC+prQ1CJngIUspkrqJvIR1vuiI6YSSk5GiRUHh9x3XT5aGwyxB\/OzK4CQJd5fQ894SDnHabEzpdK8cvhZiPsXOMOciHPDCSPia+S5ereDD4YlqpYyY31yXxroZSULvigmWJrQ7Wv7eqRVRHHi2JrvkNzkULUJIN4KPKrd5iZrrDndWFUU35svtfNkZwCjJoLk9Y9OFfZU7sNzqbiuesnD7obtf3nHg576lP3uhy\/FNOOiB1RDd0\/fEH+e00wmX+NBi662IJ\/ykFD1GUI6kBB0Vk0DgFYYLvRaBPQ8oQHXyoCTpbF7Oa5g\/LoreJd+YpenfvlpnPsgeJA4g7qTc2IHpIgtYta8YvIfJH51xIyaFmjcthBApSaB3AuM7fPSAE8R1XpparnFuhYCLFFd0neIPQV2qJEJEZZJ8BgqOTA\/WeMf3A6uI2UZ4PLtxQD7ixZOTKFughjyZFGYT066EQCONW\/LGckZwVMTauJVaxGI8x\/HSxcWbGWkKa38mj6HAUw7M3D9iUywXcHZy9\/4keVKhagofntBvT2FrcGiORCzHtuiKT+FnzvgG9+jXi78yGIR+w9Y+oatJDpuN3uHLak08x9VA2N51FuRjh4ZcL5hG2OECxXU46cco45yJEpLXkxNrydAr+C4rgb9IevbwuvCgYesBckkE1xPGoFpTZ5ucMwfCE3zhmvg\/bFoQFz7GoMXd0kAyC4gMVitWrSEzBqCME\/HdHOUKAj4hg0Qgq3ik4TAmdn8pWLJtwe5xO8\/nq9p4AyFEdbs7gkc2nEhkgzAWYh7s4dzmYsjfnq0lHZltFXEpcm6rdSRyqlgOdiOo01H0AxN4mMIbhF1t\/hGk0wI4BudevO3QcPsqALRAASpb015vWHCfalDFM5bGeZ1\/fcr39Layx0cGjsIUkSfY7uPpBI7C9eYsC1xeCXza5L6tPWYI1UhkiJ\/2J1PQjUlW0RFPGRhFnJdpraNVKwGnX8FXLdfqDx\/wCPfckC\/MiQCO9dIh1rsJFxEgIksHB\/NA7+29CMYNTJKC\/PY2rH8Rf3rQKgBRa\/bhLfZkCury8VXaIy6BEjQKflt1ua0v8jl\/abRgn5hI141+yh4fyp1zUE5YxiYhDwt7nHZs9HCVcMb1EQC\/2WYK3u4YnClHEuIeEoHehHQvDXuHHsStjW3APHZvdA30Fi1wnF5roUyS9KK0kxCcjFqtVi\/uUo60wfAWUGhB3CwzMJaXGq9L3MFjq7r75TtYe42Fu+l5P6dTSpNHdJ8zLi3IAZw1Ioh4cwIHVDt+eEPvhIyz+TpizCC+o54oKvUSgdcgQGpVCvy68H6IJ\/JPE00VTYAW3rK3U2rqo8rJLRvEtxTs3IwFab+snOgWPF3DT9QSwvD29p1Y7qphnGooE7m9WtIaHpMYXCzwWzrakTwXK0Ifq7j4V1KXZxbSKSZXuCYs9dMKZnEa59527IgdSyNY0EBEcDAE9YV1tCPskYiF45IF4xRcDm5uLaDQmdCzDIxlEndnbiU20RRkFvgyKeNMspa2XbC3wc7Y2FVVt8rFS+HDc4ku7Cl0on1ZyMbnRpGsuYsgqkAwnD5fZi4mHIYr7x8d9KLkuKYKNpK3hCZuWYOo5VgolA\/9l++4FMnah8EmcsEt7OWgmN4SRVz3p9s7DB25QkB2054HlAS1d5+jPKVwIGkEq+o0C8pR3y5+d\/6+D\/HtBqOC0H6Ii5OQTyrHji9xSM7bBwzc5NYc1+6qNdb56B9ve0Tr4MZJYi3uSDLIdtoT6RyFt3EnkizIzAKeh3GHsDZYndn2HMjQ4I4h\/VhsF6NhpPwM0Un1E3j7UzbPdjoe2XpvJdZ4mYHr0NrszROWXjGi0tcc8QrOTVtXVh1uXbmGz4rxamEzStcfDSuJva9mkodHrFClXAfwcZ+YEky6Q8FnXAHB9EP\/n2jNRVY21gxUMmRwz9NwJ2SZivObdhI3zqxZRZQAowR3h5IKPBLblKcxAMlqLNj7tqG4irNwfAOF5pwx9peDbhyrbrJkjFqCVw7aAVm+eUYv1hsVlOzkZcXS2iQcF1cv\/OLNKWzW+KBYzUxDSdH6fJ2ttqcVqREq14ws0on2SDwG\/BGZlXSjhKQNqtoleYWDI3OyPxWJ+fPfAvgt6H6qGmgJP0ujD04KmXHn2V6BnYmF\/WjCTVLbU9Mkt4kOJIvg\/+bfdSQDa80KbiDo8jGyxG+RASrF5uwsWNLF4p8ePj208mba2fvE+b3EpGHB31h0+Qqu\/YpPTO+0CGJxoyYHiwpXqoE8GrgWfMx0+2SEC6WOFl6p4lTDjJJdRcxzDhnF1wKfRtccIAu84sZQvikAVzyBQK1UcRKEnIyUVW6qxCUZXvZpg+CBf3CSnSlf7x6rJOG2NuTY90FJOEwa5wTXcf54hLWfe15mn5rFz++qOqAgtSU0ROaZze\/LIDgcy\/athOjF3Qnyo1YVACiG6CWfguWQaJGkeG4a00rnS+tdR1nl8dAUGtUOrfXHurxPs1lWqMV58uHwW09AdP5LlqNp5+N4lrWlBt9HTIhtIlJ6kMfSDEoCQ5OdJexKWbagC8ZSSJTmlGTmymuI+VqJPIo47QP0DZEFXZhUEUD8AnxDL+B43NYAmRkX\/El\/wWlH10oJQqtINQFOa9GlRJyuGSdmigAN2+itwJeR27ka9TTAGfzy3RU5wlDEuufEtSqktHafJ4dRm62TL3igtp1hlEKImgHR9RA9U4tFojNKLUapZghMyxcnmReIEUgnXOjYchK2oEpXGsFekISfuLgrxP9c6Sx7DlKoZtgpZh83NQ6JFng7sZtzqN\/IY4PQujkqHKLj3PEVn1jBw37MWA25BNPox1kmBWXiCjissY8zjwGv3G2saolz8sssyBDqMjQoJD4puq1EK7H2SlNtJMbhWXMnkNwKPw97Fjy2Sh6tq5ahMAhypR4ZCgWgkBkLvmSHj7iH620sJYrZ5FXEwOtV5xq\/e6aacNhqphTptJNC3EZwrk8i13t32wd63SJ0+SPXhVu0l\/qmhdbOz6ad7YelHRVcGALRGXmeLXAwIeF9GNekwhGMm3bywZ2cOMPVUuhNusWF9lJMZrFN6mHXXJceIbz92QyYIrpopHMsY7EBdGP9c+gcRZG+HF3\/VosMbZsGaSVDwtsyuOfr5+38nG4o\/9DSm0SQDgxU5GZ77bCOF33wtUkVV8fAWONyMDrgHVt73Bx0X1eLULetMAtbQBKHtb7i\/hZWrNsqem2XFT4zCz03\/5b6mH2hrWdmalYzFrBBTygRmSy3fEGiuCycKTA1JNzcN7DTDhcuwM\/FhTYQAvJHtFG+PtiASPmjRAHbz\/SdGneKkt8Ibsny3EjMq8SPLgdJroqFGb1JzWmmdazSPZxf0BKFl3j8AvaFo6Tgjr1utKIFMbZQrA1zZd4jjc7IWcBspezwq6\/U6+puysBke+PLH5fDG1sI+67I52QZHABWD+7uTCIIS9JuoGIy5cerMPr5f39L9gBp9sXPf5\/IbwhvTnjfU+2KTf+mP\/+dVGnPGn9hyF8PEFkWrrW7MxKLIjrwBcWzYN1B8GAnRCeVmgvbtkBk7T7mVcZNlqCGDXQQ7DRXMypttciyCdTPTmBG3sP2u3wjUVwuAa\/InGA9w83zhMx3EMLwY2yRvEcXy\/d7XpR4eaTQpia3Hf9K7lX6miG1nDNfje7jwJPTrDtDHEXQXqH7g80CfeXGrkocdNl4oJ70FMIqW4mS0Ytz5t92xhOsJUc1MmugXbyZMj+KM1if2zRstM2GoeCS3GMoXsmBYrkTwF6lmA4JPlLTn6ukuK0oGn1L\/zlbs8HRbbgfWSsi7sD9hDRMKQYBdsMG5gAkz0ryQJ3LSsv2hbvnJOJ+MAfyD+9tGL\/QY8Q1QriHUh+Wu96KZ7vbWEj\/Z34ql8uBG2g7uAxmpU0WkgwsyymHjYU5Bf0nuigQHgSjCo5RA2OFovK1v9HjuYaf7AVVqU04OZtWZ1POURJh4EX5QhD0Z8Thkvhy9jM\/fVXlLYcU7X4u+ZxQimDzSCAR+2d2nbjATWM9W9k2lsAfk5TRtPqwPihMynuy\/fnvh8kL7cUfmzbcU85wDaZ3TUxIkmdeBRPng\/5Vio6gpPik7x0F0c0gOJ5y1RFX0hWubvzaHr2PfEQYe9u3juNbiHGUM+DyYUK0tJMTBDAmyedzFE2Zs4k3UemTix\/mEup\/+70ppmGmObYkHneD+Ny9ITo9uO\/oDUvXnWUeA519oe0qRCzBZglCQYFdnZwc35erJsndD50WMFJyMpEnWxV3cqRW+937w2+6PsRZnAIMWw0LEM+WLpwMVY7Nd3xl5SnHz+Rd\/XYEqU7eO1fYz+kYNe0cOgNSoD7jML14JJFLcXKEJkfGdyNxgUvp2GQXog5VmdqjcNj9KH7qDpkeEzfsHoYOhkfnl2VsHwocnViGn3l3mbOH40htORi70tEAkXqcbOQ1rqe+00o2bmD94UngAwe+pmgb1sbWw+bIlWtL8pTbq\/3y3ZQOdMGdF0vOLtN1U\/bLBYzK1SxTHGnwmVal+V4rjY0ezEhRk3S0mxIGlXz0SPpu7aSK2CH5bXCIgc8eHUPsYzqMBoyZt6\/YAfrJQ\/DQJSZ1VoJdg+1OK39dYp\/U1G+ldzNXe4YFGWNnZoskWq544LC\/evO+wopVF3mfrk+4tAvzZ+aLz2t7v75jDQu\/KdUmoOL1sgm4ViuPm976cA5qBMtGrQdp8+fljNIAse7BkiOQsFRNvWYrUCPZYj5E5xhFi6I0XscPmJFyBgMvGYojwUtNFSxg9sPM5dbltpvCoBQzDPlPZW5RMmeHPxWbfiJJMaVuxPdTRdccMMRmsN2f6nrIY6vWPvQRTE7wN4nXAq3E3w7madlHc7XYmrOD8Fi2SYXnildkyUKTd83FG7QgC5LdKuHl20uWnqUOwkltIrQxdaMtw5FpWplWUrfZJICJpCbaVpm+UJYwlGzFtmWFREyRVupvtBlZcvE\/B7gnF3mywSsPhIKlfi7MxWxinPeoztLJRydBryMNNqWcT1a2D9WXqyjnnGDn6Caz\/TJ4uICbNiBNl0nI+bJFS0GcY2\/UYnQB5Yn0JJHiI54QA5l5XldttawYn1+3bPPbFsDaR3OaiZO9mDdm6nsC2uY59eHhP553OHkINfCNaefr2EkOpcogqc3FalI3mQoKYTmInGlrCxmPonWnRdii0YXaeytNQoqOg6zDNOD+mFokCCSr5oSeIs6Dvv6esNhz23ChLwuI0SKBq9MOeHlbbySNhWF+R\/kETlXKDnUAgU+lWNhVei65Z2HHVQWaMxPBj5UtMQdiG3YTvnFZugvnTTS2PbQMhwjIscidT644E70ka23qjN6xRG7KnqH2A8H2rgGf0F4Th2FdkAK7tNg0zgSIwwmduAA8lGEMAuNMniDmetuP7XkknZyemFOzttN6wnihXNwlxw\/uBx38f\/muRvkyin2IqsUukyj47hyGPUMWVllvCm4FFWHKXVFUqeBN22vPPiDu3Rp2OAkQCPHq4ydo+2B2AhkDq2TCOe2nPqf9y3el3BFkm9x+VJ7B\/VhW7Z0gXptmtS+EC27LzvteVDz3KlcJ4KJyDBMMsD7gurXxBTVMid3EBo0nyR\/qLp3Y7MEeqiy9YSsaKxRWYQLIR0zj994N5aZq0OPrvZjmi6Zb28qdeG+Vbr\/gePsAbsg+CpLto4A4V98oUFvd5\/8wxNUY\/v74ru55dAxjCHyZ3veVTu\/r59fF4u\/k4IaOpJ1lNcQ6f+SccZf0GJTGq9S+C5Tq0BIQ6O9nMD12ACiAtn70wN19DHHCMGtngPtQJeIArtidocLXLUYbJ3NWsM8RxrBFlCjIFwzkAA8apMiYy74l3kQzrH2VWR4bHbWMkRaMvmBVuTV2jYPBWbY7DltxTIvaJsenWf3raBGUjH064NZWw9LA\/RIjF2jVKUlMP4KUrvjTvF97WPOIw0mrlZp\/1sS7jxzU7rs7sP+n8CBOO2NdK05Y6py3IP4RrWK3pVYQ9t1XTDgstFUE1Thgi6iL9gAFcZkUi7oOfxtgz8qJa\/Dk8tdRY4lhhiBpuoZ7tA\/KyfZu7nVMqZtTvmubZmuUZexWyoh\/O4XDVdwkf6zqqmyq9QGqMpbcK0+zMVNy+htuATmODW0QE+Dlc5rpNoqJ8xby7I40bsYDXFv9XuYeSsRWL9rf+TIxK0xjLXyptAJkhV6\/AI5ktNb+U0SK82EB9leTaPjkC5Ovkk\/JCVu4fXeDj\/d3Fi0RvybSnZetFDWuETmHX6j056ImAYYN+OLGDdeJ3WPp8x\/ggctAfQYd3IKZgJaPQoXboBsOfWdr+Z2bLeT02C2nV\/n8MJ7Qw2zIE8tBYFwYx3mAQSMncj4L+F6l9m\/eLUucmqxZhtN+4tFhOyMRojHZexqqxWWRmNMmupwobdq1QfjLZmSHy+THLnOZ\/1a7EP\/cDUOxzXXQngOWsKKoNHcluNBB+HrMoNZq2Kg\/DHf1wiAwz9qM6ux9COO3Qw+mdNRn54YhA8od0yWE\/6lphFElHmad3rCwzM54hdwpQykSjG\/kITAC2dxFVQz4OEIGrqS6emAhxU382GIQqDbjx3ztigtZ3bQP5IfSvTEQa+nV4z3cnHDWbW7GwHDUK0r5ePhN3sHiacxqpaPL31v4X4YVIQw9lI6tvjNj0AleHF5nZwEngObLdZUnVV8ylIxFmO95IYFW\/mPvbx6NsOOonZ895Wdeatkg\/YO+Zq5xCulsFbf6hZFDlB7QaWZdnKoMJgqQCdMIKmxgEP57GxTiCdLJOWhqbFtHKDodZfywwjmszGppFXRGKOOhvK6bcpiiiCZwFNw1P6nNeVW3nLPY7X3MS+V6xNr0laY3ZSrw1qyrVI9+Ih3lzLrbpjJTAHtsvyHN5AXNFxTz8hx4UwaGcywMtAdXIAIVMGhDQAoPjBpqrQwtsum276XdHfmOpvNedI88nHfA1lSMPVsaqtieZUgzmJVOY7HVTUGlg+1+JT0Rl5L7FYktR4JM5\/i05MMBJcR0EEqz6IFs5dgRc0wC7tR02nNtiELynXyODpTlIDmHDKSJhzRHcFORSi50cD3DLREHZTy6GM7r7u+WU3IxJQqROWrh2w1DZeqg3d425w93IeAfNlpZiEuYmP1XdgSimmLrqzwlrwYtyZMnvjc++f8LRv5Nkt\/NF2sDW4KbZAGSbWjzns4XxCUitBjPwk6Ly\/FM+CcXgs999RoCC3WmLWxkbsGjzfm8nhluxM\/ZJMW2ZpBXSDHR1nVqwqHOG7Ts+nPrxCInlf3wFOcU\/2OCyVIUu6bnnLIL\/acAhhU0kICmafx8US5MCvxj2yktGBbjvx03pb6OdkNZI1wnIpot2QGSnx0gf90zZJLFsMH4e4eiemtlZNakYAceHaIlwsUPfB4n9xJzXs\/zobIe8TXK4Vgkx\/rXePfHgwYXQNeSACZC4URIlnw9byvFKwXzP2XcgtGRNIPAiK8nHzvSxrcwVBBuoLOVGxEnO8WMBk2CBmo8QfndL99NBbCyzQrLLMNakjA+ZQnFIpc1uemBm1Zp3aRJT6goZXa9Th3wDfwGGJiw2ukZn\/VOXX9QKBcBu6VDP6J3SNGVTtaeahdoPh\/nFfgIig9S+dZjsbvkC+OCnKvoobtHI\/jbAWT56tIOf0MH9v+6yye2qzB0PnllmiuUw88H7QpGGpPY+p51hiD1quol2uyy9qw3V6wetfF\/L8kIRAQGJVdo0COBJAvTSGF\/AxER9N\/j4cl6XrQzhfHoWukwJlUg+oQbBxp+Tw8uokSc9XDhBku7or1VpLKI3a440kMp08ALoxV6bUcsrQSsnZN30ob1jJFJXYGOWZxrEjRKYEwOuxic3GfKHxdSsYTa6TOiZ7nPkNVWXU+J8EgMIG\/Mlgwfyaldz8XrReorlLVPR1CzTE9f2hHYZTCGV9fCQzi5SZC3VpWTH7q2WDrPrsG4CS1gzc0As62ekStru73buD4aKzqcr4sdv5P8toeFoMxAOr1r39M0s5Ri8FPe9XKYpiRNMjV2TqkWM+yiMol96k03iNWx3Yns4dU1PgH4xN89lC3yRq6DAEZPo9FEyV2V9Q3DEWkfBl\/gh96lP2RoAs+TXLUdsYayaEf9U5+EG6NtSdEYI+eZZE22ta1XLcA6NE48lYlX6WpJWz8oxH3FSR\/b2y2cqeHKjeKH5zqt0ILwZFiZgFFcmw4cxgyryn0Gd4ax9M8GHlpWSnY6emV6sqIaFU8gWWoXTojFgw0jG9fqTEWWzPzqmhWygWRoDwBcw7TQUDJPOwvUnsdHT1KWFRAOs+tLDhWEp7mWrlqbrp7J6cfH+2xgSo43wXTBIV\/s5mDK0WbtCCif4zIOb7y1Y8+CFmw6mIZzgjvmrR\/OY79rx4pEGuffkfM6ce3ChiLX+Wr6Vc571QcvqoZnTt7mxlJQBiRE6Q939mTAbIaaNb1KRB0bbKJW7QLlZkRuyYBeayiQS3KAoG+uZYtZm9WD6m6rnYWNBIQsRzxvranGiZZzbY1nZgc9dwubxdfGWCcc9VJcUw16sgMz8fHRddiSSgSqlnvYM7u6yyrQO4Myymur+NFWYFnpm3bZdJUeQXwuY9SgO2VTnuXF68KDdONUpmuOj\/7\/qDT2OL8\/gAmaSfJoCThGNFZhF5kZ2KbaCIJzATljp3RYg\/aEFNa95EYAz4BoKOO\/PWoxo2iS\/LPUVyAv9EKKmKb6jecmT43W7Hx+8bonEniPXUgCRPpDy2Q\/TcXYIXOCu7LGT5stMzufso9G5JJBLF530mnPNGlSDgsglkpBklYOZa81I1O\/diaO0bFyvpYbgQwCJhd\/xZBLqMkS7mKd3H5Ucx\/tOwx0kTl0E3In0csNpvRzwZRjHzHelTb0n7MaZanRiazitl2T5H481EoDUBj+vuahG6ZGS1C6K9v0sxCz7eNwbiB27uehO+vcN5YCIr7pEIuw9w28HnsyYdMQmYQT2C6PO1tchwgKz\/DTreeI4kRC09gMTDpXCC2T2oCOJeK\/FUPUIQL9OOWbM\/eAPa\/R++9kvzyP+TdsEilIeIG23ZBbHdmohTkkrD3sFVhBzxG\/nXWuNNeeGcQuzxyxENtd7vJIR7qtq1YYG4Zxz38amK4OUuI+FJYMx9BdP35+5dCmZFoR5+fBHIT9c4aGrXl3xz7UAc6L0TuQGkEzCA0ZQ0MWSx4T7sqMRo2AY9v68WrkS0xB+wTTF+jkF+V7AUoZFC6QzTC1E1e1gSNmhZQA8se3+0PQ6V+TNH47Ln+a2hZl1nJABJifEvV1CMM10NFC4XEzIZZTMg0iXsILo73lLeJhUFRtZS7eA\/uKFAbJJM0LDJaM7F\/Qz9q41j52NBoCRwj03Kh13tPD54dqVbGceKbZA8Yd05rSOA1z1SRLL72bXVosr6xQDlJdBZezocghdygZZ5AE40JxKtp0z8P+G5NsgCrIqzMX3kuqjeuA7tt8xk0+aRPJrQq3QkjWjvS0rx+O\/4jGUwwOX0auIBg49d2D19qspQztPl2Hx7GGsUKBuaLDmVUG0QyYaMO5ThSzafLIwsfwVptBKGTCp4eHY0WD\/KnEXcPuXDNWe6e21UEfNrZuiJzb+Z+5BTOOREdt75dRO1Xaut2qKhFslX6by0nyNX2H\/HK7daOqc1iEagsPgIDT0T8NbZ\/RZQl6PUYhDMZVOjOeEy1+5nlpWUyAjHFuT5LSt5+hHvBOXKLWVufhAEMn5LUxjp1KfupGFqpVH03PYxPqcxLKZPdL44VHU1Pr35\/zWfRzibyoLRLeHxR2+SrG9R268TWeUm179fGSJY1GhfnXHYKKo8pIq6qHHuQFPJbr6W4sa213DL9EUYrY+XdeBAfHmHoOAuLZZ5y74iptfzgSRTMjnbLIDOCeSHFrozHUvVgNNiyzMz7A9i6G2noyn5mwQ2\/Q4aQivx9SXAi4RDAZ1DHZ0e56boFVZI2JZYVWADp\/Vs5C21fKkFItJHM4OS7tZSjdeBXcckgOqPqh6\/2MmGDsmdiFV55KBvDYJVk2wak8xwMOZICz1MgtuX5l7ESeA9hRN52t6tlpVvkkrhAMyyFsnZhtB1H6hJIUY0YA2Wk8yjfqg4WSu5VvzmJNiuVByz0guPmvVnhJGOHABRNcKGN9xYzymIzR0tMsvOPnmicgQ8aCNqin0Yo6JTzTsy\/qhi++eAHlwtiygJ9fVDx+fFio01T9KpgVUpq8WnVBabZ2HLT9sUXu2QMKb3aTlJbuD6T\/vjRl6QNkKAp3YGgXUvftzoYDBPz2wwyuK1LAKTFlx5hHcjalDZofU0JvY18G0omnEz3wlc7sJfHAQ70vaz26Hg0QpJw9k8Z5tiHtxI8O2b0HM87FXz3jRKzHlGF7L9vkdeiWHX94oM3OrmLBgXmm7DgctyEvb+k4wEK5aC5MmphOyZdojavWQvlVM1fYma1X0G2KArhXDQ0QIpZ2m9pHLjHDkt54vjPHT\/njMONmO69fe2BhrOijEZFXWrRPeZhU8nu05SwQWiolgmu7s0qZmFqwTTbovyq2LM8gbbitIBsQI+D8p4e\/P+SbhxarNUdph3xPYAawO9h95mDUKH+AyMhtutiGpr2JvDN5TouP\/di1q4fJ6XoGGSOJBm2t3aVj3P7v\/2GJLz1G7HCuXXg+AzFF4DTBeKVem6O+J+nsG3YrrE9640uSEfdHRNmZ1baNBYLLVsjYZfgKNd+vWHcHgGNUC5ScsfXd3VD9iT4yQ5\/UDQ03M1KCjaKYmBuA\/d1tuBK0ViNSlJpSLrC3xaYrI+VtrgmlDY1NJw74xBVlhQR9CztNXuuAD3y5cKQstURtZndoqDCZVHCYLt6yO+\/OT+kggn2G5a00Khj2PPHj2SZ0aFsEIZ9raS365bom2RMf\/kX0d4axNXLfLf671dBv6hvzH2rJt5VcUgnMfQHidFI23U3yd\/I+nvlSH34Numo9sr2OrJELbAnXu3N\/UIkcIhMrIJrCSNQ5OFcLGqCPK\/qBDibhsU5bWX107ELXMFSVYGzdskebWjNV9PoWSQQ7dEycHtLuM4E9l6edi+RNsTsbckU3HDNVHEIWdFfhOQQLHcyXc9ZLAcvWZef4OYsaO7mBtLlogGkm7pmMqjwTjmIv6wvtqj+tZSZdbqRUF+edAcHjO4AZIhBgJdip4ft\/wXwpLl0dkGoqGJCe6wtqWxXNfY3WXEKk7DVTx7MgIxWYE9faKrXxKYakrqQsW9qE73YeBrjGod\/iYhKM+VR9PuHw4uqgN41ZBbNVcee1x6apz\/t6geSSC84BLoGen3YyVdaQSUp7XRSS+Cqj1pOCUw1bJHGjWiK5LKqjkV79Fgy9kGxWrtDn6URR6UygcVLN13r5QCi2d5ohky+OU5D0D7cBQPR14JfpX\/GiYku4AgnbBfiKumdi3CAIA95hphW83mMxJnSCdwBfiRcX1EwPipM1QqKzci0qP9uRhS7j58qlOC3tKzXifq1umSHd2NaIYSOoNYAal686mzfQirGhTWI9AtuvTeI2OWQUmmWhZjhKvPuObG7EdWXTHJKnkBp5zm2XGrM6HOE1KffNMyA9bfKKG6BFIYbBKHdZM2N\/HMFrBBxai1OuvqJF3xyICkY2lkF7WaY6Mqp+\/luYGoPAFlssTOSGAc0opxsnaq\/oViIddBIODbJ1Lk3ntE86tuK2RBFheN2JX1B6ajugl2Mov6pwpBWH2ui\/Mpqah5\/7TnINme28z2KyzOJgrbdr8gBfrvXi3HudhKztW62MSEzc77a6ZoXmOrPhidKM3c\/O5kF66k6SoG8EkC8gDjcTPoBM27F8jm7F\/uPJwyZvdS0OvXi+FxWiNqZ1LHZmoXKTdBTvkYQ8fvjwhI4kF3hrNujYo4w+9InHzX2uTJBB8oq2kKarI03PD5MnugFc9\/QaHfpaLdqJ8PRhFXvpRhLz4KMv8FpaAfk1iZmiWieuPZntw6fnEY8w5JHJ9gTonVjclEERkc7r7dVMBkgjHDdiz45BCRxCk+8XriM+nsk0ehVcUjsDchAziAD9yWtg2yiNVIktuE0lMxpNRrDAeTINbWOS0kiqiGQd5Gs3kyhuarwsDoykoCLCb4uCiVmnX7dF2agx6CLGYTe74PTeCwo3tkHhBhjuUv0MkeKDGYx2tspg9LmYx5VO9E2lnQNCAmRGcb8MsbHGxwxoL8ctz73nYMh01w9xFOZGp09cvi4sFHjaoR4vKOq0Hqc94LAc4QmrKDioOqOzcTR6Tc\/90djI+bBoUeozeNLdZ9mpyUYw6WOTThF3kp+IgWcGnXTFd2qkys9RmY\/1i6Dj0mHFC0i4sgiaS6hp4yIU1lKJoxpAzTCOwZRahySRr3ynrFqaJoew5BtEPS7+tegKl6eaRLkxnvg7d0VXgzr2QV9AVkJK95w\/Y5Cu5tDKsLm1xo+9EkUwTCvx1GiPsl8KAglgIQq7CBAjF38l8cGeYohNYSwPe4oM5ueeWY8xgxjZlLFMlAUIfY3+BUhJTZI\/IfA4ST6Xiy5\/7FHpO0E1SynIl6c4VPrfGvobyCLGFcGqm6KxZuilPgZfzLgyIapdH4GUi3YZGX5+c7hB0PP\/uUjeWkGG+w5XB47umS00XlKd3LsbCIxJcnxvOCVkgNfhsBZZbTEF8qMno8\/2EaGgYXBcyzzsimHTaix0oujy7c8xYBxzdyVW7GDSYW9\/zHQ7CB3AQbrTdnBEs+QglqQH6jsluf7NPsBuRub9XvNcB00MhyMdou5n8WNoUXRK+3ElaK6ZOv8xnt4pYQh6PfLLPQD5Yzew1c1qJTIHR2ByiBvYOomjQDyjle1dHc8aTGb1Q1npe3MegzHRJgHCvoE7N3EDkifJHwBQXk98Ry2LWMuGcLZc8Gx7GzhNxstFJkGtSChmXkDRtOac7kQkqS8TC6pPs2mmX1VJBuV58PZ7AYwNJJlA8FQ8OYnkcuQsUKDnrEDhChFsNV138MzF1p62pDi2aIv63LCoukFrsyHnxRZwYlO9yiV7BIJtPSp6Lrl39OE+hlEQkKYTd3OAUu7i8HhfSYeHVKx\/VjyO0R03N4oKiwL5gyUdn3x09+o1TSXORkTp7HL3jmgmls08utMx0u4bKHa5CGdScAtRnRuyT9S61JstHx7dHx\/2G07Km7fkRvgnFxxx6dEeWLC8UT\/EsKYAmHqDkJsI5hlPsrCyi7z7QgN31yKpTxo0xj\/7jW0A8jFw12lWRI082qo+F582Uv4r9BbFZn\/ygd7lRo98DNn1cfJNB4YEzPb47gQh4eO7JwfH9+8f3uyu\/\/T\/AA==\" \/> \t\t<a href=\"https:\/\/www.pdf24.org\" target=\"_blank\" title=\"www.pdf24.org\" rel=\"nofollow\"><img src=\"http:\/\/nazimmustafa.info\/wp-content\/plugins\/pdf24-post-to-pdf\/img\/pdf_32x32.png\" alt=\"\" border=\"0\" height=\"32\" \/><\/a> \t\t<span class=\"pdf24Plugin-cp-space\">&nbsp;&nbsp;<\/span> \t\t<span class=\"pdf24Plugin-cp-text\">M\u0259qal\u0259ni PDF format\u0131na \u00e7evir<\/span> \t\t<span class=\"pdf24Plugin-cp-space\">&nbsp;&nbsp;<\/span> \t\t<input class=\"pdf24Plugin-cp-input\" style=\"margin: 0px;\" type=\"text\" name=\"sendEmailTo\" placeholder=\"email adresinizi daxil edin\" \/> \t\t<input class=\"pdf24Plugin-cp-submit\" style=\"margin: 0px;\" type=\"submit\" value=\"g\u00f6nd\u0259r\" \/> \t<\/form> <\/div>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Erm\u0259ni siyasi partiyalar\u0131n\u0131n v\u0259 onlar\u0131n silahl\u0131 d\u0259st\u0259l\u0259rinin 1905-1906-c\u0131 ill\u0259rd\u0259 Yelizavetpol (G\u0259nc\u0259) quberniyas\u0131n\u0131n Z\u0259ng\u0259zur q\u0259zas\u0131nda t\u00f6r\u0259tdikl\u0259ri k\u00fctl\u0259vi q\u0131r\u011f\u0131nlar, \u00e7oxsayl\u0131 terror aksiyalar\u0131 bar\u0259d\u0259 o d\u00f6vr\u00fcn arxiv s\u0259n\u0259dl\u0259ri v\u0259 d\u00f6vri m\u0259tbuat materiallar\u0131 aras\u0131nda kifay\u0259t q\u0259d\u0259r m\u0259lumatlar \u00f6z \u0259ksini tapm\u0131\u015fd\u0131r. Z\u0259ng\u0259zur q\u0259zas\u0131n\u0131n Qubadl\u0131 nahiy\u0259sind\u0259 erm\u0259nil\u0259rin t\u00f6r\u0259tdikl\u0259ri q\u0131r\u011f\u0131nlar etnik t\u0259mizl\u0259m\u0259 siyas\u0259tinin t\u0259rkib hiss\u0259si oldu\u011fu \u00fc\u00e7\u00fcn b\u00fct\u00f6v \u015f\u0259kild\u0259 q\u0259zada ba\u015f ver\u0259n [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":502,"featured_media":504,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[15],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"http:\/\/nazimmustafa.info\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/427"}],"collection":[{"href":"http:\/\/nazimmustafa.info\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"http:\/\/nazimmustafa.info\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/nazimmustafa.info\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/502"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/nazimmustafa.info\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=427"}],"version-history":[{"count":3,"href":"http:\/\/nazimmustafa.info\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/427\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":506,"href":"http:\/\/nazimmustafa.info\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/427\/revisions\/506"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/nazimmustafa.info\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/504"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/nazimmustafa.info\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=427"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"http:\/\/nazimmustafa.info\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=427"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"http:\/\/nazimmustafa.info\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=427"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}